محمدرضا داورزنی، مشاور وزیر ورزش در گفت‌و‌گو با «ایران»:

تقسیم مساوی بودجه فدراسیون‌ها عین بی‌عدالتی است

مهری رنجبر/ با نزدیک شدن به المپیک ۲۰۲۸ لس‌آنجلس، بازنگری در شیوه تخصیص اعتبارات فدراسیون‌های ورزشی به یکی از اولویت‌های وزارت ورزش و جوانان تبدیل شده است. تأکید احمد دنیامالی، بر ضرورت اصلاح اصولی نحوه توزیع بودجه میان فدراسیون‌های المپیکی و غیرالمپیکی نشان می‌دهد که سیاست حمایت مالی از رشته‌های ورزشی قرار است با معیارهای تازه‌ای دنبال شود؛ معیارهایی که ظرفیت مدال‌آوری، عملکرد، برنامه‌های راهبردی و شانس موفقیت در رویدادهای بزرگ بین‌المللی را در نظر می‌گیرند.

در این رویکرد، رشته‌های المپیکی و به‌ویژه فدراسیون‌های مدال‌آور باید سهم بیشتری از منابع محدود ورزش داشته باشند. موضوعی که به اعتقاد محمدرضا داورزنی، مشاور وزیر ورزش، نه‌تنها یک ضرورت مدیریتی، بلکه شرط تحقق عدالت در ورزش قهرمانی است. او در گفت‌وگو با «ایران» تقسیم مساوی بودجه میان ۵۴ فدراسیون را مصداق بی‌عدالتی و فقدان برنامه‌ریزی می‌داند و معتقد است، منابع مالی باید متناسب با اهداف و انتظارات از هر رشته تخصیص پیدا کند.
داورزنی در این باره می‌گوید: «نه‌تنها تقسیم مساوی بودجه بین هر ۵۴ فدراسیون عدالت نیست، بلکه ناعدالتی کامل و بی‌برنامگی محض محسوب می‌شود. بودجه باید با توجه به اولویت‌ها و توقعی که از فدراسیون‌ها وجود دارد، تقسیم شود. پول باید هدفمند هزینه شود. درست است که بازی‌های آسیایی و مسابقات قهرمانی آسیا هم مهم هستند، اما فاصله بازی‌های آسیایی با المپیک، فاصله میان ماه من تا ماه گردون است؛ چراکه در المپیک همه کشورهای صاحب‌سبک، مدعی و دارای رنکینگ حضور دارند.» او مدیریت صحیح منابع را لازمه پیشرفت ورزش قهرمانی می‌داند و تأکید می‌کند: «حمایت مالی بدون برنامه مشخص نمی‌تواند به ارتقای جایگاه رشته‌ها منجر شود. اگر بودجه در رشته‌های غیرالمپیکی و فدراسیون‌های فاقد برنامه‌های راهبردی هزینه شود، چطور باید انتظار داشت که از نقطه B به A برسند؟ حتی فدراسیون‌ها برای حضور در مسابقات قهرمانی آسیا هم باید برنامه هدفمند داشته باشند. وقتی فدراسیونی بعد از سال‌ها فعالیت درجا می‌زند، آیا باید به اندازه فدراسیون کشتی از آن حمایت مالی کرد؟ طبیعتاً چنین انتظاری منطقی نیست.»
 
ظرفیت مدال‌آوری
 معیار اصلی حمایت
از نگاه مشاور وزیر ورزش، موفقیت در المپیک بدون اولویت‌بندی رشته‌ها امکان‌پذیر نیست. او معتقد است، نتایج بازی‌های آسیایی هانگژو و ناگویا ۲۰۲۶ نیز ضرورت تغییر نگاه به ظرفیت رشته‌های ورزشی را نشان داده است. به گفته داورزنی، ژیمناستیک و تنیس روی میز از جمله رشته‌هایی هستند که با توجه به عملکرد و پیشرفت ورزشکاران، اکنون می‌توان انتظار بیشتری از آنها داشت. او توضیح می‌دهد: «تا چند سال پیش کسی از ژیمناستیک انتظار مدال و درخشش نداشت، اما بعد از هانگژو و ناگویا به این نتیجه رسیدیم که با توجه به ظرفیت این رشته می‌توان از آن انتظار مدال داشت. در تنیس روی میز هم قبلاً به دلیل جایگاه کشورهای شرق آسیا انتظار مدال نداشتیم، اما حالا شرایط فرق کرده است.» داورزنی با تأکید بر ضرورت تناسب حمایت مالی با عملکرد فدراسیون‌ها می‌افزاید: «آیا به صلاح است پول را صرف رشته‌ای کنیم که بعد از ۴۰ سال فعالیت، نه‌تنها درجا زده، بلکه حتی یک تک‌ستاره هم در آسیا و جهان ندارد و دو هزار ورزشکار هم ندارد؟ البته حرف این نیست که به آن توجه نشود، اما نباید در ردیف کشتی، والیبال، فوتبال، تکواندو و وزنه‌برداری قرار بگیرد. ما می‌توانیم با هزینه درست در رشته‌های پرمدال مانند تیراندازی، شنا و دوومیدانی که تنوع مواد بیشتری دارند، نتیجه بگیریم.»
 
پایان توزیع اعتبارات بر مبنای رابطه
مشاور وزیر ورزش همچنین خواستار اصلاح سازوکار تخصیص بودجه و تدوین شاخص‌های مشخص برای حمایت از فدراسیون‌هاست. به اعتقاد او، بودجه علاوه بر نقش حمایتی، ابزاری برای کنترل عملکرد و هدایت ورزش قهرمانی است و نباید تحت تأثیر روابط و ملاحظات غیرتخصصی توزیع شود.
او در این خصوص می‌گوید: «با وجود محدودیت منابع، نحوه توزیع ردیف‌های بودجه‌ای توسط وزارت ورزش و حتی مجلس باید اصلاح شود و نباید اعتبارات بر مبنای رابطه توزیع شوند. برای مثال، روئینگ رشته‌ای است که حتی می‌تواند در المپیک مدال‌آور باشد، اما آن‌طور که باید مورد توجه قرار نگرفته است. انتظار داریم با همکاری مجلس، وزارت ورزش و کمیته ملی المپیک، اعتبارات هدفمندتر و با برنامه‌ریزی دقیق‌تری توزیع شوند.»
 
استفاده از ظرفیت‌های 
مغفول استان‌ها
داورزنی در بخش دیگری از صحبت‌هایش به تمرکزگرایی برخی فدراسیون‌ها و استفاده ناکافی از امکانات ورزشی استان‌ها انتقاد می‌کند. او معتقد است بخش مهمی از مسئولیت استعدادیابی بر عهده هیأت‌های استانی است، اما زیرساخت‌های موجود در بسیاری از مناطق کشور همچنان بلااستفاده مانده‌اند.
او می‌گوید: «با وجود سرمایه‌گذاری در استان‌ها، به اندازه ظرفیت موجود از امکانات استفاده نمی‌شود. مجموعه ثامن‌الحجج مشهد، دهکده المپیک سیستان و بلوچستان و امکانات شهرکرد از جمله ظرفیت‌هایی هستند که ساخته شده‌اند، اما بهره‌برداری مناسبی از آنها صورت نمی‌گیرد. فدراسیون‌ها می‌توانند از سالن رضازاده اردبیل، سالن غدیر ارومیه و امکانات تبریز، مشهد، شیراز و اصفهان برای استعدادیابی، تقویت تیم‌های ملی و برگزاری اردوها استفاده کنند.» او با اشاره به تجربه موفق روئینگ در تمرین پشت سد، تأکید می‌کند: «استفاده از محیط‌های استاندارد اهمیت زیادی در پیشرفت رشته‌ها دارد.» داورزنی همچنین یادآور می‌شود، ایران حدود شش هزار استخر دارد که دست‌کم ۵۰۰ مورد از آنها می‌توانند در خدمت ورزش قهرمانی قرار بگیرند.
 
مدال المپیک؛ پاداشی 
متناسب با دشواری رقابت
او معتقد است: «ارزش مدال‌ها باید علاوه بر رنگ، بر اساس سطح رقابت، تعداد شرکت‌کنندگان و جایگاه حریفان تعیین شود. به همین دلیل مدال طلای المپیک، به دلیل حضور برترین ورزشکاران جهان و دشواری بالای رقابت، باید ارزش متفاوتی داشته باشد.»
محمدرضا داورزنی در این باره می‌گوید: «در ناگویا تعدادی از رشته‌های غیرالمپیکی هم حضور داشتند، اما رقابت رشته‌های المپیکی در المپیک قصه متفاوتی دارد. در یک رشته غیرالمپیکی ممکن است ۱۰ نفر شرکت کنند، اما در رشته المپیکی ۹۰ ورزشکار از مدعیان جهان و المپیک در بالاترین سطح رقابت می‌کنند. مشخص است که این دو مسابقه شرایط یکسانی ندارند.»