برنامه‌محوری در سیاست‌های فیفا

عبدالله ویسی
کارشناس فوتبال
پیش از آغاز جام جهانی، بسیاری از کارشناسان بر این باور بودند که افزایش تعداد تیم‌ها به افت کیفی مسابقات منجر خواهد شد. اما روند رقابت‌ها از همان  مرحله‌گروهی نشان داد که این پیش‌بینی چندان منطبق با واقعیت نیست. در هر مرحله، نه‌تنها کیفیت بازی‌ها کاهش نیافت، بلکه تیم‌ها با تجربه‌اندوزی در جریان مسابقات، به‌تدریج عملکردی منسجم‌تر و پویاتر از خود به نمایش گذاشتند. این رشد تدریجی، به جذب مخاطبان بیشتر و در نتیجه افزایش درآمدهای مرتبط با فوتبال نیز منتهی خواهد شد.
در میان تیم‌ها نیز نقاط عطف تاریخی قابل‌توجهی رقم خورد. تیم‌هایی مانند کیپ‌ورد و کنگو که برای نخستین‌بار در چنین سطحی حاضر شده بودند، برابر قدرت‌های سنتی فوتبال نمایش‌های درخشانی ارائه کردند. مراکش به نخستین تیم آفریقایی تبدیل شد که برای دومین بار به مرحله یک‌چهارم نهایی راه می‌یابد؛ نروژ نیز برای اولین‌بار در تاریخ خود به این مرحله رسید. سوئیس پس از سال‌ها، از ۱۹۵۴ تاکنون، بار دیگر حضور در جمع هشت تیم برتر را تجربه کرد. در این میان، اسپانیا تنها تیمی بود که بدون دریافت حتی یک گل به مسیر خود ادامه داد و اونای سیمون با ثبت ۶۰۹ دقیقه کلین‌شیت، رکوردی کم‌نظیر را به نام خود ثبت کرد.
برگزاری با کیفیت جام 2026 تردیدها درباره فرمت ۴۸ تیمی را نیز تا حد زیادی برطرف کرد. اهدافی که جیانی اینفانتینو، رئیس فیفا، در پس این تصمیم دنبال می‌کرد، در عمل به نتایج مثبتی ختم شد و فضای انتقادی را تا حد زیادی کاهش داد. از دیدگاه فنی نیز افزایش تعداد بازی‌ها، فرصتی فراهم آورد تا بازیکنان حرفه‌ای ارزیابی دقیق‌تری از توانایی‌های خود در بالاترین سطح فوتبال جهان داشته باشند.
در مقابل، تیم‌هایی چون اردن، قطر و عراق که صرفاً به حضور در جام جهانی بسنده کرده بودند، با پذیرش شکست دریافتند که توسعه فوتبال ملی مستلزم سرمایه‌گذاری و برنامه‌ریزی بلندمدت است. تجربه نشان داد که مسأله صرفاً کسب سهمیه نیست، بلکه پیشروی در مراحل بالاتر می‌تواند منافع اقتصادی و اعتباری بیشتری برای کشورها به همراه داشته باشد. در این میان، تفاوت نگرش‌ها نیز آشکار شد؛ در حالی که برخی تیم‌ها ناکامی را به عوامل بیرونی نسبت می‌دهند، تیم‌های موفق به‌دنبال تحلیل چرایی موفقیت فینالیست‌ها هستند؛ رویکردی که ریشه در برنامه‌محوری و نگاه راهبردی به فوتبال دارد.
صفحات
آرشیو تاریخی
شماره نه هزار و هفتاد و شش
 - شماره نه هزار و هفتاد و شش - ۲۷ تیر ۱۴۰۵