بزرگان فراموش‌شده

 نادر فریاد شیران
 رئیس کمیته پیشکسوتان فوتبال
پیشکسوتان ورزش ایران را باید فراموش‌شدگان مستطیل سبز نامید؛ مردانی که روزگاری با هنرنمایی خود شور، هیجان، شادی و غرور را به سکوهای ورزشگاه‌ها هدیه می‌کردند، اما پس از خداحافظی با فوتبال، به‌تدریج از حافظه مدیریتی باشگاه‌ها کنار گذاشته شدند. تأسف‌بارتر اینکه بسیاری از این چهره‌ها، با وجود سال‌ها تلاش و افتخارآفرینی، امروز جایگاه شایسته‌ای در ساختار فوتبال کشور ندارند.
البته برخی باشگاه‌ها تا حدودی حرمت موسفیدان فوتبال را حفظ می‌کنند، اما این رویکرد فراگیر نیست و بسیاری از تیم‌ها حتی ارتباطی با بازیکنان و مربیان نسل‌های گذشته خود ندارند. حال آنکه مردم همچنان چهره‌هایی مانند همایون شاهرخی و محمد مایلی‌کهن را می‌شناسند و برای سال‌ها حضور و خدمتشان در فوتبال احترام قائلند. پس مشکل را باید در کجا جست‌وجو کرد؟
پاسخ این سؤال را بیش از هر چیز باید در مدیریت غیرفوتبالی باشگاه‌ها جست‌وجو کرد؛ مدیرانی که بدون سابقه و شناخت کافی از فضای ورزش بر صندلی مدیریت تکیه می‌زنند و طبیعی است که نه شناخت دقیقی از بزرگان گذشته دارند و نه برنامه‌ای برای بهره‌گیری از دانش و تجربه آنان تدوین می‌کنند. این در حالی است که در فوتبال اروپا، باشگاه‌ها سازوکارهایی برای حمایت از پیشکسوتان دارند و بخشی از منابع مالی، از جمله درصدی از قرارداد بازیکنان، به صندوق‌های حمایتی اختصاص می‌یابد. اما در ایران نه حمایت مالی نظام‌مندی وجود دارد و نه حتی احوالپرسی و پیگیری وضعیت بسیاری از بازیکنان قدیمی جدی گرفته می‌شود؛ مگر آنکه سرنوشتی مشابه حسن حبیبی و حمید علیدوستی پیدا کنند. حتی صندوق حمایت از قهرمانان نیز در نهایت مقرری ناچیز دو میلیون تومانی به برخی از آنان پرداخت می‌کند.
امروز بیش از هر زمان دیگری باید حرمت بزرگان فوتبال حفظ شود و جایگاه آنان در ساختار تصمیم‌گیری ارتقا یابد. حضور چهره‌های باتجربه و صاحب‌سابقه، بویژه سرمربیان پیشین تیم ملی، در کمیته فنی فدراسیون می‌تواند به تصمیم‌سازی اصولی‌تر و هدایت بهتر سرمربی تیم ملی کمک کند.
بی‌تردید پیشکسوتان سرمایه‌های زنده فوتبال ایران هستند. آنان با کوله‌باری از تجربه می‌توانند در باشگاه‌ها و تیم ملی نقش‌آفرین باشند و با مشورت و همفکری، بسیاری از چالش‌های فوتبال را برطرف کنند. فراموش نکنیم احترام به بزرگان، نه لطفی از سر ترحم، بلکه ادای دین به کسانی است که سال‌ها برای اعتبار فوتبال ایران زحمت کشیده‌اند.