در حاشیه مجمع بینالمللی فرهنگهای متحد در سنپترزبورگ مطرح شد
ایران و روسیه در مسیر سرمایهگذاری مشترک سینمایی
اظهارات وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در سنپترزبورگ، همزمان دو پیام متفاوت اما مرتبط را در خود جای داده بود. اول، تأکید بر موضع ایران در قبال حملات اخیر و آسیبهای واردشده به میراث فرهنگی کشور و دوم، تشریح چشمانداز همکاریهای فرهنگی تهران و مسکو. سیدعباس صالحی شامگاه جمعه در حاشیه دوازدهمین مجمع بینالمللی فرهنگهای متحد، در جمع خبرنگاران گفت: «کشور و مردم ایران در طول تاریخ از «تابآوری تمدنی» برخوردار بودهاند و در برابر تهدیدها و هجومها تسلیم نشدهاند.»
او با اشاره به حملات اخیر آمریکا و اسرائیل، مدعی شد که در این حملات، علاوه بر اهداف انسانی، میراث فرهنگی و تاریخی ایران نیز مورد هدف قرار گرفته است. صالحی این اقدامات را نه صرفاً یک تعرض نظامی، بلکه اقدامی علیه میراث تمدنی و فرهنگی دانست و گفت: «ایران و مردم ایران اهل تسلیم نیستند.»
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین با اشاره به شهادت رهبر جمهوری اسلامی و شماری از شهروندان ایرانی در حملات مورد اشاره، این اقدامات را مصداق حمله به جامعه و تمدن ایران توصیف کرد. او در ادامه با تأکید بر سابقه تاریخی ایران گفت تهدیدها و هجومهای مختلف در طول تاریخ نتوانستهاند این کشور را از میان ببرند و به باور او، تجربه تاریخی ایران موجب افزایش پایداری و مقاومت جامعه ایرانی شده است.
سینما
محور تازه همکاری تهران و مسکو
بخش مهم دیگری از سخنان صالحی به مناسبات فرهنگی ایران و روسیه اختصاص داشت؛ مناسباتی که به گفته او در سالهای اخیر حوزههای مختلفی را دربر گرفته و اکنون قرار است وارد مرحله تازهای شود.وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت همکاریهای فرهنگی دو کشور در حوزههایی همچون کتاب و نشر، سینما، موسیقی، هنرهای تجسمی و هنرهای نمایشی در جریان است. با این حال، به نظر میرسد سینما و صنایع فرهنگی مرتبط با آن در برنامه آینده تهران و مسکو جایگاه ویژهای پیدا کنند.
صالحی در این زمینه از امضای یک سند همکاری میان دو کشور در حوزه سینما خبر داد؛ سندی که به گفته او میتواند چارچوب تازهای برای توسعه مناسبات سینمایی ایران و روسیه ایجاد کند. در این چارچوب، موضوعاتی همچون پویانمایی و بازیهای رایانهای و ویدیویی نیز مورد توجه قرار خواهد گرفت.
اهمیت این بخش از همکاریها از آن جهت است که سینما دیگر تنها یک حوزه هنری محسوب نمیشود و در بسیاری از کشورها، بخشی از اقتصاد خلاق و صنایع فرهنگی به شمار میرود. توسعه تولیدات مشترک میتواند زمینه حضور آثار و هنرمندان دو کشور در بازارهای فرهنگی یکدیگر را نیز فراهم کند.
سرمایهگذاری مشترک
برای تولید آثار
یکی از مهمترین نکاتی که وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در تشریح همکاریهای جدید تهران و مسکو مطرح کرد، موضوع سرمایهگذاری مشترک در صنعت سینما بود. به گفته صالحی، اجرای تفاهمنامه جدید با سرمایهگذاری مشترک دو کشور آغاز خواهد شد و قرار است این روند با سرعت دنبال شود. براساس توضیحات او، دامنه تولیدات مشترک تنها به فیلمهای سینمایی محدود نخواهد بود. فیلمهای بلند، آثار پویانمایی و مستندهای کوتاه و بلند از جمله قالبهایی هستند که میتوانند در این همکاری قرار گیرند. هدف اعلامشده نیز تولید آثاری است که ظرفیتهای فرهنگی ایران و روسیه را به مخاطبان دو کشور و دیگر کشورهای جهان معرفی کند. در این میان، سینمای کودک و نوجوان نیز جایگاه مستقلی در برنامه همکاریها خواهد داشت. صالحی تأکید کرد که هر دو کشور در این زمینه ظرفیتهای قابل توجهی دارند و میتوانند از طریق تولید مشترک، تجربهها و توانمندیهای خود را به یکدیگر منتقل کنند.او همچنین از توجه ویژه به برخی موضوعات مشترک خبر داد. خانواده یکی از این موضوعات است که به گفته وزیر فرهنگ، برای دو ملت و دو دولت اهمیت دارد و میتواند در تولیدات مشترک سینمایی مورد توجه قرار گیرد.
روزهای فرهنگی ایران در روسیه
سفر صالحی به روسیه تنها به حضور در مجمع بینالمللی فرهنگهای متحد محدود نمیشود. بر اساس برنامه اعلامشده، او در ادامه سفر خود دیدارهایی با مقامهای فرهنگی روسیه خواهد داشت و وزیران فرهنگ دو کشور در نشست کمیته مشترک فرهنگی ایران و روسیه نیز حضور خواهند یافت.
همزمان، برنامه «روزهای فرهنگی ایران در روسیه» نیز قرار است از روز دوشنبه ششم مهر ۱۴۰۵ در مسکو آغاز شود. افتتاح رسمی این رویداد با حضور وزیران فرهنگ ایران و روسیه انجام خواهد شد و پس از پایتخت روسیه، شهرهای کازان و آستراخان نیز میزبان برنامههای فرهنگی مرتبط با این رویداد خواهند بود.اهمیت این برنامهها را میتوان در چارچوب تلاش دو کشور برای گسترش مناسبات فرهنگی و افزایش تبادلات هنری میان ایران و روسیه بررسی کرد. در شرایطی که همکاریهای سیاسی و اقتصادی تهران و مسکو در سالهای اخیر گسترش یافته، حوزه فرهنگ نیز به یکی از عرصههای مورد توجه دو طرف تبدیل شده است.
از سوی دیگر، تمرکز بر سینما، پویانمایی و بازیهای ویدیویی نشان میدهد که همکاری فرهنگی دو کشور تنها به برنامههای سنتی مانند نمایشگاه، موسیقی یا تبادل آثار محدود نیست و صنایع فرهنگی جدید نیز در دستور کار قرار گرفتهاند.
به نظر میرسد اظهارات وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی مسیر تازهای در تعاملات بیشتر دو کشور ایران و روسیه باز خواهد کرد و سرمایهگذاری مشترک در سینما به تولید آثار مشترک منجر خواهد شد. چشمانداز این تعامل دوسویه نشان میدهد که ایران و روسیه بر توسعه همکاریهای فرهنگی مشترک تأکید دارند و علاوه بر جنبه هنری، بهدنبال بهرهمندی از ظرفیتهای اقتصادی و بینالمللی این برنامه هستند.
