محمد محسن فایضی
کارشناس مسائل فلسطین

اگر به یاد داشته باشید، همین ایام یک سال پیش بود که در سویدا استان جنوبی سوریه و هم مرز با سرزمین‌های اشغالی، میان نیروهای حکومت تازه شکل گرفته جولانی و برخی قبائل دروزی این استان درگیری‌هایی رخ داد؛ درگیری‌هایی که موجب شد اسرائیلی‌ها خیلی زود ورود کنند.
صهیونیست‌ها به بهانه حمایت از دروزی‌ها که بخشی از آنها در داخل سرزمین‌های اشغالی ساکنند، نه تنها برخی مناطق نظامی سوریه و حتی پایتخت دمشق را هدف حمله قرار دادند، بلکه پیشروی‌هایی را هم به داخل خاک سوریه انجام دادند. پیشروی‌هایی که البته مقدمه ایجاد یک منطقه حائل امنیتی در داخل سوریه و فراتر از استان سویدا مثل منطقه مهم جبل الشیخ شد و تاکنون هم در آن باقی مانده‌اند تا بر مناطق اشغالی سوریه بیفزایند.
با وجود کاهش شدت درگیری‌ها نسبت به سال گذشته، سویدا هنوز به ثبات پایدار نرسیده است. دولت سوریه همچنان در تلاش است حضور و نفوذ خود را در استان افزایش دهد، اما بسیاری از گروه‌های محلی نسبت به استقرار کامل نیروهای دولتی تردید دارند. از سوی دیگر، ساختار امنیتی استان همچنان متکی بر بازیگران محلی است که از سوی بازیگران خارجی مثل صهیونیست‌ها حمایت می‌شوند.
در مجموع، یک سال پس از بحران، سویدا همچنان در مرحله‌گذار قرار دارد؛ استانی که نه کاملاً در کنترل دولت مرکزی است، نه به خودمختاری رسمی دست یافته و نه از رقابت‌های منطقه‌ای و طمع صهیونیست‌ها مصون مانده است.
شیخ حکمت الهجری، رهبر دروزی‌های استان السویدا، به مناسبت یک سالگی کشتار این استان که از ۱۳ ژوئیه ۲۰۲۵ آغاز شد گفته است که سویدا ممکن است به «کشوری مستقل» تبدیل شود یا تحت حمایت کشور دیگری(رژیم صهیونیستی) قرار گیرد. او همچنان از اسرائیل بابت مداخله‌اش در جریان کشتار جولای ۲۰۲۵ تشکر کرده است!
سخن رهبران دروزی‌ها و بازنشر آن در فضای عبری نشان می‌دهد که صهیونیست‌ها همچنان بر تغییر وضعیت میدانی سوریه طمع دارند. صهیونیست‌ها علیرغم چندین دور مذاکرات امنیتی با سوری‌ها و برخی تغییراتی که در نهایت منجر به لغو تحریم‌ها و خروج سوریه از لیست تروریستی توسط ترامپ شد، اما همچنان با چشم تردید و میدان خطر و رقابت با ترکیه می‌نگرند.
تعلیق یک ساله بحران جنوب سوریه و حضور صهیونیست‌ها در جنوب و عدم حل شدن پرونده، مقدمه‌ای بر تغییر وضعیت جنوب استان سویدا هماهند بلندی‌های جولان پس از جنگ رمضان 1973 است. تحولات نشان می‌دهد طمع رژیم در سوریه و استان سویدا تمام نشده و با حوصله و صبر دنبال می‌شود.