پول ضامن موفقیت نیست
عباس صوفی
عضو فراکسیون ورزش مجلس
درست است که ورزش با نتیجه گره خورده است، اما نمیتوان شکست در مسابقات را صرفاً به پای هزینه گذاشت. البته این یک نگاه است. از طرفی نباید باشگاههای عربی را با باشگاههای ایرانی مقایسه کرد، چرا که معمولاً هزینه آنها برای یک ستاره خارجی به اندازه بودجه یک باشگاه ایرانی است. نکته مهم، درست و بجا هزینه کردن است. یک باشگاه زمانی موفق است که آکادمی قوی، بازیکن باتکنیک، کادر فنی بهروز و هواداران پرشور داشته باشد. موفقیت یک تیم اصلاً وابسته به یک بازیکن بزرگ نیست؛ شاید بازیکن بزرگ بتواند کمکحال تیم باشد، اما وقتی در شرایط مناسبی قرار نگیرد، او نیز آسیبپذیر میشود.
بنابراین، پول برای موفقیت باشگاه همه چیز نیست؛ بلکه تعیین هدف، برنامهریزی دقیق و تأمین آکادمی برای استعدادیابی اهمیت دارد. برخی مدیران مدیریت را در صرف هزینه خلاصه میکنند، در حالی که اصل، کار تیمی است. ممکن است عربستانیها در نقل و انتقالات فوتبال و جذب ستارههای بزرگ موفق بوده و با آوردن بازیکنان مطرح، ویترینی زیبا برای معرفی خود به جهان ساخته و حتی میزبان جام جهانی شده باشند، اما این اقدام به پیشرفت فوتبال آن کشور کمکی نکرده؛ نتیجه آن، ناکامی تیم ملیشان در آسیا و جام جهانی است. البته آنها هزینه زیادی صرف میکنند، اما ایران، نه آن منابع مالی را دارد و نه صلاح میداند که بر اساس مدل عربستان پیش برود؛ حتی فرهنگ ایرانی نیز چنین رویکردی را نمیپذیرد.
مهمترین چالش باشگاههای ایران این است که مدیران درک درستی از باشگاهداری ندارند و تصمیمگیرندگان متخصص نیستند. از یک سو، دانشافزایی در ارکان تصمیمگیری مناسب نیست؛ برخی انتخابات سفارشی یا غیرورزشی برگزار میشود؛ حتی انتخاب هیأت مدیره، مدیرعامل و سرمربی نیز اغلب صحیح نیست. از سوی دیگر، بازیکن نیز باید درک درستی از مسیر خود داشته باشد، اما رفتارهای حرفهای در این زمینه محدود بوده که نتیجه آن شرایط فعلی فوتبال ایران است.
در لیگ فوتبال ایران، بیش از ۸۰ درصد باشگاهها خصولتی هستند و تنها ۲۰ درصد خصوصیاند. حتی موفقیت تیم ملی هم ناشی از عملکرد صحیح باشگاهی است.
ممکن است باشگاهها با جذب بازیکنان خارجی گرانقیمت موفق باشند، اما تیم ملی باید از بازیکنان بومی بهره ببرد. شاید بهترین الگو ژاپن باشد؛ کشوری که امروز نمونه موفق پیشرفت فوتبال محسوب میشود. ژاپنیها با استعدادیابی اصولی، بازیکنانی را وارد لیگهای مطرح دنیا کرده و تیم ملی موفقی دارند، در حالی که تیم ملی ایران بهتدریج روند نزولی را طی کرده است. هرچند با این شرایط نباید نسل جوان فوتبال ناامید شود، اما باید پذیرفت که فوتبال ایران در وضعیت خوبی قرار ندارد.
در واقع برای ساخت تیم ملی قوی، فدراسیون باید تیمهای پایه را به سرمربی خارجی موفق بسپارد، اما آنها هم در ایران رها شدهاند؛ البته بخشی از این معضل ناشی از نبود مدیریت علمی است.

