محدودیت دسترسی به گوگل روز پنجشنبه برداشته شد
وزارت ارتباطات پیگیر بازگشت اینترنت
پس از قطعی کامل اینترنت از تاریخ ۹ اسفند به دنبال تجاوز جنایتکارانه آمریکا و اسرائیل به کشور، حالا به نظر میرسد شایعات مبنی بر بازگشایی مجدد اینترنت، رنگ واقعیت به خود گرفته و سرانجام بیش از 40 روز، دروازه سرچ گوگل به روی کاربران مشتاقی باز شد که بیصبرانه منتظر دسترسی به شبکه جهانی اینترنت، برداشته شدن محدودیت سرچ در گوگل و بازگشت سایر سرویسها و سایتها بودند. البته هنوز جستوجو در گوگل روند عادی ندارد و کاربران هنگام تلاش برای باز کردن بسیاری از وبسایتها به در بسته میخورند.
دسترسی به سرویس جیمیل
و هوش مصنوعی دیپ سیک
به دنبال رفع محدودیت گوگل، بسیاری از کاربران به سرویس جیمیل (Gmail) نیز دسترسی یافتند هرچند به نظر میرسد اتصال کامل کاربران به این سرویس ارتباطی جهانی، تدریجی خواهد بود. همچنین با وجودی که کاربران برای دریافت آپدیت برنامههای سیستمهای الکترونیکی مورد استفاده خود منتظر باز شدن گوگل پلی هستند، هنوز از این فروشگاه اپ جهانی، رفع محدودیت نشده است. این موضوع شائبه بازگشت تدریجی اینترنت، درست مشابه الگوی رفع محدودیتهای اینترنت مشابه اواخر دی ماه و اوایل بهمن ماه را قوت بخشیده است.
تنها گوگل نیست که رفع فیلتر شده و کمی پس از انتشار خبر رفع محدودیت این موتور جستوجو، هوش مصنوعی چینی دیپسیک(Deepseek) نیز در دسترس عموم کاربران قرار گرفت هرچند این اتصالها بدون اختلال نیست. البته در طول جنگ هم برای لحظاتی اتصال برخی کاربران به دیپ سیک باز شده بود که چندان پایدار نماند.
آنچه مسلم است، قطع موتور جستوجوی گوگل بسیاری از کاربران را حتی برای یافتن آدرس وبسایتهای داخلی دچار مشکل کرده بود و با اینکه در سالهای گذشته هزینه فراوانی برای توسعه موتورهای جستوجوی بومی انجام شده، اما کاربران شاهد ضعف این موتورهای جستوجوی ایرانی در شرایط بحرانی بودند.
هوش مصنوعی هم یکی دیگر از بخشهای فناوری است که کاربران به آن بسیار دل بسته بودند و با قطع چت جی پی تی، جمینای و.. در جنگ 40 روزه، سراغ انواع هوش مصنوعی بومی رفتند هر چند رضایت کامل کاربران را به دنبال نیاورد.
برقراری تماس بینالملل
یکی دیگر از بخشهایی که شاهد رفع محدودیت در آن هستیم، فراهم شدن امکان تماس بینالملل از خارج کشور به تلفنهای ثابت داخل کشور است. با شروع جنگ تحمیلی از ۹ اسفند امکان ارتباط و تماس تلفنی از خارج کشور مسدود شده بود و حالا این سرویس دوباره فعال شده تا خانوادهها بتوانند با عزیزان خود در خارج از کشور در ارتباط باشند هرچند این ارتباط، به دلیل حجم بالای تقاضا، بدون اختلال نیست و گلایههای کاربران را به دنبال داشته است. لازم به ذکر است که هنوز امکان تماس خارج از کشور با تلفن همراه فراهم نشده است. گفتنی است پیش از باز شدن سرویس گوگل، برخی سرویسهای تخصصی موردنیاز دانشگاهیان و توسعهدهندگان نرمافزار فعال شده بودند. همچنین کاربران به وبسایت پلیاستیشن نیز دسترسی پیدا کرده بودند.
دسترسی عادلانه و عمومی به اینترنت
حق مردم است
علیرضا سلیمی، عضو هیأت رئیسه مجلس شورای اسلامی همین دو روز پیش از پیگیری وزارت ارتباطات برای اتصال اینترنت بینالملل با رعایت مصوبات شورای عالی امنیت ملی خبر داده بود.
لزوم اتصال به اینترنت جهانی، بارها مورد تأکید وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات قرار گرفته و ستارهاشمی، دسترسی عادلانه و عمومی به اینترنت را حق مردم دانسته بود. وزیر ارتباطات چند روز پیش در جریان بازدید و نظارت ستادی رئیسجمهوری از وزارت ارتباطات، درباره وضعیت اینترنت تأکید کرد: «اگر به موضوع قطعی اینترنت از منظر مخاطرات امنیتی نیز توجه شود، ضرورت دارد دسترسی همه مردم بدون طبقهبندی و لیست سفید به اینترنت فراهم شود.» او در این جلسه تصریح کرد: «اینترنت طبقاتی یا لیست سفید موضوعیتی ندارد و دسترسی باکیفیت به شبکه اینترنت جهانی، حق همه مردم است» و ابراز امیدواری کرد این هدف در کوتاهترین زمان محقق شود.
این نگاه را در سخنان معاونان وزیر ارتباطات هم میتوان دید. احسان چیت ساز، معاون وزیر ارتباطات بهتازگی در چهارمین نشست سالجاری خود با فعالان بخش خصوصی، از اینترنت ناپایدار به عنوان ترمز پنهان اقتصاد دیجیتال ایران یاد کرد. او اینترنت را زیرساختی حیاتی برای این حوزه دانست و ناپایداری آن را عامل کاهش بهرهوری، افت سرمایهگذاری و بیثباتی کسبوکارها عنوان کرد. او اینترنت را نه یک «امتیاز»، بلکه زیرساختی حیاتی برای بقا و رشد اقتصاد دیجیتال دانست و با اشاره به چالشهای امنیت سایبری کشور، تصریح کرد: «حل این بحران بدون همافزایی واقعی میان دولت و بخش خصوصی ممکن نیست. وی همچنین در این نشست از رایزنیهای مستمر با نهادهای تصمیمگیر برای بهبود شرایط خبر داده بود.»
هرچند هنوز هیچ مقام رسمی از سوی وزارت ارتباطات یا نهادهای ذیصلاح درباره دائمی بودن این دسترسی یا جدول زمانی رفع محدودیت سایر سایتها اظهارنظر قطعی نکرده، اما کارشناسان معتقدند با توجه به الگوهای مشابه، به نظر می رسد بازگشایی گوگل، نویدی برای رفع سایر محدودیت ها به شمار می رود.

