سید عطاءالله  مهاجرانی

تاکر کارلسون که از نزدیکان ترامپ بود و در پویش تبلیغاتی ترامپ برای انتخابات ریاست جمهوری از ترامپ حمایت جانانه کرده بود در تفسیر شکست ترامپ و حزب جمهوری‌خواه در انتخابات میان دوره‌ای گفته است: «عصر ترامپ تمام شد!» دیگر مفسران نیز با تعابیر دیگر درباره پایان ترامپ سخن گفته‌اند و با تعبیر «اردک لنگ» که معمولاً پس از شکست یا ناکامی و درماندگی سیاستمداران از آن استفاده می‌شود، ترامپ را وصف کرده‌اند. «اردک لنگ» پیشینه قابل توجهی دارد. ترکیبی دارد که در ترامپ جمع شده است! در سال ۱۷۶۱ هوراس والپول به دوستش سر هوراس مان نوشت: «می دانی خرس و گاو و اردک چه تفاوتی دارند؟» در آن وقت به کسانی که در بازار بورس لندن ورشکست شده بودند، اردک لنگ می‌گفتند؛ برای اینکه اردک لنگ تنها می‌ماند. از گله اردک‌ها عقب می‌افتد. این اصطلاح انگلیسی از لندن به آمریکا کوچ کرد وکاربردش به قلمرو سیاست رسید. به سیاستمداران ناکام اردک لنگ گفتند. برای ترامپ پس از شکستش در مقابل جوزف بایدن در سال ۲۰۲۰ همین اردک لنگ را به کار بردند. روز پنجشنبه ۵ نوامبر در روزنامه مترو (که مجانی در ایستگاه‌های قطار لندن توزیع می‌شود) صفحه اول عکس در هم شکسته  از ترامپ منتشر شد و نوشته بود: «ترامپ اردک لنگ!»
در مجلس نمایندگان آمریکا، نمایندگانی از حزب جمهوری‌خواه ترامپ را تهدید کرده‌اند که باید وزیر جنگ معیوب و محبوبش را بر کنار کند. این کار سابقه‌دارد. جرج بوش کوچک نیز پس از شکست انتخابات میان دوره‌ای درست یک روز بعد، دونالد رامسفلد را بر کنار کرد. رامسفلد همان وزیر جنگی بود که اشغال عراق و افغانستان را مدیریت کرد. گفته بود: «خداوند نفت ما را در سرزمین دیگران قرار داده است.» در انتخابات میان دوره‌ای سال ۲۰۰۶ همین ماجرایی که بر سر جمهوری‌خواهان و ترامپ آمد بر سر جرج بوش و حزب جمهوری‌خواه آمد و هر دو مجلس را از دست دادند. منتها جرج بوش نسبت به ترامپ با آداب و اصول سیاست در مکتب پدرش آشنا شده بود و آداب شکست را می‌دانست به همین دلیل درست فردای شکست، رامسفلد را بر کنار کرد. جنگ و اشغال عراق رأی دهندگان آمریکایی را مسأله دار کرده بود البته جنگ عراق تأثیری بر سفره آمریکایی‌ها و هزینه سوخت نداشت. عجیب است که ترامپ و مشاورانش درس نگرفتند. می‌گویند حیوانی اگر پایش توی سوراخی گیر کرد دیگر پا توی همان سورخ نمی‌کند؛ اما ترامپ کرد.
 تاکر کارلسون برای پایان ترامپیسم نکته‌ای کلیدی مطرح کرده است. البته این نکته در چهار نکته تفسیر جی دی ونس نیز دیده می‌شود:
«ترامپ شعار اول آمریکا را به اول اسرائیل تبدیل کرد. منافع دولت اسرائیل و نتانیاهو را بر منافع آمریکا ترجیح داد.»
جی دی ونس در روز پس از اعلام شکست بی‌سابقه جمهوری‌خواهان در توئیت مفصلی با اشاره به نظر سنجی‌ها برای شکست، چهار دلیل عمده مطرح کرد. در توئیت ونس صراحتی دیده می‌شود که بی‌سابقه است. به همین خاطر برخی نوشته‌اند این توئیت بدون مشورت و موافقت ترامپ نبوده است. در واقع هر دو خواسته‌اند به نحوی از اسرائیل فاصله بگیرند. اما توئیت تاریخی ونس:
دلیل واقعی شکست ما برای تقریباً همه آشکار است. یک نظرسنج دیگر — که یکی از باهوش‌ترین افراد در عرصه سیاست است که او را می‌شناسم — دیروز به من گفت که ما در نظرسنجی کلی (بدون در نظر گرفتن نامزدهای خاص)، با اختلاف ۱۳ واحد شکست خواهیم خورد. با اینکه پیش از سه‌شنبه حس خوبی نداشتم، اما حتی من هم از شنیدن این موضوع شوکه شدم. او در نظرسنجی‌هایش متوجه شده بود که بسیاری از رأی‌دهندگانِ ترامپ در سال ۲۰۲۴، خشمگین هستند و قصد دارند به دموکرات‌ها رأی دهند. او از آن دسته رأی‌دهندگانی که از ما روی‌گردان شده بودند پرسید چه چیزی باعث می‌شود دوباره به صف ما بازگردند. چهار پاسخ اصلی — که تقریباً شامل تمام پاسخ‌‌ها می‌شد — عبارت بودند از:
(۱) پایان دادن به جنگ،
(۲) تمرکز بر هزینه‌های زندگی/تورم،
(۳) اولویت دادن به آمریکا (شعار «اول آمریکا»)،
(۴) تغییر رابطه ما با اسرائیل. رأی‌دهندگان ما پای صندوق‌ها آمدند و چهار دلیل بالا همان دلایلی هستند که باعث شد بسیاری از آنها به دموکرات‌ها رأی دهند. این نتیجه‌گیری نظرسنجی‌ای است که پیش‌بینی‌اش کاملاً دقیق از آب درآمد. دلیل شکست ما، جنگ است. خودِ رئیس‌جمهوری هم دیشب همین را گفت. اگر می‌خواهید استدلال کنید که این ماجرا ارزشش را داشته—اینکه از دست دادنِ سنا برای ۶ سالِ آینده ارزشش را داشته—خب، بفرمایید؛ استدلال کنید که این هزینه‌ای بوده که به پرداختنش می‌ارزیده. چه موافق باشید چه مخالف، دست‌کم این حرف صادقانه‌ای است. اما همه می‌دانند چرا باختیم.»
چنیـــــــــن تقابلی بیــــــــــن معـــــاون رئیس‌جمهور و رئیس‌جمهوری گرچه بی‌سابقه نیست، اما هیچ‌گاه به حساسیت و اهمیت امروز نبوده است. اتفاقاً موارد دیگری که شاهد اختلاف معاون رئیس‌جمهوری و رئیس‌جمهوری آمریکا بوده‌ایم درباره جنگ بوده است. در تجاوز آمریکا به ویتنام و بمباران ویتنام و کشتار مردم، ارتش آمریکا در برابر مقاومت ویت‌کنگ‌ها زمینگیر شده بود. در سال ۱۹۶۹ تعداد نیروهای آمریکایی در ویتنام به رقم حیرت انگیز ۵۴۳ هزار نفر رسید. هفت و نیم میلیون تن بمب بر ویتنام فرو ریختند. سه میلیون نفر از ویتنامی‌ها را کشتند. اما پس از هشت سال جنگ و بمباران به اهداف خود نرسیده بودند. ژنرال‌های آمریکایی پیشنهاد اعزام نیروی بیشتر دادند. همفری، معاون جانسون با اعزام نیروی بیشتر مخالفت کرد. باور داشت نمی‌توان با بمباران اراده مردم ویتنام را شکست. جانسون البته نظر همفری را نپذیرفت اما سرانجام چند سال بعد پس از شکست و خروج نیروهای آمریکایی از ویتنام همه اعتراف کردند که همفری بهتر از جانسون سرانجام کار را پیش‌بینی کرده بود. این ماجرای اختلاف در زمان اوباما هم تکرار شد. ژنرال‌های آمریکایی و وزارت دفاع آمریکا پیشنهاد اعزام نیروی بیشتر به افغانستان را داشتند. بایدن مخالفت کرد. اوباما به مخالفت بایدن اعتنایی نکرد. سرانجام اعزام بیشتر نیرو و افزایش بمباران در افغانستان به رسوایی مضحک فرار ارتش آمریکا از افغانستان انجامید. آیا در این سومین تقابل ترامپ و ونس، ترامپ از تجربه جانسون و اوباما چیزی خواهد آموخت؟ یا چنانکه رسم افراد خودشیفته است همچنان به‌رغم مخالفت جی‌دی‌ونس در صدد حمله دیگری به ایران است تا بلکه بتواند آب رفته را به جوی و آبروی بر باد رفته در انتخابات را جبران کند. چنان که ترامپ از سویی موضع ونس را تأیید کرد و گفت قابل فهم است، اما تأکید کرد که حمله به ایران تصمیم درستی بوده است.
نکته دیگری که می‌تواند در فضای سیاسی آمریکا و سرنوشت دو سال باقیمانده ریاست جمهوری ترامپ را رقم بزند، وضعیت حزب جمهوری‌خواه است. جان بولتون گفته است: «ترامپ دیگر نمی‌تواند بر حزب جمهوری‌خواه سیطره داشته باشد. حزب باید خود را از زیر بار گران و خسارت‌بار ترامپ نجات بدهد تا بتواند در انتخابات ریاست جمهوری آینده نقشی  داشته باشد.»
واقعیت این است که آبی زنگاری شدن تگزاس و اوهایو و کارولینا همانند ضربه‌های فنی در کشتی فرنگی بود که کشتی گیر ضربه فنی شده و نقش تشک شده و نتوانسته از روی تشک برخیزد! بهت همگان را فرا گرفته است. شاید جی دی ونس بیشتر و بهتر از همه این شوک ویران کننده را احساس کرده است. او پیش از معاون ریاست جمهوری، سناتور اوهایو بود. داعیه ریاست جمهوری هم داشت و هنوز دارد. در مبارزه انتخاباتی به اوهایو رفت و از نامزد جمهوری‌خواهان برای فرمانداری اوهایو، ویوک راما سوامی و نامزد جمهوری‌خواهان برای سنا، جان هستد حمایت کرد. هر دو شکست معنی‌داری خوردند. این شکست به معنی شکست ونس هم بود. در واقع حزب جمهوری‌خواه در اوهایو نابود شد. از سویی ونس چشم به انتخابات ریاست جمهوری دوخته است. می‌بایست حسابش را با مواضع ترامپ جدا کند. نمی‌دانیم در جلسه صبح چهارشنبه هفته گذشته در کاخ سفید چه گذشته است اما توئیت ونس نشانه‌ای است که در جلسه اختلاف نظر وجود داشته است. چهره دیگری که بیش از ونس در تشویق و تأیید تجاوز طلبی ترامپ نقش داشته است مارکو روبیوست. او هم هوای ریاست جمهوری در انتخابات آینده را دارد. ونس و روبیو بایستی به نحوی عمل کنند که حمایت حزب جمهوری خواه را داشته باشند. آیا حزب جمهوری خواه می‌تواند پس از این شکست سنگین و گیج کننده که نیمه فلج به نظر می‌رسد خود را بازسازی کند؟ ترامپ با این کلاف سر در گم حزب جمهوری‌خواه که او را نابود کننده خود تفسیر می‌کنند، چه خواهد کرد؟
(ادامه دارد.)