در حافظه موقت ذخیره شد...
رویدادهای معمولی آشوبناک
داستان «انتقام سگ» که عنوان کتاب از آن گرفته شده، نمونهای روشن از نگاه انتقادی و طنزآمیز پیراندلو به روابط انسانی و اجتماعی است. در این داستان، جاکو ناکا صاحب زمینی در نزدیکی شهر است. ورود یک سگ به ماجرا و رفتار خشن صاحب آن، آرامش ساکنان اطراف را برهم میزند. ماجرا بهتدریج به مسألهای پیچیده میان ساکنان محله تبدیل میشود و مرز میان قربانی و مقصر، ترحم و مجازات و عدالت و انتقام را زیر سؤال میبرد. پیراندلو از همین موقعیت روزمره، طنزی تلخ درباره مفهوم عدالت و مسئولیت میسازد. پرسش اصلی این است که برای پایان دادن به رنج و مزاحمت، آیا باید حیوان را قربانی کرد یا مسئولیت اصلی متوجه انسانی است که حیوان را در چنین شرایطی قرار داده است؟ اهمیت داستان در این است که نویسنده به پاسخی ساده و قطعی رضایت نمیدهد. شخصیتها میان خشم، دلسوزی، ترس و میل به اجرای عدالت گرفتار میشوند و تصمیمی که در ابتدا ساده به نظر میرسد، پیامدهایی پیچیده پیدا میکند. این داستان نخستین بار در سال ۱۹۱۳ منتشر شد و بعدها در مجموعه داستانهای پیراندلو قرار گرفت.
چهار داستان دیگر این مجموعه نیز هرکدام موقعیتی مستقل و متفاوت دارند. در «سه اندیشه دخترک گوژپشت»، با دخترکی گوژپشت روبهرو میشویم که پسر همسایه به او نگاه میکند. در «خانه افسونزده»، مستأجران خانه به دلیل اعتقاد به وجود جن و نیروهای ماورایی، تصمیم میگیرند قرارداد اجاره را فسخ کنند. در این داستان، باورهای شخصیتها و ترس آنها از محیط زندگی، زمینه شکلگیری موقعیتی غیرمعمول را فراهم میکند. «روسری سیاه» داستان زنی است که تمام جوانی خود را وقف برادرش کرده است؛ اما در میانسالی، مردی به او نزدیک میشود و شرایط زندگیاش را دستخوش تغییری تازه میکند. «شب عروسی» نیز به شبی میپردازد که برای بسیاری از آدمها نقطه عطفی در زندگی زناشویی به شمار میآید. کنار هم قرار گرفتن این پنج داستان، مجموعهای متنوع از موقعیتهای انسانی را شکل میدهد که در آنها روابط خانوادگی، همسایگی، عاطفه و قضاوت اجتماعی به شیوه خاص پیراندلو به تصویر کشیده میشوند.

