هاشمیطبا رئیس اسبق کمیته ملی المپیک در گفتوگو با «ایران»:
مهمترین پیام ما باید نمایش اقتدار در جام جهانی باشد
پریسا غفاری/در آستانه برگزاری رقابتهای جام جهانی، حواشی و چالشهای مرتبط با میزبانی آمریکا بیش از پیش مورد توجه رسانهها و کارشناسان قرار گرفته است؛ از گزارشهایی درباره نحوه برخورد با تیمها در بدو ورود گرفته تا مسائل مربوط به امنیت، صدور ویزا و حضور هواداران. این موضوعات، نگرانیهایی را درباره رعایت استانداردهای بینالمللی و تأثیر آن بر عملکرد تیمها، بویژه تیم ملی ایران، ایجاد کرده است. برای بررسی این مسائل با سید مصطفی هاشمی طبا رئیس پیشین کمیته ملی المپیک گفتوگو کردیم، که متن کامل آن را در ادامه میخوانید.
در رسانههای رسمی و بینالمللی، گزارشهایی از رفتارهای خارج از عرف بینالمللی منتشر شده است؛ از جمله بازرسی تیمها روی باند فرودگاه و استفاده از سگهای موادیاب برای بررسی وسایل تیمهای ازبکستان و سنگال. گفته میشود چنین برخوردی در هیچیک از ادوار پیشین جام جهانی سابقه نداشته است. این اقدامات تا چه حد با مقررات بینالمللی مغایرت دارد و واکنشها به آن چگونه بوده است؟
در تمامی رویدادهای بزرگ ورزشی، مانند المپیک و جام جهانی، بهمنظور پیشگیری از تهدیدات امنیتی و حملات تروریستی، حضور سگهای موادیاب در فرودگاهها امری کاملاً طبیعی و متداول است. اما اینکه این سگها مستقیماً برای بازرسی بازیکنان و وسایل شخصی آنها به کار گرفته شوند، اقدامی خارج از عرف بینالمللی تلقی میشود. به همین دلیل، این مسأله با واکنشها و اعتراضهایی از سوی برخی کشورها همراه بوده است. من نیز از این بابت نسبت به تیم ملی نگران هستم.
با توجه به این شرایط، آیا احتمال دارد چنین برخوردهایی برای تیم ملی ایران نیز رخ دهد؟
در وهله اول باید تأکید کنم که انتقال کمپ تیم ملی از آمریکا به مکزیک تصمیم درستی نبود. این جابهجایی شرایط را برای تیم دشوارتر میکند، زیرا بازیکنان ناچارند بارها مراحل اداری و کنترلهای مرزی را طی کنند. این روند میتواند آرامش روانی تیم را بر هم بزند، چراکه مأموران گمرک و اداره مهاجرت ممکن است بر اساس سلیقههای شخصی عمل کرده و موجب معطلیهای طولانی شوند.
گزارشهایی از حوادثی مانند تیراندازی در نزدیکی کمپ تیم ملی انگلیس، وقوع طوفان در تگزاس و تعویق بازی عربستان و پورتوریکو، و حتی هشدار درباره وجود مارهای سمی برای تیم سوئیس منتشر شده است. آیا این مسائل نشاندهنده ضعف در میزبانی نیست؟
در هر تورنمنت بینالمللی، مسئولیت تأمین امنیت جانی تیمها بر عهده کشور میزبان است. این موضوع را در فرانسه نیز بهوضوح مشاهده کردیم؛ جایی که پلیس با دقت و حساسیت بالا تمامی مسائل امنیتی را زیر نظر داشت تا آسیبی به هیچ تیمی، از جمله تیم ملی ایران، وارد نشود. بنابراین، مدیریت چنین حوادثی وظیفه میزبان است؛ البته به شرط آنکه نیت کارشکنی در میان نباشد.
در صورت تقابل احتمالی ایران و آمریکا در مراحل بعدی، بویژه با توجه به برگزاری مسابقه در ۱۲ تیر در تگزاس که مصادف با روز استقلال آمریکاست، آیا این موضوع میتواند حاشیهها یا تنشهای غیرورزشی برای تیم ملی ما ایجاد کند؟
همانند دو دیدار قبلی میان این دو تیم، این مسابقه نیز میتواند بدون حاشیه و چالش خاصی برگزار شود؛ زیرا هر دو تیم به روح ورزش پایبند هستند و مسائل غیرورزشی را وارد زمین مسابقه نمیکنند. تجربه نشان داده است که بازیکنان و کادر فنی، فارغ از روابط دیپلماتیک میان کشورها، براصول حرفهای و ورزشی تمرکز دارند.
عدم صدور ویزا برای خبرنگاران و همچنین اختصاص ندادن سهمیه بلیت به هواداران ایرانی از سوی آمریکا چه پیامی دارد؟
در رویدادهای بزرگ ورزشی، زمانی که یک ورزشکار یا خبرنگار «آیدی کارت» دریافت میکند، در واقع ویزای کشور میزبان نیز برای او صادر شده است. این رویه در تمامی دورههای جام جهانی رعایت شده بود. حتی در دورهای که آمریکا در آتلانتا میزبان بود، با وجود شرایط خاص، چنین مشکلاتی وجود نداشت. علاوه براین، طبق قوانین فیفا، کشور میزبان مجاز نیست در این زمینه موانعی ایجاد کند؛ اما به نظر میرسد شرایط فعلی با گذشته متفاوت شده است.
دلیل محدودیت در اختصاص سهمیه بلیت به هواداران ایرانی را چه میدانید؟
به نظر میرسد هدف از این اقدام، القای این پیام است که فضای عمومی آمریکا علیه تیم ملی ایران است. از دید من، چنین رویکردی فاصله گرفتن از حقیقت و اصول انسانی است؛ بویژه زمانی که اظهاراتی مطرح میشود، اما مسئولیتی در قبال آن پذیرفته نمیشود و در عین حال، نظارتی نیز برای جلوگیری از این روند وجود ندارد.
آیا این اقدامات میتواند باعث شود جو ورزشگاهها بهطور کامل علیه تیم ملی ایران شکل بگیرد؟
چنین برداشتی ندارم که فضای ورزشگاهها یکدست در اختیار مخالفان باشد. در خود آمریکا، ایرانیان بسیاری زندگی میکنند که دلبستگی عمیقی به کشور دارند و از تیم ملی حمایت خواهند کرد. حضور این هواداران میتواند تا حد زیادی فضا را متعادل کرده و حتی به نفع تیم ملی تغییر دهد.
مهمترین توصیهای که در این شرایط باید مورد توجه قرار گیرد چیست؟
ترامپ فردی خودشیفته است و در بسیاری از موارد رفتاری متناقض از خود نشان میدهد. نباید تمرکز خود را بر این حواشی و دخالتها معطوف کنیم. مهم این است که تیم ملی با صلابت و تمرکز کامل در جام جهانی به میدان برود. در نهایت، مهمترین پیام ما میتواند برافراشته شدن پرچم کشورمان و نمایش اقتدار در عرصه ورزشی باشد.
