انتخابات کنست در سایه نقشه اجتماعی رأی
محمدمحسن فایضی
کارشناس مسائل فلسطین
انتخابات کنست اسرائیل را نباید فقط از دریچه تعداد کرسیهای احزاب و رقابت پس از آن برای تشکیل ائتلاف که این روزها داغ است، بررسی کرد. آنچه در آمار این انتخابات میتوان پیدا کرد، تصویری از جامعه رأیدهندگان اسرائیلی و شکافهای قومی، مذهبی، جغرافیایی و حتی نسلی آن است؛ تصویری که گاهی از نتیجه رقابت احزاب نیز گویاتر است. در ۲۷ اکتبر ۲۰۲۶، مشارکت به ۷۷.۷ درصد رسید؛ مجموع آرای مأخوذه بیش از ۵.۷ میلیون رأی بود. این در حالی است که در انتخابات ۲۰۲۲ مشارکت ۷۰.۶۳ درصد ثبت شده بود. افزایش بیش از ۷ واحد درصدی مشارکت، نشاندهنده افزایش مشارکت در نخستین انتخابات پس از 7 اکتبر و در سایه سه سال بحرانهای سیاسی و امنیتی است.
بر اساس آمار اداره مرکزی آمار اسرائیل، از حدود ۷.۳ میلیون واجد شرایط رأی دادن، نزدیک به ۶.۵ میلیون نفر ساکن اسرائیل و حدود ۸۱۰ هزار نفر ساکن خارج از سرزمینهای اشغالی بودند. از واجدان شرایط ساکن اسرائیل، ۷۷ درصد یهودی، ۱۸ درصد عرب، 11 درصد حریدی و ۵ درصد دیگر گروه ها قرار میگیرند. اما تفکیک مشارکت بر اساس هویت اجتماعی، تصویر جالبتری ارائه میدهد. بر اساس برآورد مرکز مطالعات اسرائیل، مشارکت جامعه عرب به حدود 80 درصد رسید؛ رقمی بالاتر از میانگین کل و بسیار بالاتر از انتخابات ۲۰۲۲ که حدود 45 درصد بود. در جامعه حریدی، میزان مشارکت حدود ۷۳.۱ درصد گزارش شده؛ پایینتر از میانگین کل. این در حالی است که مشارکت این گروه در انتخابات ۲۰۲۲ حدود 76 درصد گزارش شده بود. بنابراین برخلاف جامعه عرب، علی رغم افزایش میانگین مشارکت، شاهد کاهش مشارکت حریدیها بودیم.
در میان سکولارها، مشارکت از حدود ۶۵.۱ درصد در انتخابات ۲۰۲۲ به ۷۱ درصد در انتخابات 27 اکتبر رسید. جغرافیای رأی نیز روایت متفاوتی دارد. مشارکت در تلآویو ۶۳.۶ درصد، قدس ۶۲ درصد و حیفا 60 درصد بود که بسیار کمتر از میانگین است. در مناطق جنوبی و پیرامون غزه نیز تفاوتها معنادار بود؛ مشارکت در سدروت ۶۹ درصد ثبت شد، اما در کیبوتصهای آسیبدیده از حمله ۷ اکتبر، مانند نیراعوز ۲۵.۲ درصد، کفار عزه ۳۳.۶ درصد و بئری ۳۵.۸ درصد بود. تجربه جنگ، تخلیه جمعیت و جابهجایی ساکنان را نمیتوان از تحلیل این تفاوتها حذف کرد.
انتخابات ۲۰۲۶ فقط رقابت احزاب نبود؛ نوعی سرشماری سیاسی از جامعهای چندپاره با اختلاف در میزان مشارکت بود. افزایش مشارکت عربها، ثبات نسبی مشارکت حریدیها و تحرک بیشتر در حوزههای سکولار نشان میدهد برای فهم اسرائیل امروز، باید فراتر از نقشه کرسیهای کنست رفت و به نقشه اجتماعی رأیدهندگان نگاه کرد.

