یاسمن صادق‌شیرازی
گروه خودرو

هفتمین نمایشگاه خودروی تهران در حالی از روز دوشنبه 24 شهریور به طور رسمی  آغاز به کار کرد که ویترین بازار خودرو بیش از هر زمان دیگری رنگ و بوی وارداتی به خود گرفته است؛ از بازگشت برخی برندهای شناخته‌شده اروپایی و ژاپنی تا حضور نسل تازه‌ای از خودروهای چینی که با قوای محرکه برقی، هیبریدی و بردافزا پا به بازار ایران گذاشته‌اند. در میان انبوه خودروهای حاضر در نمایشگاه، برخی مدل‌ها برای نخستین‌بار در معرض دید عموم قرار گرفته‌اند و برخی دیگر، محصولاتی هستند که می‌توانند تصویری متفاوت از سبد خودروهای وارداتی پیش‌روی بازار قرار دهند. شهر آفتاب تهران این روزها به ویترینی تبدیل شده که در آن، از شاسی‌بلندهای بزرگ و لوکس تا خودروهای تمام‌برقی هرکدام بخشی از آینده بازار خودرو را به نمایش گذاشته‌اند. در این گزارش «ایران» به شرح و توضیحات فنی این خودروها خواهد پرداخت. اما این پرسش همچنان پابرجاست که آیا شرکت‌ها قادر به تأمین خدمات پس از فروش و قطعات این خودروهای پرزرق‌وبرق هستند یا خیر؟ یا فقط نمایشگاه تبدیل به ویترینی شده است که چند خودرو را به نمایش بگذارد و دیگر خبری از آنها آن‌چنان که باید در سطح شهر نباشد.
 
شاسی‌بلند خانوادگی 
با 650 اسب‌بخار قدرت
در میان نخستین خودروهایی که نگاه‌ها را به خود جلب می‌کند، لوکانو 8 هیبرید قرار دارد؛ شاسی‌بلندی که در بازارهای جهانی با نام JAECOO 8 شناخته می‌شود. ابعاد بزرگ خودرو اولین چیزی است که به چشم می‌آید، اما مشخصات فنی آن تصویر متفاوتی ارائه می‌کند. این خودرو به قوای محرکه پلاگین‌هیبریدی مجهز شده و ترکیب موتور 1.5 لیتری توربوشارژ و موتورهای برقی آن در مجموع حدود 650 اسب‌بخار قدرت و 915 نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کند. چند قدم آن‌طرف‌تر، فولکس‌واگن ID.ERA 9X قرار گرفته؛ خودرویی که حتی از فاصله دور هم به دلیل ابعادش قابل تشخیص است. این شاسی‌بلند بیش از 5.2 متر طول دارد و از فناوری بردافزا استفاده می‌کند. موتور بنزینی در این خودرو مستقیماً وظیفه حرکت دادن چرخ‌ها را بر عهده ندارد و بیشتر به‌ عنوان مولد برق عمل می‌کند.
 
ژاپنی‌هایی که با فناوری چینی برگشته‌اند
در میان محصولات ژاپنی، مزدا EZ-60 یکی از خودروهای متفاوت نمایشگاه است. این کراس‌اوور حاصل همکاری مزدا و چانگان است و از قوای محرکه بردافزا استفاده می‌کند؛ یعنی موتور برقی حرکت خودرو را بر عهده دارد و موتور بنزینی برای تولید برق وارد مدار می‌شود. موتور برقی 258 اسب‌بخار قدرت و 320 نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کند و شتاب صفر تا 100 کیلومتر بر ساعت حدود 7.8 ثانیه است. در بخش خودروهای اروپایی نیز اوپل با کورسا و موکا حضور دارد. کورسا با موتور 1.2 لیتری توربوشارژ، 100 اسب‌بخار قدرت و 205 نیوتن‌متر گشتاور دارد. موکا اما با دو نسخه بنزینی و برقی در نمایشگاه دیده می‌شود. نسخه بنزینی از موتور 1.5 لیتری توربوشارژ استفاده می‌کند و نسخه برقی با 156 اسب‌بخار قدرت و 260 نیوتن‌متر گشتاور عرضه شده است.
 
غول 7 نفره ایکس‌پنگ
در یکی از غرفه‌های واردکنندگان خصوصی، خودروهای مختلف ایکس‌پنگ در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند، اما X9 بیش از سایر محصولات جلب توجه می‌کند. این مینی‌ون تمام‌برقی 7 نفره بیش از 5.3 متر طول دارد و از بزرگ‌ترین خودروهای حاضر در نمایشگاه محسوب می‌شود. X9 بر پایه معماری 800 ولتی ساخته شده و در برخی نسخه‌ها به باتری 110 کیلووات‌ساعتی مجهز است. قدرتمندترین نسخه نیز حدود 500 اسب‌بخار قدرت دارد. در مقابل این خودروهای کاملاً جدید، یک تویوتا کمری مدل 2021 قرار گرفته که کارکرده بودنش بخشی از جذابیت آن است. کمری حاضر در نمایشگاه از نسل هشتم این سدان ژاپنی است و موتور 2.5 لیتری چهار سیلندر آن 203 اسب‌بخار قدرت و 250 نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کند.
 
از کیا و جنسیس 
تا لشکر شاسی‌بلندهای تانک
در یکی دیگر از سالن‌ها، کیا، هیوندای، جنسیس و KGM مجموعه متنوعی از محصولات خود را کنار هم قرار داده‌اند. کیا با سلتوس، K4، اسپورتیج و سورنتو حضور دارد و K4 یکی از چهره‌های تازه‌تر این مجموعه است. هیوندای نیز پالیسید و آزرا را به نمایش گذاشته و در بخش لوکس‌تر، جنسیس با G80 و GV70 دیده می‌شود. 
اما کمی جلوتر، فضای نمایشگاه دوباره تغییر می‌کند. تانک 300، تانک 500 و تانک 700 کنار هم قرار گرفته‌اند؛ سه شاسی‌بلند با طراحی‌هایی که بیشتر از هر چیز بر قابلیت‌های آفرودی تأکید دارند. تانک 300 با شاسی مستقل، چهارچرخ محرک و موتور 2 لیتری توربوشارژ، حدود 227 اسب‌بخار قدرت و 387 نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کند. تانک 500 با ابعاد بزرگ‌تر و قوای محرکه هیبریدی، بیشتر به سمت استفاده خانوادگی و لوکس حرکت کرده و تانک 700 نیز به ‌عنوان پرچمدار این خانواده، بزرگ‌تر و مجهزتر از دو مدل دیگر است. کنار آنها، مکسوس استار H قرار گرفته؛ پیکاپی دو دیفرانسیل با موتور 2 لیتری توربوشارژ که 260 اسب‌بخار قدرت و 410 نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کند و انتقال نیرو در آن بر عهده گیربکس 8 سرعته اتوماتیک ZF است و ترکیب تجهیزات رفاهی و قابلیت‌های فنی را نشان می‌دهد.
 
از هاچ‌بک شهری
تا شاسی بلند متوسط
در همان محدوده، لیپ‌موتور T03 تصویری کاملاً متفاوت از خودروهای بزرگ اطراف خود ارائه می‌دهد. یک هاچ‌بک کوچک تمام‌برقی که بیشتر برای تردد شهری طراحی شده است. در کنار آن، C11 با فناوری بردافزا قرار دارد؛ موتورها برقی هستند و موتور بنزینی وظیفه تولید برق را بر عهده دارد. غرفه بایک نیز از همین تنوع بی‌نصیب نیست. U5 پلاس در قامت یک سدان کامپکت شهری، X7 به‌ عنوان یک شاسی‌بلند متوسط و BJ30e با طراحی جعبه‌ای و حال‌وهوای آفرودی، سه چهره متفاوت از این برند را مقابل بازدیدکنندگان گذاشته‌اند. BJ30e در نسخه هیبریدی عرضه شده و تلاش می‌کند میان ظاهر ماجراجویانه و مصرف سوخت پایین‌تر تعادل ایجاد کند.
 
وقتی خودروها دیگر
 برای شهر ساخته نشده‌اند
در بخشی دیگر از نمایشگاه،
M-HERO 1 و M-HERO 2 در کنار محصولات وویا قرار گرفته‌اند؛ شاسی‌بلندهایی که حتی از ظاهرشان می‌توان فهمید قرار نیست صرفاً برای رفت‌وآمد روزمره شهری طراحی شده باشند.
 M-HERO 1 که در چین با نام M-HERO 917 شناخته می‌شود، از شاسی مستقل، سیستم تعلیق بادی و قوای محرکه بردافزا استفاده می‌کند و حدود 536 اسب‌بخار قدرت دارد.
M-HERO 2 اما یک قدم فراتر می‌رود. قوای محرکه پلاگین‌هیبریدی آن 677 اسب‌بخار قدرت و 848 نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کند.
 
لوکس‌های آلمانی 
در میان غول‌های شرقی
در بخش دیگری از نمایشگاه، دو ب‌ام‌و i530 و i735 قرار گرفته‌اند. i530 از نسل جدید سری 5 با کد G60 است؛ خودرویی که با طراحی جدید و ابعاد بزرگ‌تر، چهره تازه این خانواده را نمایندگی می‌کند. در مقابل،
735 i M Sport در جایگاه بالاتری قرار دارد. سدان لوکسی با طول حدود 5.39 متر و فاصله محوری بیش از 3.2 متر که فضای کابین قابل‌توجهی دارد. در بخش پیکاپ‌ها نیز خانواده بلیز با R100، R300 و R500 حضور دارد. این خودروهای دو دیفرانسیل بر پایه JMC Grand Avenue Pro ساخته شده‌اند و در مشخصات فنی و سطح تجهیزات تفاوت دارند. R100 نسخه ساده‌تر این خانواده است و با موتور 2.3 لیتری توربوشارژ، 245 اسب‌بخار قدرت و 400 نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کند. 

برش

دولت همچنان پای واردات خودرو ایستاده است

اگر قرار باشد هفتمین نمایشگاه خودروی تهران را با یک ویژگی به یاد آوریم، احتمالاً اولین چیزی که به ذهن می‌رسد، تنوع خودروهاست. در سالن‌های شهر آفتاب، خودروهایی کنار هم قرار گرفته‌اند که تا همین چند سال قبل دیدن آنها در یک نمایشگاه خودرویی در ایران چندان معمول نبود؛ از هاچ‌بک‌های کوچک برقی و سدان‌های شهری گرفته تا شاسی‌بلندهای بزرگ و لوکس، پیکاپ‌های آفرودی و خودروهایی با بیش از 600 اسب‌بخار قدرت. در میان این خودروها، فناوری هم شکل تازه‌ای به ویترین نمایشگاه داده است. خودروهای هیبریدی، پلاگین‌هیبریدی و بردافزا در کنار مدل‌های تمام‌برقی قرار گرفته‌اند. در کنار اینها، حضور برندهایی مانند ب‌ام‌و، مزدا، اوپل، تویوتا و کیا نشان می‌دهد که دامنه خودروهایی که حالا راهشان به بازار ایران باز شده، فقط به چند برند و مدل مشخص محدود نیست. این تصویر زمانی بیشتر به چشم می‌آید که آن را با سال‌هایی مقایسه کنیم که واردات خودرو متوقف یا بسیار محدود بود. در آن دوره، بازار وارداتی عملاً با تعداد محدودی مدل شناخته می‌شد و انتخاب خریدار هم به همان اندازه محدود بود. حالا اما در نمایشگاه خودروی تهران، حتی یک تویوتا کمری مدل 2021 کارکرده هم در کنار خودروهای صفرکیلومتر و نسل جدید قرار گرفته است؛ اتفاقی که نشان می‌دهد واردات خودرو دیگر فقط به خودروهای نو محدود نمانده است. البته میان آنچه در نمایشگاه دیده می‌شود و آنچه در بازار به دست خریدار می‌رسد، فاصله وجود دارد و حضور یک خودرو در غرفه به معنای عرضه گسترده آن نیست. با این حال، نمی‌توان تغییر ویترین بازار را نادیده گرفت. این تغییر در شرایطی اتفاق افتاده که دولت در سال‌های اخیر تلاش کرده مسیر واردات خودرو را دوباره باز کند و سهم خودروهای وارداتی را در بازار افزایش دهد. شاید مهم‌ترین تفاوت نمایشگاه امسال با سال‌های گذشته همین باشد؛ اینکه حالا واردات فقط به معنای بازگشت چند مدل محدود نیست و خودروهایی با  فناوری و کاربری‌های متفاوت به بازار معرفی می‌شوند. از یک هاچ‌بک برقی کوچک برای شهر تا شاسی‌بلندی 650 اسب‌بخاری، از سدان لوکس آلمانی تا پیکاپ دو دیفرانسیل و خودروی کارکرده ژاپنی، همه در یک نمایشگاه کنار هم قرار گرفته‌اند. هنوز نمی‌توان گفت این تنوع تا چه اندازه به انتخاب واقعی مصرف‌کننده تبدیل خواهد شد، اما آنچه در شهر آفتاب دیده می‌شود، با بازار محدود وارداتی سال‌های گذشته تفاوت دارد. دولت با باز کردن دوباره مسیر واردات، دست‌کم ویترین بازار را بزرگ‌تر کرده و حالا برندها و خودروهای بیشتری فرصت پیدا کرده‌اند خودشان را به خریدار ایرانی نشان دهند.