تغییر الگوی مصرف در ورزش ضروری است
مجید رحیمیزاده
سرمربی تیم هندبال سپاهان نوین
تجاوز دشمن به خاک ایران، ورزش کشور را با چالش در بخش سرمایهگذاری مواجه کرده است؛ موضوعی که ادامه فعالیت در برخی رشتههای ورزشی را با اما و اگرهایی روبهرو ساخته است. برخی صنایع پیش از این حامی حدود ۸۰ رشته ورزشی حرفهای در بخش زنان و مردان بودند و نقشی مؤثر هم در ورزش قهرمانی و هم در ارتقای سلامت عمومی ایفا میکردند. بیتردید، غیبت این حامیان در عرصه سرمایهگذاری، پیامدهای منفی برای ورزش به همراه خواهد داشت.
هرچند ایران با شرایط جنگی بیگانه نیست و در دوران جنگ هشتساله نیز چنین تجربههایی را از سر گذرانده است- دورهای که رژیم بعثی عراق حتی زیرساختهای اقتصادی و ورزشی را هدف قرار میداد- اما شرایط کنونی بهواسطه وابستگی گسترده ورزش به صنعت و آسیبدیدگی بخشی از آن، متفاوت است.
طبیعی است که در چنین وضعیتی، اولویت دولت تأمین معیشت و حفظ سفره مردم باشد؛ با این حال، مسئولان نباید از نقش حیاتی ورزش در ایجاد شادابی و نشاط اجتماعی غافل شوند. دولت بهخوبی میداند که ورزش، حوزهای حذفناشدنی است و بیتردید برای بازگرداندن آن به چرخه پویای خود تلاش خواهد کرد. در این میان، صرفهجویی در تمامی بخشها- بهویژه ورزش- ضرورتی اجتنابناپذیر است.
از سوی دیگر، برخی بازیکنان و مربیان خارجی در پی شرایط جنگی، قراردادهای خود را فسخ کردند، اما دستمزدشان را بهصورت ارزی دریافت کرده و کشور را ترک کردند. این موضوع شاید برای فوتبال چالش بزرگی ایجاد نکند، اما برای بسیاری از ورزشکاران که درآمدهای محدودی دارند و معیشتشان به همین قراردادها وابسته است، مشکلات جدی بههمراه دارد؛ ورزشکارانی که تنها با همان مبالغ، امکان ادامه تمرین و فعالیت حرفهای برای یک سال را پیدا
میکنند.
الگوبرداری از تجربه کشورهای دیگر در مدیریت ورزش پس از جنگ، اگرچه میتواند مفید باشد اما مستلزم توجه به تفاوتهای ساختاری است. ساختار ورزش ایران با کشورهایی مانند ژاپن، کره جنوبی و آلمان تفاوتهای بنیادین دارد. در ایران، ورزش عمدتاً زیرمجموعه دولت است و بخش خصوصی نقش پررنگ اما غیرمستقل دارد، در حالیکه در کشورهایی مانند ژاپن، شهرداریها درباره فعالیت تیمها در شهرها تصمیمگیری میکنند.
با این حال، میتوان با بومیسازی و شبیهسازی تجربههای موفق جهانی، از آنها در جهت بهبود شرایط بهره برد.
ورزش ایران در شرایط کنونی با چالشی بزرگ روبهروست. امید آن میرود که با عبور از شرایط خاص، زمینهای فراهم شود تا بار دیگر به مسیر پیشرفت و توسعه ورزش اندیشیده شود.

