مجید جلالی در گفتوگو با «ایران»:
سقوط کیفی فوتبال ایران در آینده تشدید میشود
اولویت تیمهای لیگ برتری گل نخوردن و نباختن است، نه گل زدن
مهری رنجبر/ تئوریسین فوتبال ایران، با اشاره به روند کیفی مسابقات لیگ برتر فوتبال ایران از سقوط کیفیت در رقابتهای لیگ برتر سخن میگوید و تأکید دارد: «خطری بسیار جدی فوتبال ایران را تهدید میکند که انگار برای هیچکسی اهمیت ندارد.» به منظور بررسی شرایط فنی حاکم بر رقابتهای لیگ برتر، به سراغ مجید جلالی رفتیم تا با او در این رابطه به گفتوگو بپردازیم. حاصل گفتوگوی روزنامه «ایران» با مجید جلالی را در ادامه میخوانید.
چرا روند بازیهای جذاب و مهیج در فوتبال ایران به کندی پیش میرود؟
فوتبال ایران سه بخش اداری، اجرایی و فنی دارد. دو بخش اول به خاطر الزامات AFC و FIFA پیشرفت کردهاند، اما از نظر فنی بهشدت در سراشیبی سقوط قرار داریم؛ چرا که برای رشد فنی کار نکردهایم و حتی مسئولان فدراسیون هم این موضوع را قبول ندارند. وقتی لیگ بیستوپنجم را با لیگ یک تا پنجم مقایسه میکنیم، پیشرفت در بخش اجرایی به چشم میآید، اما در بُعد فنی روند نزولی مخاطب را آزار میدهد.
یکی از پارامترها و شاخصهای کیفی بازیهای لیگ برتر، تعداد گل است. در حالی که میانگین گلزنی در هر بازی در لیگ کشورهای حوزه خلیج فارس حتی به بالای ۳ گل یا ۲/۷ میرسد که شاخص خوبی است و حتی در لیگ انگلیس هم میانگین گل هر بازی حدود ۲/۵ است، در لیگ ایران میانگین گل به یک میرسد؛ البته در برخی هفتهها این میانگین حتی به زیر یک گل هم سقوط میکند.
علت این اتفاق از چه عواملی نشأت میگیرد؟
این مسأله دلایل متعددی دارد. در مجموع، اولویت تیمهای فوتبال ایران گل نخوردن و نباختن است، نه گل زدن. این اولویت باعث میشود تیمها بهجای بازی هجومی و گل زدن، دفاعی بازی کنند تا دروازههایشان بسته بماند؛ چرا که باخت همیشه بحرانزاست و موجب تغییر مربی و بیثباتی نیمکت میشود.
اما مهمترین دلیل، نبود «سواد تمرین» است. سواد مربیان تیمهای ما بد نیست، چرا که در دورههای مربیگری شرکت میکنند، اما اطلاعات آنها تنها به علوم مربیگری ختم میشود. در حالی که با علم مربیگری بهتنهایی کیفیت تیم بالا نمیرود؛ بلکه برای ارتقای کیفیت فنی تیم، مربی باید سواد مربیگری را به سواد تمرین تبدیل کند. هرچند این فرآیند راحت نیست و مقولهای تخصصی است، اما هیچوقت به آن توجه نشده است.
شاکله تمرینات همه تیمها یکی است؛ گرم کردن، کار بدنی و کمی حفظ توپ که هدف نهایی آن مشخص نیست. البته پرس و دفاع کردن را هم باید به آن اضافه کرد.
مهاجمان برای گلزنی باید چه قابلیتی داشته باشند؟
مهاجم گلزن باید سه قابلیت مهم داشته باشد. اول، هوش جاگیری که مقولهای بسیار مهم است. مهاجمان باید جاگیری را بهخوبی بلد باشند؛ چه مهاجمان مرکزی، چه وینگرها و چه بازیکنان کناری. این موضوع روش تمرین خاص خودش را دارد .دوم، «عقل پاس»؛ یعنی مهاجم باید از توپهای ساده، با پاسهای عالی و بینقص، موقعیتهای گل بسازد. پاسهایی که امتیاز ۵ دارند؛ یعنی مکمل یارهای کناری باشند و زوجسازی کنند.
برای حل این قضیه چه راهکاری پیشنهاد میکنید؟
باید در حوزه علم تمرین، دورههای خاصی برای مربیان فوتبال در پایان هر فصل برگزار شود و از همه مهمتر، در قالب سمینارهایی کیفیت فنی تیمها بررسی شود. کیفیت تیمها باید بر اساس شاخصهای کیفی مانند تعداد گل، تعداد پاسهای صحیح و پاسهای خلاق سنجیده شود. در این فرآیند میتوان برای مربیان ایدهپردازی کرد.
در حال حاضر رسم بر این است که مربی تیم قهرمان بهعنوان بهترین مربی سال انتخاب میشود؛ یعنی معمولاً مربیان تیمهای استقلال، پرسپولیس، سپاهان، فولاد و بهتازگی تراکتور. اما میتوان پس از بررسی تیمها بر اساس شاخصهای کیفی، بهترین مربی را انتخاب کرد.
تعداد کم گل در لیگ نگرانکننده است؟
این موضوع قطعاً خطرناک است و نشاندهنده تنزل فوتبال ایران است. در آینده این سقوط کیفیت را بیشتر هم خواهیم دید. تیمهای پایه، باشگاهی، بانوان، حتی فوتسال و فوتبال ساحلی ایران در سراشیبی سقوط قرار گرفتهاند. کیفیت آنها بهشدت کاهش یافته و حواس هیچکس به این مسأله نیست؛ در حالی که این روند برای آینده فوتبال ایران بسیار خطرناک است. فوتبال ما اکنون بهشدت عقب مانده و در آینده نیز این عقبماندگی بیشتر خواهد شد.

