گروه خودرو

داستان فولکس‌واگن، داستان یک خودرو نیست؛ روایت شکل‌گیری شرکتی است که در طول نزدیک به یک قرن، فراز و نشیب‌های سیاسی، اقتصادی و صنعتی بسیاری را پشت سر گذاشته و از یک ایده برای ساخت «خودروی مردمی» به یکی از بزرگ‌ترین گروه‌های خودروسازی جهان تبدیل شده است. مسیری که از ولفسبورگ آغاز شد و بعدها از کانادا و هند تا آمریکا و چین ادامه پیدا کرد و برندهایی مانند آئودی و اسکانیا را نیز دربرگرفت.
آغاز این داستان به دهه ۱۹۳۰ میلادی بازمی‌گردد. شرکت فولکس‌واگن‌ورک در سال ۱۹۳۷ تأسیس شد، در ابتدا قرار بود خودرویی ساده و اقتصادی برای استفاده گسترده مردم آلمان تولید کند. این ایده در آن زمان بخشی از برنامه تبلیغاتی حکومت ناسیونال‌سوسیالیست آلمان برای گسترش استفاده عمومی از خودرو بود. با این حال، آغاز جنگ جهانی دوم در سال ۱۹۳۹ مسیر شرکت را به ‌طور کامل تغییر داد.
به جای آنکه تمرکز اصلی فولکس‌واگن بر تولید خودروی مردمی باشد، کارخانه ولفسبورگ وارد صنعت تسلیحات آلمان شد. در این دوره، تجهیزات و محصولات نظامی در کارخانه تولید و از نیروی کار اجباری نیز استفاده می‌شد؛ بخشی تاریک از تاریخ شرکت که فولکس‌واگن در دهه‌های بعد به ‌طور جدی به بررسی و مستندسازی آن پرداخت.
 
مواجهه با گذشته
از اواسط دهه ۱۹۸۰، فولکس‌واگن روند گسترده‌ای را برای بررسی نقش خود در دوران حکومت نازی آغاز کرد. این بررسی به‌تدریج به یکی از بخش‌های مهم فرهنگ سازمانی شرکت تبدیل شد. نتیجه این رویکرد، تنها انتشار اسناد تاریخی نبود؛ بلکه فولکس‌واگن تلاش کرد یاد قربانیان کار اجباری را نیز زنده نگه دارد.
یکی از مهم‌ترین اقدامات در این زمینه، ایجاد «محل یادبود کار اجباری در کارخانه فولکس‌واگن» در سال ۱۹۹۹ بود. این نمایشگاه دائمی در یک پناهگاه حملات هوایی سابق در کارخانه ولفسبورگ قرار دارد. اسناد، تصاویر، روایت شاهدان عینی و اشیایی که توسط افراد درگیر در آن دوره به نمایشگاه سپرده شده‌اند، تصویری از ابعاد کار اجباری و نقش شرکت در اقتصاد جنگی دوران ناسیونال‌سوسیالیسم ارائه می‌کنند.
فولکس‌واگن همچنین با برگزاری برنامه‌های یادبود، همکاری با مراکز بیرونی و انتشار اسناد تاریخی، تلاش کرده است این بخش از گذشته خود را فراموش نکند. بخشی از این فعالیت‌ها نیز به صندوق بشردوستانه برای کارگران اجباری سابق مربوط می‌شود.
 
آرشیوی به وسعت یک قرن
امروز بخش مهمی از تاریخ فولکس‌واگن در آرشیو مرکزی این شرکت در ولفسبورگ نگهداری می‌شود. این مجموعه فقط محلی برای نگهداری اسناد قدیمی نیست، بلکه یکی از منابع اصلی برای شناخت تاریخ فولکس‌واگن، محصولات، کارخانه‌ها و کارکنان آن به شمار می‌رود. در این آرشیو نزدیک به ۱۰ کیلومتر پرونده، بیش از یک میلیون قطعه عکس، حدود ۵۳۰۰ فیلم، ۱۹۳ هزار عنوان نشریه و ۲۳ هزار نقاشی و طرح نگهداری می‌شود. در کنار این اسناد، حجم قابل‌توجهی از اطلاعات دیجیتال نیز در آرشیو قرار دارد. بخشی از اسناد قابل انتشار این مجموعه با هماهنگی قبلی در اختیار پژوهشگران و علاقه‌مندان قرار می‌گیرد.
 
از یک خودرو تا یک خانواده جهانی
فولکس‌واگن در طول دهه‌های فعالیت خود، از یک سازنده خودرو در آلمان به گروهی جهانی تبدیل شد. توسعه فعالیت‌های بین‌المللی، ایجاد شرکت‌های فروش در کشورهای مختلف و راه‌اندازی کارخانه‌های جدید، دامنه حضور این گروه را بسیار فراتر از مرزهای آلمان برد.
در ادامه، برندها و شرکت‌های مختلفی به این مجموعه پیوستند و گروه فولکس‌واگن به ساختاری چندبرندی تبدیل شد. آئودی و اسکانیا تنها دو نمونه از برندهایی هستند که در این مسیر به گروه فولکس‌واگن پیوستند. همزمان، فعالیت‌های تولیدی و تجاری شرکت از ولفسبورگ به نقاط مختلف جهان، از چاتانوگا در آمریکا تا چانگ‌چون در چین، گسترش پیدا کرد.
در سوی دیگر، محصولات فولکس‌واگن نیز همراه با تحولات صنعت خودرو تغییر کردند. پس از دوره طولانی موفقیت مدل‌های کلاسیک، گلف به یکی از مهم‌ترین محصولات تاریخ شرکت تبدیل شد و نقش مهمی در هویت مدرن فولکس‌واگن ایفا کرد. در سال‌های اخیر نیز حرکت صنعت خودرو به سمت برقی‌سازی، فولکس‌واگن را به سمت توسعه خانواده تمام‌برقی «آی‌دی» سوق داده است. امروز تاریخ فولکس‌واگن را می‌توان مجموعه‌ای از نقطه‌های عطف دانست؛ از ایده ساخت یک خودروی ارزان و قابل دسترس برای مردم گرفته تا شکل‌گیری یک گروه بین‌المللی با برندها، کارخانه‌ها و محصولات متعدد. با این حال، این تاریخ تنها درباره موفقیت‌های صنعتی و تجاری نیست. فولکس‌واگن بخشی از گذشته دشوار خود را نیز در روایت رسمی شرکت حفظ کرده است؛ گذشته‌ای که نشان می‌دهد تاریخ یک خودروساز بزرگ، همان‌قدر که با خودروها و فناوری‌ها نوشته می‌شود، با تصمیم‌های سیاسی، مسئولیت اجتماعی و نحوه مواجهه با اشتباهات گذشته نیز شکل می‌گیرد.
منبع : سایت رسمی فولکس‌واگن