محمد محسن فایضی
کارشناس مسائل فلسطین

مطالعات جغرافیای انتخاباتی اسرائیل در دهه اخیر نشان می‌دهد الگو رأی‌دهی در بسیاری از شهرهای این رژیم طی دو دهه گذشته ثبات قابل‌توجهی داشته و ارتباط مستقیمی با ترکیب جمعیتی، مذهبی، قومی و اجتماعی مناطق مختلف دارد که بازتابی از شکاف‌های اجتماعی و هویتی این رژیم است.
 
تل‌آویو؛ پایگاه سکولارها و جریان‌های مرکز و چپ
تل‌آویو یکی از مهم‌ترین پایگاه‌های رأی جریان‌های چپ صهیونیستی، مرکزگرا و لیبرال محسوب می‌شود. حضور طبقه متوسط و مرفه، تمرکز بخش مهمی از صنعت های‌تک و فناوری و سهم بالای جمعیت سکولار، از عوامل شکل‌دهنده به این الگوی انتخاباتی است. 
در سال‌های اخیر، دموکرات‌ها و جریان‌های نزدیک به ائتلاف‌های بنت و لاپید (اکنون آیزنکوت) در این شهر پایگاه قابل‌توجهی داشته‌اند. با این حال، تل‌آویو نیز از نظر سیاسی یکدست نیست. 
شمال شهر عمدتاً مرفه‌تر و مرکزگراست، مناطق مرکزی گرایش‌های چپ‌تری دارند و در جنوب شهر سهم آرای لیکود افزایش پیدا می‌کند.
 
قدس اشغالی؛ ترکیب مذهب و راست‌گرایی
قدس، در نقطه مقابل تل‌آویو، یکی از مراکز مهم رأی راست و احزاب مذهبی است. حریدی‌ها، صهیونیست‌های مذهبی و عرب‌ها سه گروه عمده جمعیتی این شهر را تشکیل می‌دهند و هرکدام الگوهای سیاسی متفاوتی دارند. شاس، یهدوت هتوراه، لیکود و احزاب صهیونیسم مذهبی از نیروهای مهم انتخاباتی در قدس هستند.
 
حیفا؛ شهر دانشگاه و سابقه کارگری
حیفا در کنار تل‌آویو از مهم‌ترین پایگاه‌های رأی جریان‌های چپ در اسرائیل به شمار می‌رود. حضور دانشگاه‌ها، سابقه جنبش کارگری، ترکیب جمعیتی متنوع و جمعیت یهودی و عرب، فضای سیاسی متفاوتی نسبت به بسیاری از شهرهای دیگر ایجاد کرده است. دموکرات‌ها، جریان ضد راستگرایی و فهرست‌های عربی در این شهر از پایگاه رأی قابل‌توجهی برخوردارند.
 
جنوب؛ پایگاه‌های مهم لیکود
اشدود و اشکلون از مراکز مهم رأی لیکود و از پایگاه‌های انتخاباتی بنیامین نتانیاهو محسوب می‌شوند. حضور قابل‌توجه یهودیان میزراحی، مهاجران شوروی سابق، طبقه متوسط و پایین‌تر و اهمیت مسائل امنیتی، از ویژگی‌های اجتماعی این مناطق است. 
در کنار لیکود، اسرائیل بیتنا و شاس نیز در این شهرها آرای قابل‌توجهی دارند. بئرشبع نیز با توجه به موقعیت جغرافیایی، حضور جمعیت روس‌زبان و اهمیت مسائل امنیتی، از پایگاه‌های مهم لیکود و اسرائیل بیتنا به شمار می‌رود.
 
شهرک‌های کرانه باختری؛ راست مذهبی و ملی‌گرا
در شهرک‌های اسرائیلی کرانه باختری، رأی به احزاب راست مذهبی و ملی‌گرا برجسته است. صهیونیسم مذهبی به رهبری اسموتریچ، قدرت یهودی به رهبری بن‌گویر و لیکود از نیروهای اصلی این مناطق هستند. میزان مشارکت انتخاباتی نیز در بسیاری از این شهرک‌ها بالاست.
 
 شهرهای حریدی؛ رأیی ایدئولوژیک و منسجم
در شهرهایی مانند بنی‌براک و بیتار، الگوی رأی‌دهی بیش از بسیاری از مناطق دیگر تحت تأثیر هویت مذهبی قرار دارد. شاس و یهدوت هتوراه احزاب اصلی این مناطق هستند و در برخی شهرهای حریدی، مجموع آرای این دو حزب به بیش از 90 درصد می‌رسد.
 
شهرهای عربی؛ جامعه‌ای با گرایش‌های متنوع
در شهرهایی مانند ام‌الفحم، ناصره و سخنین، احزاب عربی بخش مهمی از آرای انتخاباتی را به خود اختصاص می‌دهند؛ با این حال، جامعه عرب در اسرائیل یکدست نیست. 
دروزی‌ها در مقایسه با دیگر گروه‌های عربی گرایش بیشتری به احزاب صهیونیستی دارند و بخشی از عرب‌های محافظه‌کار نیز به احزاب یهودی، از جمله لیکود، رأی می‌دهند. البته عرب‌های مسلمان بالای 95 درصد به لیست‌های عربی رأی می‌دهند. میزان مشارکت انتخاباتی در میان عرب‌های اسرائیل نیز معمولاً پایین‌تر از جمعیت یهودی است.
 
روس‌زبان‌ها؛ یک بلوک مهم انتخاباتی
روس‌زبان‌ها نیز یکی از بلوک‌های مهم رأی در اسرائیل هستند. اشدود، حیفا، بئرشبع و نتانیا از مراکز اصلی حضور این جمعیت به شمار می‌روند. اسرائیل خانه ما به رهبری آویگدور لیبرمن، که مواضعی سکولار دارد و با افزایش نفوذ احزاب حریدی مخالفت می‌کند، سال‌ها یکی از احزاب اصلی در میان این طیف بوده است.
در نهایت می‌توان نتیجه گرفت جغرافیای انتخاباتی اسرائیل صرفاً به دوگانه چپ و راست محدود نمی‌شود؛ بلکه مذهب، قومیت، مهاجرت، طبقه اجتماعی، محل سکونت و نگاه به مسائل امنیتی، همگی در شکل‌گیری سبد رأی مناطق مختلف این رژیم نقش دارند.