سال تحصیلی 1406-1405 دانشگاه‌های کشور از دیروز شنبه ۲۸ شهریورماه، آغاز شد. امسال، عزم جدی نظام آموزش عالی کشور برای محوریت‌بخشی به آموزش حضوری، نویدبخش بازگشت کامل شور و نشاط به محیط‌های دانشگاهی است؛ رویکردی که با مدیریت هوشمندانه مراکز علمی و تدارک زیرساخت‌های لازم، تجربه آموزشی غنی‌تری را برای دانشجویان رقم خواهد زد. با این حال، به دلیل شرایط خاص برخی دانشگاه‌ها، تعدادی از مراکز آموزش عالی، هفته‌های اول نیمسال را به صورت مجازی برگزار می‌کنند و ورودی‌های جدید هم باید برای ورود به دانشگاه تا اواخر آبان‌ماه منتظر بمانند.
هفته گذشته، ابوالفضل واحدی، معاون آموزشی وزیرعلوم، تحقیقات و فناوری در ابلاغیه‌ای خطاب به رؤسای دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی دولتی و غیردولتی کشور، برحضوری بودن آموزش دانشگاه‌ها در نیمسال پیش‌رو تأکید کرد. این موضوع پیش از این نیز در اجلاس رؤسای دانشگاه‌ها در ۲۱ شهریورماه از سوی حسین سیمایی صراف، وزیرعلوم، تحقیقات و فناوری مورد تأکید قرار گرفته بود. براساس این ابلاغیه، اگر دانشگاهی به دلیل شرایط خاص و ویژه، از چهارم مهرماه به بعد درخواست استفاده از شیوه‌نامه بهره‌گیری از آموزش الکترونیکی در دوره‌های حضوری را داشته باشد، باید درخواست خود را ابتدا در کارگروه مدیریت آموزش عالی استان مطرح کند تا با رعایت مفاد شیوه‌نامه مربوط بررسی شود که در صورت تأیید، درخواست برای بررسی نهایی به شورای مرکزی مدیریت استانی و معاونت آموزشی وزارت علوم ارسال خواهد شد.
بنابراین سیاست کلان وزارت علوم بر بازگشت کامل به آموزش حضوری استوار است، اما دانشگاه‌های کشور در اقدامی هوشمندانه، با توجه به شرایط خاص هر منطقه و زیرساخت‌های موجود، رویکردهای متنوعی برای آغاز نیمسال تحصیلی در پیش گرفته‌اند. بررسی اطلاعیه‌ها نشان می‌دهد که مدیریت این گذار، با اولویت حفظ کیفیت آموزش و رفاه حال دانشجویان انجام شده است.
در این میان، دانشگاه‌هایی مثل فردوسی مشهد با آمادگی کامل تمامی واحدها، از دیروز، روز اول به استقبال آموزش حضوری رفته‌اند. دانشگاه شهید بهشتی هم با تأکید بر اولویت کلاس‌های حضوری، گام مهمی در ارتقای رفاه دانشجویان برداشته و با بازسازی یکهزارو ۶۰۰ ظرفیت خوابگاهی که در جریان جنگ آسیب دیده بود، دغدغه اسکان دانشجویان را پیش از آغاز ترم برطرف کرده است. دانشگاه تهران هم آغاز رسمی کلاس‌های دانشجویان فعلی را چهارم مهرماه اعلام کرده است.
برخی مراکز آموزش عالی برای تسهیل انتقال دانشجویان به فضای آموزشی، هفته‌های اول را به صورت مجازی برنامه‌ریزی کرده‌اند. دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی با مجازی‌ کردن کلاس‌ها تا پایان هفته اول، از چهارم مهرماه بستر حضور دانشجویان در دانشگاه را فراهم می‌کند. دانشگاه‌های زنجان و کاشان هم با رویکردی مشابه، هفته اول را به صورت آنلاین برگزار کرده و از چهارم مهرماه فعالیت‌های حضوری خود را از سر می‌گیرند. در دانشگاه نوشیروانی بابل هم این فرآیند طی دو هفته انجام شده و کلاس‌ها از ۱۱ مهرماه به صورت کامل حضوری خواهد شد.
تعدادی از دانشگاه‌ها هم براساس تصمیمات کارگروه‌های استانی و مقتضیات زمانی، برنامه‌های ویژه‌ای تدارک دیده‌اند. دانشگاه ولی‌عصر(عج) رفسنجان آغاز کلاس‌های کارشناسی را به ۱۸ مهرماه موکول کرده است. دانشگاه شهید چمران اهواز هم برنامه‌ای تفکیک‌شده براساس مقاطع تحصیلی و ورودی‌ها تدوین کرده تا تداوم آموزش در بالاترین سطح کیفی تضمین شود. دانشگاه‌های جهرم، مازندران و بیرجند هم با برگزاری مجازی هفته‌های ابتدایی، مدیریت فرآیند بازگشت به دانشگاه را برعهده گرفته‌اند. همچنین دانشگاه خاتم‌الانبیا بهبهان با هدف تکمیل آماده‌ کردن خوابگاه‌ها، هفته اول را به صورت آنلاین برگزار کرده و از دانشجویان خواسته است برای جلوگیری از مشکلات احتمالی، پیش از موعد مقرر به دانشگاه مراجعه نکنند. این تفاوت در برنامه‌های زمانی و شیوه‌های اجرا، نه به معنای دور شدن از سیاست آموزش حضوری که نشان‌دهنده انعطاف‌پذیری نظام آموزش‌عالی کشور در برابر واقعیت‌های میدانی برای برگزاری هرچه بهتر کلاس‌های درس است.

 ارتقای خدمات رفاهی به دانشجویان
همزمان با آغاز سال تحصیلی جدید، صندوق رفاه دانشجویان وزارت علوم با هدف ایجاد آسودگی خاطر برای دانشگاهیان، چارچوب‌های ارائه‌ خدمات تغذیه را اعلام کرد. براساس اظهارات رضا حجتی، سرپرست صندوق رفاه دانشجویان، سیاست کلی در سال تحصیلی جدید، تداوم روال گذشته و حفظ ثبات در خدمات است تا دانشجویان بدون دغدغه، بر فعالیت‌های علمی خود تمرکزکنند.
طبق اعلام صندوق رفاه، سازوکار تغذیه همانند سال‌های قبل بوده و دانشجویان می‌توانند با شارژ کیف پول خود در سامانه یکپارچه‌ تغذیه، به‌سادگی وعده‌های غذایی خود را رزرو کرده و در زمان مقرر دریافت کنند.
علاوه براین، برای تضمین کیفیت و پاسخگویی به نیازهای محلی هر دانشگاه، وزارت علوم دست دانشگاه‌ها را برای انتخاب تأمین‌کنندگان باز گذاشته است. طبق این ابلاغیه، رؤسای دانشگاه‌ها از اختیار کامل برخوردارند تا با بهره‌گیری از تأمین‌کنندگان معتمد پیشین یا جذب پیمانکاران جدید، کیفیت خدمات رفاهی را ارتقا دهند. همچنین، صندوق رفاه برای تسهیل در فرآیندهای اجرایی و جلوگیری از هرگونه وقفه در خدمت‌رسانی، امکان استفاده از ظرفیت ترک تشریفات قانونی را برای تسریع در انعقاد قرارداد با تأمین‌کنندگان پیش‌بینی کرده است.

 کاهش سهم دانشجو از هزینه غذا
در سال تحصیلی 1406-1405، یکی دیگر از اقدامات مثبت در حوزه رفاهی، کاهش سهم مشارکت دانشجویان در پرداخت هزینه غذای پرهزینه از ۱۵ درصد به ۱۰ درصد است. طبق اعلام صندوق رفاه دانشجویان، با وجود تورم، قیمت ژتون غذای پرهزینه برای دانشجویان در سنوات مجاز روی رقم ثابت ۳۵ هزار تومان باقی مانده است. همچنین، قیمت غذای متوسط ۲۵ هزار تومان و غذای کم‌هزینه یا صبحانه ۱۰ هزار تومان تعیین شده تا فشار اقتصادی بر بدنه دانشجویی به حداقل برسد.
رضا حجتی، سرپرست صندوق رفاه دانشجویان با اشاره به هزینه‌های سنگین تهیه غذا که به طور میانگین به ۳۵۰ هزار تومان برای هر وعده رسیده است، تأکید کرد: «دولت با تقبل بخش عمده‌ای از هزینه‌ها، اجازه نداده است که افزایش قیمت تمام‌شده غذا، مستقیماً به دانشجو منتقل شود.» این سیاست حمایتی حتی برای دانشجویان سنوات اضافی نیز به صورت پلکانی لحاظ شده است تا چتر حمایتی دولت همچنان بر سر این گروه از دانشجویان گسترده باشد. علاوه براین، برای پایداری در ارائه خدمات و حل چالش‌های احتمالی با پیمانکاران، اعتبار ویژه‌ای بالغ بر ۳.۵ هزار میلیارد تومان برای تسویه بدهی دانشگاه‌ها تخصیص یافته است که نشان‌دهنده عزم جدی وزارت علوم برای تثبیت کیفیت سفره دانشجویی تا پایان سال ۱۴۰۵ است.

 زمان‌بندی ورودی‌های جدید دانشگاه‌ها از آبان‌ماه
براساس اعلام سازمان سنجش آموزش کشور زمان پیوستن ورودی‌های جدید با سایر مقاطع متفاوت خواهد بود. طبق این جدول زمان‌بندی، نتایج اولیه کنکور سراسری، اوایل مهرماه و نتایج نهایی در اواسط آبان‌ماه اعلام می‌شود. با این حساب و پس از تکمیل مراحل ثبت‌نام، دانشگاه‌های سراسر کشور از دهه پایانی آبان‌ماه میزبان ورودی‌های جدید خواهند بود تا سال تحصیلی برای این دسته از دانشجویان از واپسین روزهای پاییز کلید بخورد. در این میان، حوزه آموزش پزشکی رویکردی کاملاً مستقیم را در پیش گرفته است؛ براساس سیاست‌های ابلاغی وزارت بهداشت تمامی کلاس‌های آموزش دانشگاه‌ها و دانشکده‌های علوم پزشکی هم از دیروز به صورت حضوری برگزار شده است.