در رویداد ملی و نشست هم‌اندیشی نگارخانه‌های سراسر کشور بیان شد

آینده توسعه هنر از مسیر نگارخانه‌ها می‌گذرد

سعیده احسانی راد
گروه فرهنگی


اولین رویداد ملی و نشست هم‌اندیشی نگارخانه‌های سراسر کشور با حضور مدیران نگارخانه‌های سراسر کشور، مسئولان معاونت هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و فعالان حوزه هنرهای تجسمی در فرهنگسرای نیاوران برگزار شد.
در این برنامه، آیدین مهدی‌زاده، مدیرکل دفتر هنرهای تجسمی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در سخنانی گفت: «روزگاری این دفتر و اهالی هنرهای تجسمی به این نتیجه رسیده بودند که  حمایت از هنرمندان، زیربنای توسعه هنر است. حتی زمانی فکر می‌کردند جریان آموزشگاه‌ها و آموزش، مکان یا برگزاری رویدادها مهم بودند.» او  با اشاره به رایج شدن هوش مصنوعی و تغییر رویکردها و فعالیت‌ها در آینده نزدیک افزود: «اما امروز توسعه هنرهای تجسمی از مسیر نگارخانه‌ها می‌گذرد. نگارخانه خوب، کسب‌وکار هنری را پیش می‌برد و باعث حال خوب هنرمندان هم می‌شود.»
مهدی‌زاده تصریح کرد: «نگارخانه‌ها باید جایگاه خود را بدانند، عملکرد آن‌ها تعیین‌کننده است و دیگر زمان آن شده که ما از آنها یاد بگیریم.»
او با اشاره به ضرورت شکل‌گیری یک جریان ملی در حوزه نگارخانه‌ها گفت: «تا الان پسوند «تهران» برای دوستان متصور بوده، اما ما می‌دانیم که به‌زودی این باید یک جریان سراسری و ملی باشد.»
مدیرکل هنرهای تجسمی، تقویت بدنه نگارخانه‌ها را محور برنامه‌های پیش‌رو عنوان کرد و افزود: «برنامه‌هایی که تا کنون درباره آنها گفت‌وگو شده و امروز بیشتر درباره‌شان صحبت خواهیم کرد، همه حول یک موضوع است: تقویت بدنه نگارخانه‌ها.» مهدی‌زاده در عین حال با اشاره به تفاوت ظرفیت و توانمندی نگارخانه‌ها اظهار کرد: «همه نگارخانه‌ها مثل هم نبوده و همه آنها از یک ظرفیت و توانمندی برخوردار نیستند. مهم این است که وقتی با همراهی شما تکثر را افزایش می‌دهیم و عرصه را گسترده‌تر می‌کنیم قطعاً نگارخانه‌هایی که پیشروتر هستند، برای ما اهمیت بیشتری خواهند داشت؛ بدون اینکه فراموش کنیم این حدود ۴۰۰ نگارخانه‌ای که امروز با آنها درگیر هستیم، نیازمند تقویت و پیشروی بیشتر هستند.»

چالش‌های اقتصاد فرهنگ و هنر
سیدصادق پژمان، مدیرعامل مؤسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنر نیز در نشست ملی هم‌اندیشی نگارخانه‌های سراسر کشور با اشاره به چالش‌های اقتصاد فرهنگ و هنر گفت: «تأمین مالی، آموزش و توانمندسازی، توسعه صادرات و حضور در بازارهای جهانی و اصلاح قوانین و مقررات، چهار مسأله اصلی این حوزه هستند که باید برای آنها راهکارهای عملیاتی طراحی شود.» او اظهار کرد: «اقتصاد خلاق در جهان با سرعت در حال توسعه است و موضوعاتی همچون مالکیت فکری، دارایی‌های نامشهود، خلاقیت و سرمایه‌های ذهنی، اهمیت روزافزونی پیدا کرده‌اند؛ در حالی که نظام مالی کشور عمدتاً دارایی‌های فیزیکی را به رسمیت می‌شناسد.»
پژمان افزود: «برای توسعه اقتصاد هنر، ابتدا باید دارایی‌های فکری و نامشهود این حوزه در نظام حقوقی و مالی به رسمیت شناخته شوند تا امکان اعتبارسنجی، ارزش‌گذاری و نقل‌وانتقال آنها فراهم شود.»
مدیرعامل مؤسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنر همچنین از ایجاد صندوق پژوهش و فناوری توسعه فرهنگ و هنر با همکاری معاونت علمی، صندوق نوآوری و شکوفایی و بخش خصوصی خبر داد و گفت: «این صندوق با هدف ارائه ضمانت‌نامه و تسهیلات به فعالان حوزه فرهنگ و هنر راه‌اندازی شده است.»
او یکی از چالش‌های مهم اقتصاد هنرهای تجسمی را ضعف تقاضا و نبود آمار جامع عنوان کرد و گفت: «هزینه‌کرد فرهنگی و هنری خانوار ایرانی طی ۱۰سال اخیر کاهش قابل‌ توجهی داشته است و در عین حال، اطلاعات منسجم و جامعی از وضعیت اقتصادی هنرهای تجسمی در کشور وجود ندارد.»

هرچه تعدادمان زیاد شود
دستاوردمان بیشتر می‌شود
همچنین در این مراسم مژده طباطبایی، رئیس هیأت مدیره انجمن نگارخانه‌داران با اشاره به تأسیس این انجمن در سال ۱۳۹۷، گفت: «تا امروز تلاش شده است زیرساخت‌های نگارخانه‌ها حل‌وفصل شود تا بتوانیم گالری‌ها را به عنوان یک نهاد معرفی کنیم.»
طباطبایی افزود: «هرچه تعدادمان بیشتر شود، دستاوردمان نیز بیشتر می‌شود. اگر انجمن‌های استانی نیز به ما بپیوندند، می‌توانیم یک انجمن بزرگ کشوری تأسیس و به سمت صنف شدن حرکت کنیم.»
اکوسیستم‌های هنرهای تجسمی
در ایران مغفول مانده است
حسین محسنی، دبیر انجمن نگارخانه‌داران نیز در این برنامه خبر از برگزاری «آرت‌فر  (نمایشگاه هنری) تهران» در آذرماه داد و گفت: «به بهانه تأسیس نهاد آرت‌فر، به دنبال برنامه‌ریزی برای زیرساخت‌های هنرهای تجسمی هستیم که مهم‌ترین آن ایجاد یک فضای استاندارد برای برپایی نمایشگاه‌های بزرگ است. متأسفانه اکوسیستم‌های هنرهای تجسمی در ایران همچنان مغفول مانده است.»
لازم به ذکر است، محورهای اصلی این رویداد شامل تبیین جایگاه نگارخانه‌ها در توسعه هنر، معرفی ساختار و فرآیند تشکیل «شورای مشورتی نگارخانه‌های کشور» و رونمایی از بسته اعتباری و تسهیلات خرید آثار (BNPL) (خرید به‌صورت اقساطی) بود. در این رویداد، شناسنامه اثر هنری نیز از سوی زارع، مدیر پروژه، به گالری‌داران معرفی شد.