نیسان؛ از داتسون تا عصر برقی‌ها

۹۰ سال در مسیر تغییر و تحول

نام نیسان امروز با مدل‌هایی مانند پاترول، اسکای‌لاین، Z، ایکس‌تریل، قشقایی و لیف گره خورده است؛ اما پشت این نام جهانی، بیش از یک قرن تجربه صنعتی قرار دارد. ریشه‌های نیسان به سال‌های ابتدایی قرن بیستم بازمی‌گردد؛ دورانی که صنعت خودروی ژاپن هنوز در حال شکل‌گیری بود و تولید خودرو بیشتر در اختیار شرکت‌های کوچک قرار داشت.

آغاز با نام دات
داستان نیسان از سال ۱۹۱۱ آغاز شد؛ زمانی که «کواشینشا موتور کار» در توکیو تأسیس شد. این مجموعه چند سال بعد اولین خودرو خود را با نام DAT تولید کرد. در ادامه، با تغییر ساختار شرکت و ادغام چند مجموعه صنعتی، برند دات توسعه یافت و در سال ۱۹۳۲ نام Datsun برای خودروهای کوچک این شرکت انتخاب شد. در سال ۱۹۳۳، یوشیسوکه آیکاوا با ایجاد شرکت «جیدوشا سیزو» در یوکوهاما، تولید خودرو را وارد مرحله صنعتی تازه‌ای کرد. یک سال بعد، نام شرکت به Nissan Motor تغییر یافت و نامی شکل گرفت که بعدها به یکی از بزرگ‌ترین خودروسازان جهان تبدیل شد.

کارخانه‌ای که مسیر را عوض کرد
تأسیس کارخانه یوکوهاما در میانه دهه ۱۹۳۰ یکی از نقاط مهم تاریخ نیسان بود. این کارخانه امکان تولید انبوه خودرو را فراهم کرد و نیسان را به یکی از اولین خودروسازان ژاپنی با ساختار تولید یکپارچه تبدیل کرد.داتسون در همین سال‌ها به بازارهای خارجی راه پیدا کرد. نیسان نیز صادرات خود را توسعه داد و دامنه فعالیت در بازارهای جهان گسترش داد و به برندی شناخته‌شده تبدیل شد.

تجربه‌آموزی از آستین
در دهه ۱۹۵۰، نیسان برای افزایش توان فنی خود با شرکت بریتانیایی آستین همکاری کرد. این همکاری به انتقال دانش مهندسی و تولید کمک کرد و تجربه‌ای مهم برای شرکتی بود که قصد داشت در بازار جهانی رقابت کند.

تولد دوران طلایی
دهه ۱۹۶۰ یکی از مهم‌ترین دوره‌های رشد نیسان بود. در سال ۱۹۶۶، شرکت با پرینس موتورز ادغام شد؛ شرکتی که مدل‌هایی مانند اسکای‌لاین و گلوریا را در اختیار داشت. این ادغام علاوه بر گسترش سبد محصولات، توان مهندسی نیسان را نیز تقویت کرد.

عبور از مرزهای ژاپن
 بحران نفت در دهه ۱۹۷۰ تقاضا برای خودروهای کم‌مصرف را افزایش داد. خودروهای کوچک ژاپنی در این شرایط فرصت بیشتری برای حضور در بازار آمریکا پیدا کردند و نیسان نیز صادرات خود را توسعه داد. در دهه ۱۹۸۰، شرکت سرمایه‌گذاری بیشتری در بازارهای خارجی انجام داد و کارخانه‌ها و مراکز تولیدی جدیدی در کشورهای مختلف ایجاد کرد. در همین دوره، نیسان تصمیم گرفت نام NISSAN را به عنوان هویت اصلی محصولات خود در بازارهای جهانی به کار گیرد و به تدریج نام Datsun از بسیاری از بازارها کنار رفت.

بحران و اتحاد با رنو
دهه ۱۹۹۰ برای نیسان دوره‌ای دشوار بود. شرایط اقتصادی ژاپن، کاهش فروش و فشارهای مالی، شرکت را با مشکلات جدی روبه‌رو کرد. نقطه عطف در سال ۱۹۹۹ رقم خورد؛ زمانی که نیسان و رنو یک اتحاد استراتژیک تشکیل دادند.این اتحاد به نیسان کمک کرد برنامه بازسازی گسترده‌ای را اجرا کند. بعدها میتسوبیشی موتورز نیز به این ساختار همکاری پیوست.

پیشگامی در برقی‌سازی
یکی از مهم‌ترین فصل‌های جدید تاریخ نیسان در سال ۲۰۱۰ رقم خورد؛ زمانی که لیف به عنوان یک خودروی تمام‌برقی تولید انبوه وارد بازار شد. لیف در زمانی عرضه شد که خودروهای برقی هنوز بخش کوچکی از بازار جهانی را تشکیل می‌دادند و به یکی از شناخته‌شده‌ترین محصولات برقی آن دوره تبدیل شد. نیسان پس از لیف، توسعه فناوری‌های برقی و هیبریدی را ادامه داد. سامانه e-POWER و سپس کراس‌اوور تمام‌برقی آریا بخشی از تلاش شرکت برای حضور در نسل جدید صنعت خودرو بودند.

نیسان در مسیر تازه
در دهه ۲۰۲۰، صنعت خودرو با تغییرات گسترده‌ای در حوزه برقی‌سازی، نرم‌افزار و فناوری‌های هوشمند روبه‌رو شد. نیسان نیز در همین مسیر حرکت کرد و در سال ۲۰۲۵ با مدیریت ایوان اسپینوسا، برنامه بازسازی «Re:Nissan» را آغاز کرد. کاهش هزینه‌ها، بازنگری در محصولات و بازارها و تقویت همکاری‌های صنعتی از محورهای اصلی این برنامه بود. امروز نیسان پس از بیش از ۹۰ سال فعالیت رسمی، در حال بازتعریف مسیر خود است؛ مسیری که از خودروهای اقتصادی داتسون آغاز شد و به خودروهای برقی، فناوری‌های هوشمند و مدل‌های مجهز به
e-POWER رسیده است. تاریخ نیسان روایت شرکتی است که بارها با تغییرات صنعت خودرو همراه شده و اکنون خود را برای دوره‌ای آماده می‌کند که در آن خودرو بیش از گذشته به فناوری، نرم‌افزار و انرژی‌های جدید وابسته خواهد بود.
 
منبع: Nissan Global – تاریخچه رسمی شرکت