پزشکیان: احیای دریاچه ارومیه در گرو تصمیمهای علمی و توسعه پایدار است
رئیسجمهور مسعود پزشکیان در نشست بررسی روند احیای دریاچه ارومیه با تأکید بر ضرورت تدوین یک نقشه جامع برای مدیریت منابع آب، خاک و سایر ظرفیتهای منطقه، خواستار اتخاذ تصمیمهایی مبتنی بر علم، آیندهنگری و توسعه پایدار شد. وی تصریح کرد که مدیریت این منطقه نباید تنها به افزایش بهرهوری در شرایط موجود محدود شود، بلکه باید کل منطقه همچون یک واحد مستقل مورد بررسی قرار گیرد تا میان ظرفیتهای طبیعی، نیازهای اقتصادی و کیفیت زندگی مردم تعادل برقرار شود.
پزشکیان با اشاره به تجربههای خود در سالهای گذشته درباره مسائل این منطقه، اظهار کرد که برای دستیابی به توسعه پایدار باید مشخص شود منابع آبی موجود چه میزان پاسخگوی نیازهای منطقه هستند و توسعه بخشهایی مانند صنعت، کشاورزی و دامداری بر چه مبنایی انجام میشود. به گفته وی، هرگونه تصمیم برای ایجاد صنایع یا توسعه فعالیتهای اقتصادی باید با در نظر گرفتن تأثیر آن بر آینده منابع طبیعی و زندگی مردم اتخاذ شود.
رئیسجمهوری یکی از مشکلات اساسی مدیریت منابع را نبود اطلاعات دقیق و برنامهریزی جامع دانست و گفت در گذشته هنگام بررسی وضعیت منطقه، آمار قابل اتکایی درباره میزان منابع آب، تعداد دام، ظرفیت مراتع و برنامههای توسعهای وجود نداشت. وی تأکید کرد که مدیریت صحیح بدون شناخت دقیق ظرفیتها و محدودیتهای هر منطقه امکانپذیر نیست و تصمیمگیری باید بر پایه دادههای معتبر انجام شود.
وی همچنین بر ضرورت بازنگری در الگوی کشت تأکید کرد و گفت باید بررسی شود محصولاتی که امروز در منطقه کشت میشوند، با شرایط اقلیمی و منابع آبی سازگار هستند یا خیر. به اعتقاد پزشکیان، صرف اصلاح روشهای آبیاری کافی نیست و لازم است مشخص شود کدام محصولات باید حفظ شوند و چه محصولاتی جایگزین شوند تا هم مصرف آب کاهش یابد و هم آینده اقتصادی کشاورزان تضمین شود. رئیسجمهوری با اشاره به تجربه برخی مناطق کشور از جمله اصفهان، نسبت به پیامدهای توسعه ناهماهنگ هشدار داد و گفت ایجاد صنایع آببر، برداشت بیرویه از منابع زیرزمینی و کشت محصولات نامتناسب در مناطق کمآب، زمینهساز بحرانهایی مانند فرونشست زمین، آسیب به آثار تاریخی و تهدید زیرساختها شده است. وی افزود: «پیش از اجرای هر طرح توسعهای باید مشخص شود منابع آب مورد نیاز آن از چه محلی تأمین خواهد شد و آثار بلندمدت آن بر محیط زیست و زندگی مردم چیست.»
پزشکیان همچنین از ضعف نظارت بر تغییر کاربری اراضی انتقاد کرد و گفت بیتوجهی برخی دستگاههای مسئول باعث شده تخلفات آشکار بدون برخورد باقی بماند. وی استفاده از فناوریهای هوشمند و سامانههای کاداستری را راهکاری مؤثر برای رصد لحظهای تغییرات کاربری زمینها دانست و تأکید کرد که با بهرهگیری از این ابزارها میتوان از بسیاری از تخلفات جلوگیری کرد.
پزشکیان مسئولیتپذیری، عملکرد و پاسخگویی را سه اصل اساسی نظام مدیریت عنوان کرد و گفت در هر برنامه باید بهطور شفاف مشخص باشد چه نهادی مسئول اجرای اقدامات است، چه وظایفی بر عهده دارد و در قبال چه نتایجی باید پاسخگو باشد. به گفته وی، دستگاههای اجرایی نیز باید میزان اختیارات مورد نیاز خود را برای اجرای برنامهها بهطور شفاف اعلام کنند. وی در ادامه بر نقش تعیینکننده سیاستهای مالی در هدایت رفتارها تأکید کرد و گفت تخصیص اعتبارات و تسهیلات باید به سمت افراد و بهرهبردارانی هدایت شود که مطابق ضوابط عمل میکنند و در مصرف منابع، بهویژه آب، الگوهای صحیح را رعایت میکنند. در مقابل، متخلفان نباید از حمایتهای دولتی برخوردار شوند و قوانین نیز باید به گونهای تنظیم شوند که هر تخلف با جریمه و پیامد مشخصی همراه باشد.
رئیس دولت در پایان خاطرنشان کرد که اصلاح رفتارها تنها زمانی محقق میشود که سیاستگذاری، تخصیص منابع، نظام تشویق و تنبیه، مقررات و مشارکت مردم در یک مسیر واحد قرار گیرند.
استانداران رئیسجمهوری استانها هستند
رئیسجمهوری همچنین روزگذشته نشست مشترکی با مدیران حوزه مرز و راهسازی آذربایجانغربی داشت. پزشکیان در این نشست با تأکید بر افزایش اختیارات استانداران، گفت: «دامنه اختیارات استانداران به گونهای افزایش یافته که آنان در عمل «رئیسجمهوری استان» محسوب میشوند و میتوانند برای رفع مشکلات و پیشبرد امور مناطق تحت مدیریت خود، با اختیارات بیشتری تصمیمگیری و اقدام کنند.» او اظهار کرد: «بسیاری از مشکلات تاریخی استانها ناشی از آن بوده که تصمیمگیران، شناخت دقیقی از موانع و ظرفیتهای هر منطقه نداشتهاند و در نتیجه، راهکارهایی ارائه شده که با واقعیتهای موجود همخوانی نداشته است.»
به گفته رئیس دولت چهاردهم، افزایش اختیارات استانداران و تقویت قدرت تصمیمگیری آنان، زمینه را برای نگاهی واقع بینانهتر به مسائل و اتخاذ تصمیمهای اجرایی متناسب با شرایط هر استان فراهم میکند؛ موضوعی که میتواند روند توسعه و رفع چالشهای محلی را تسریع کند. همچنین، پزشکیان در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به برخی گشایشهای اقتصادی در عرصه بینالمللی، تصریح کرد: «هرگونه موفقیت و دستاورد در این مسیر، در راستای تقویت زیرساختهای کشور و اجرای پروژههای عمرانی و توسعهای سرمایهگذاری خواهد شد.» رئیسجمهوری با تأکید بر اهمیت توسعه شبکه ریلی کشور، خواستار تسریع در اجرای خطوط ریلی ترانزیتی شد و گفت: «با اولویتبندی تخصصی و برنامهریزی دقیق، باید ظرفیتهای حملونقل ریلی، بویژه در استان آذربایجانغربی به دلیل موقعیت راهبردی و ژئوپلتیکی آن، بیش از پیش ارتقا یابد تا این استان بتواند نقش مؤثرتری در تجارت و ترانزیت بینالمللی ایفا کند.»
وی با اشاره به ضرورت ایجاد توازن میان توسعه و منابع در دسترس، خاطرنشان کرد: «توسعه بدون توجه به ظرفیتها و منابع موجود، میتواند در آینده مشکلات جدی برای کشور ایجاد کند؛ لازم است نگاه به توسعه از رویکردی تکبعدی فاصله گرفته و با نگاهی جامع و پایدار دنبال شود.»
رئیس قوه مجریه در پایان با تأکید بر ضرورت تکمیل هرچه سریعتر پروژه بزرگراه ارومیه–تبریز، این طرح را یکی از مطالبات مهم مردم منطقه دانست و افزود: «همه دستگاههای مسئول باید با بسیج امکانات و توان خود، روند اجرای این پروژه را شتاب بخشند تا در کوتاهترین زمان ممکن به بهرهبرداری برسد.»
