در حافظه موقت ذخیره شد...
قصه «جابولانی» دوباره تکرار شد
«تریندا» متهم بزرگ جام جهانی
همهچیز از اشتباهات سریالی شروع شد. از لوکا زیدان مقابل لیونل مسی گرفته تا لغزشهای عجیب ادوارد مندی و احمد باسیل؛ صحنههایی که بیش از آنکه به ضعف فردی شباهت داشته باشند، بوی یک مشکل مشترک میدادند. حالا دیگر این فقط یک حدس نیست؛ موجی از تحلیلها در رسانههایی مثل بیبیسی اسپورت و اتلتیک بهصراحت از «رفتار غیرقابل پیشبینی توپ» حرف میزنند. جو هارت، دروازهبان سابق تیم ملی انگلیس، صریحتر از همه در اینباره میگوید: «مشکل از گلرها نیست؛ توپ سریعتر از واکنش بدن حرکت میکند.» جملهای که حالا تبدیل به کلیدواژه تحلیلها شده«فریب سرعت!»
اما پشت این ادعا، علم ایستاده است. طبق گزارش مشترک چند دانشگاه اروپایی که در قالب یک تحقیق ۱۸ صفحهای منتشر شده، طراحی چهارپنلی «تریندا» باعث ایجاد پدیدهای به نام «بحران درگ»میشود؛ نقطهای در سرعت که مقاومت هوا ناگهان کاهش مییابد و توپ بهجای کند شدن، شتاب میگیرد. به روایت سادهتر در این پدیده عجیب، دروازهبان فکر میکند توپ در حال کاهش سرعت است، دستش را تنظیم میکند، اما در همان لحظه توپ «رها» میشود و سریعتر از انتظار به او میرسد. نتیجه این پدیده، اشتباهاتی است که حتی در سطح آماتور هم غیرعادی به نظر میرسند.
برخلاف «جابولانی» در جام جهانی ۲۰۱۰ که بهخاطر حرکات موجی و تغییر مسیر ناگهانی بدنام شده بود، «تریندا» بازی ذهنی دیگری راه انداخته است؛ اینبار نه با مسیر، بلکه با زمان. اگر «جابولانی» جهت را فریب میداد، «تریندا» «لحظه» را هدف گرفته است. نکته نگرانکنندهتر، وابستگی رفتار توپ به جزئیاتی بسیار ظریف است؛ ارتفاع ورزشگاه، سرعت ضربه و حتی اینکه توپ با کدام بخش پا و روی کدام پنل یا درز ضربه خورده است. یعنی هر شوت، یک معادله تازه است؛ معادلهای که دروازهبان باید در کسری از ثانیه حل کند. آدیداس اعلام کرده این توپ بیش از ۳۰۰ بار تست شده تا مشکلات «جابولانی» تکرار نشود. اما حالا به نظر میرسد آنها یک مشکل را حذف کردهاند و در عوض، یک چالش پیچیدهتر ساختهاند. سؤالی که حالا در رسانههای جهانی مطرح شده این است؛ آیا «تریندا» استاندارد جدیدی در طراحی توپ است، یا یک اشتباه پرهزینه که سرنوشت مسابقات را تحتتأثیر قرار میدهد؟
