مصطفی کارخانه، عضو هیأت رئیسه فدراسیون والیبال در گفت‌و‌گو با «ایران»:

والیبال ایران مربی بزرگی مثل ولاسکو می‌خواهد

مهری رنجبر / قطع همکاری فدراسیون والیبال با روبرتو پیاتزا، سرمربی ایتالیایی تیم ملی، در شرایطی اعلام شد که بسیاری انتظار داشتند قرارداد او برای دو سال دیگر و تا المپیک ۲۰۲۸ تمدید شود. تصمیمی غیرمنتظره که بار دیگر موضوع انتخاب سرمربی جدید و آینده نیمکت تیم ملی را به یکی از مباحث اصلی والیبال ایران تبدیل کرده است. حالا فدراسیون در موقعیتی قرار دارد که باید برای عبور از این مقطع حساس، انتخابی متناسب با ظرفیت بازیکنان، انتظارات جامعه والیبال و اهداف پیش‌روی تیم ملی داشته باشد. مصطفی کارخانه، عضو هیأت‌رئیسه فدراسیون والیبال، معتقد است پایان همکاری با پیاتزا تصمیم درستی بوده است؛ چراکه تیم ملی به سرمربی‌ای نیاز دارد که زمان بیشتری را در کنار بازیکنان سپری کند و حضور مستمر و مؤثرتری در برنامه‌های آماده‌سازی داشته باشد. او با انتقاد از نوسان عملکرد تیم ملی در دوران مربی ایتالیایی، تأکید می‌کند والیبال ایران به مربی‌ای در اندازه‌های بین‌المللی و با تفکری شبیه خولیو ولاسکو نیاز دارد؛ مربی‌ای که علاوه بر دانش فنی، بتواند ذهنیت برنده را در بازیکنان ایجاد کند. مصطفی کارخانه در گفت‌و‌گو با «ایران» همچنین با رد احتمال انتخاب سرمربی ایرانی در شرایط فعلی، از عزم فدراسیون برای جذب یک مربی خارجی تراز اول می‌گوید.

پس از پایان همکاری فدراسیون والیبال با روبرتو پیاتزا، بسیاری انتظار داشتند قرارداد این مربی ایتالیایی تا المپیک ۲۰۲۸ تمدید شود. چه اتفاقی افتاد که هیأت‌رئیسه به این جمع‌بندی رسید که همکاری با او ادامه پیدا نکند؟
قرارداد دوساله پیاتزا با فدراسیون به پایان رسید و یکی از شروط تمدید آن نیز رضایت از عملکرد سرمربی بود. به هر حال، ما به مربی‌ای نیاز داریم که زمان بیشتری برای تیم ملی بگذارد و حضور پررنگ‌تری در کنار بازیکنان داشته باشد. پیاتزا مربی خوبی بود و زحمات زیادی هم برای والیبال ایران کشید، اما واقعیت این است که زمان زیادی را در کنار تیم ملی سپری نکرد.
ما انتظار داشتیم سرمربی تیم ملی حضور مستمرتری داشته باشد و بتواند به شکل نزدیک‌تری بر روند آماده‌سازی و عملکرد بازیکنان نظارت کند.
توقع جامعه والیبال از تیم ملی بسیار بالاست و نمی‌توان نسبت به این انتظارات بی‌تفاوت بود. 
به همین دلیل، هیأت‌رئیسه موضوع قطع همکاری با پیاتزا را تصویب کرد و به رئیس فدراسیون مأموریت داد تا جایگزین او را از میان مربیان تراز اول دنیا
انتخاب کند. ما به دنبال مربی‌ای هستیم که به والیبال ایران وزن بدهد، نه اینکه والیبال ایران به او وزن بدهد.
شما به حضور کم‌رنگ پیاتزا در کنار تیم ملی اشاره کردید. آیا معتقدید عملکرد فنی او نیز با انتظارات فدراسیون و جامعه والیبال فاصله داشت؟
والیبال ایران ظرفیت بسیار خوبی دارد و بازیکنان مستعدی در اختیار داریم. ما تیمی را که در رده نوزدهم جهان قرار داشت، به پیاتزا تحویل دادیم و او تیم را در رده پانزدهم به پایان رساند. طبیعتاً این اتفاق را نمی‌توان نادیده گرفت، اما انتظار ما از تیم ملی بیشتر از این بود. یکی از انتقادهای جدی من به عملکرد تیم ملی، نوسان زیاد در مسابقات بود. در ۱۲ بازی لیگ ملت‌ها، تیم ملی با ۱۲ ترکیب متفاوت به میدان رفت. این موضوع نشان می‌دهد که تیم به ثبات لازم نرسیده بود. اگر سرمربی زمان بیشتری را در کنار بازیکنان می‌گذاشت و فرصت بیشتری برای شناخت ترکیب اصلی و ایجاد هماهنگی داشت، شاید امروز شرایط متفاوتی را تجربه می‌کردیم.

 تصمیم فدراسیون برای تمدیدنکردن قرارداد پیاتزا را کاملاً درست می‌دانید؟
به اعتقاد من تصمیم فدراسیون برای عدم تمدید قرارداد پیاتزا تصمیم درستی بود. والیبال برای مردم ایران اهمیت زیادی دارد و از ابتدا نیز انتظارات از این رشته بالا بوده است. مردم به تیم ملی والیبال علاقه دارند و طبیعی است که از مسئولان فدراسیون نیز انتظار داشته باشند برای بازگشت تیم به جایگاه واقعی‌اش تلاش کنند. ما باید هر کاری که لازم است انجام دهیم تا رضایت مردم جلب شود. فدراسیون باید برای استخدام یک سرمربی صاحب‌نام و توانمند سرمایه‌گذاری کند و در این مسیر از هیچ تلاشی دریغ نکند. انتخاب مربی جدید، تصمیمی معمولی نیست؛ بلکه باید با نگاه به اهداف بلندمدت والیبال ایران و جایگاه این رشته در سطح جهان انجام شود.

چه ویژگی‌هایی باید 
در سرمربی آینده تیم ملی وجود داشته باشد؟
والیبال ایران به مربی‌ای با تفکر ولاسکو نیاز دارد. درست است که دیگر ولاسکو در کنار ما نیست، اما تفکرات و تأثیرگذاری او همچنان در والیبال ایران دیده می‌شود. ولاسکو فقط یک مربی با دانش فنی بالا نبود؛ او توانست ذهنیت بازیکنان ما را تغییر دهد و به آنها یاد بدهد که چگونه برنده باشند. ما به مربی‌ای نیاز داریم که علاوه بر دانش و تجربه بین‌المللی، شخصیت و توانایی ایجاد تحول در تیم را داشته باشد. مربی باید بتواند به بازیکنان اعتمادبه‌نفس بدهد، تفکر برنده را در آنها تقویت کند و از ظرفیت‌های موجود بهترین استفاده را ببرد. به نظرم انتخاب چنین مربی‌ای می‌تواند به والیبال ایران کمک کند تا دوباره در مسیر موفقیت قرار بگیرد.

با توجه به اینکه تنها دو سال تا المپیک ۲۰۲۸ باقی مانده، فکر می‌کنید سرمربی جدید فرصت کافی برای رساندن تیم ملی به این رقابت‌ها را خواهد داشت؟
کسب سهمیه المپیک کار بسیار سختی است و نباید درباره دشواری آن تردید داشت. ما امسال شرایط بهتری برای صعود به المپیک داشتیم، اما متأسفانه نتوانستیم به شکل مطلوب از فرصت‌های موجود استفاده کنیم. اگر در جام ملت‌های آسیای ۲۰۲۶ قهرمان می‌شدیم، سهمیه مستقیم المپیک را به دست می‌آوردیم و خیال‌مان از این بابت راحت می‌شد. حتی اگر در لیگ ملت‌ها نتایج بهتری کسب می‌کردیم، شرایط ما برای رسیدن به المپیک متفاوت بود و امروز دغدغه کمتری درباره سهمیه داشتیم.
اکنون باید با برنامه‌ریزی دقیق و انتخاب درست سرمربی جدید، برای جبران فرصت‌های ازدست‌رفته تلاش کنیم. مسیر آسانی پیش‌رو نداریم، اما نباید ناامید شویم.
آیا فدراسیون برای انتخاب سرمربی جدید با چالش خاصی روبه‌رو نیست؟ جذب یک مربی تراز اول خارجی در شرایط فعلی تا چه اندازه امکان‌پذیر است؟
طبیعتاً توافق با یک مربی تراز اول دنیا کار ساده‌ای نیست و چالش‌های خودش را دارد، اما نباید به این دلیل ناامید شویم. باید با تمام توان وارد مذاکره شویم و تلاش کنیم بهترین گزینه ممکن را به خدمت بگیریم. والیبال ایران از ظرفیت و اعتبار کافی برخوردار است و باید بتوانیم این جایگاه را در مذاکرات با مربیان بزرگ دنیا به نمایش بگذاریم.
مهم این است که در انتخاب سرمربی عجله نکنیم و فردی را انتخاب کنیم که بتواند به اهداف موردنظر فدراسیون و جامعه والیبال برسد. 

در روزهای اخیر، بحث انتخاب سرمربی ایرانی نیز مطرح شده است. آیا احتمال دارد فدراسیون به جای مربی خارجی، هدایت تیم ملی را به یکی از مربیان داخلی بسپارد؟
اعضای هیأت‌رئیسه درباره انتخاب سرمربی ایرانی صحبتی نداشته‌اند. البته ما پنج یا شش مربی بین‌المللی شایسته در ایران داریم که از توانایی‌های خوبی برخوردارند و نمی‌توان منکر قابلیت‌های آنها شد، اما شرایط فعلی به شکلی است که جامعه والیبال انتخاب یک سرمربی ایرانی را نمی‌پذیرد.