رحمان محمدی راد، مربی تیم ملی والیبال در گفتوگو با «ایران»:
کار کردن با پیاتزا لذتبخش است
رسیدن به موفقیت کار سادهای نیست
مهری رنجبر/ رحمان محمدیراد پس از ۱۲ سال بار دیگر به کادر فنی تیم ملی والیبال بازگشته است؛ چهرهای که در کارنامه خود تجربه همکاری با مربیانی چون ولاسکو و کواچ را دارد و اینبار در کنار روبرتو پیاتزا روی نیمکت تیم ملی، در سه تورنمنت مهم حضور خواهد داشت. او با آگاهی از اینکه تیم ملی والیبال در سالی پرترافیک و پرچالش مسیر دشواری پیش رو دارد، امیدوار است با همراهی و مدیریت سرمربی جدی ایتالیایی دست تیم ملی خالی نماند و ثمره این همکاری به نتایج درخشان منتهی شود. به گفته محمدیراد، اگر تیم ملی قصد صعود به المپیک ۲۰۲۸ را دارد، باید لیگ ملتها را با شروعی قدرتمند آغاز کند؛ چرا که این آغاز میتواند هم فاصله امتیازی با تیمهای پایینتر در رنکینگ جهانی را افزایش دهد و هم با بهبود جایگاه، شانس کسب سهمیه المپیک را به شکل قابل توجهی بیشتر کند.
این روزها، روند کار در اردوی تیم ملی چگونه پیش میرود؟
خوشبختانه شرایط فعلی بسیار مطلوب است؛ بهویژه پس از اضافه شدن پیاتزا، توتولو و جیووانی (مربی بدنساز) و همچنین پیوستن چهار بازیکن تیم فولاد سیرجان. پس از حدود یک ماه، ترکیب تیم بهطور کامل شکل گرفته است.
آیا با حضور پیاتزا، روند تمرینات جدیتر و هدفمندتر شده است؟
با توجه به شرایطی که پیش آمد و تعطیلی لیگ، بازیکنان نزدیک به دو ماه از تمرینات توپی دور بودند. به همین دلیل، از دهم اردیبهشت تمرینات را با حضور بازیکنان داخلی آغاز کردیم. با تأکید و پیگیری جدی پیاتزا، تلاش شد هر دو بعد آمادگی بازیکنان، یعنی فیزیکی و تکنیکی، بهصورت همزمان مورد توجه قرار گیرد تا به شرایط طبیعی بازگردند. با حضور مستقیم او، اطمینان دارم بازیکنان به سطح ایدهآل خواهند رسید. اکنون تیم به شرایطی رسیده که تمرینات ششبهشش را بهطور روزانه انجام میدهد. همچنین تا بیستم خرداد کمتر از دو هفته فرصت داریم تا سطح آمادگی بازیکنان را بیش از پیش ارتقا دهیم.
به نظر میرسد با ورود پیاتزا، فضای اردو هم تغییر کرده است؟
حضور پیاتزا و کادرش باعث ایجاد فضای مثبت و پرانرژی در اردو شده است. انگیزه بازیکنان به شکل محسوسی افزایش یافته و همه با تمرکز بیشتری کار میکنند. نکته امیدوارکننده این است که بازیکنان با آگاهی کامل شرایط را پذیرفتهاند و با تعهد و انگیزه بالا در مسیر آمادهسازی تیم ملی گام برمیدارند.
گفته میشود با حذف اسامی و اضافه شدن چهار بازیکن جدید، فضای رقابتی میان بازیکنان بیشتر شده است؛ این موضوع را چگونه ارزیابی میکنید؟
عملاً با شرایطی که پیش آمده و اضافه شدن چهار بازیکن جدید، رقابت میان بازیکنان جدیتر شده است. از طرفی، پیاتزا از همان روز نخست تأکید کرده بود که همه بازیکنان شانس دارند و در این تابستان طولانی میتوانند تواناییهای خود را نشان دهند. نگاه او این نیست که روی کسی خط بخورد، بلکه هدف ایجاد فرصت برابر برای حضور در رقابتهای لیگ ملتهاست. بازیکنانی هم که در مقطع فعلی کنار تیم نیستند، باید طبق برنامه آمادگی خود را حفظ کنند، چراکه در هفتههای دوم و سوم، بسته به نیاز تیم، احتمال تغییر در ترکیب وجود دارد.
آیا میتوان گفت والیبال ایران در حال حاضر به مرحلهای رسیده که دیگر به بازیکن تکگزینهای در پستها وابسته نیست؟
خوشبختانه والیبال ایران به سطحی رسیده که در بیشتر پستها تنها یک گزینه ثابت وجود ندارد. امروز در هر پست چند بازیکن با کیفیت و توانمندیهای فنی متفاوت حضور دارند. این تنوع به کادر فنی، بهویژه پیاتزا این امکان را میدهد که بر اساس ویژگیهای فنی و شرایط مسابقه، انتخابهای متنوعی داشته باشد؛ موضوعی که قطعاً اتفاقی مثبت و امیدوارکننده است.
گفته میشود پیاتزا هدفگذاری مشخصی برای فصل جاری از جمله صعود به دور نهایی دارد. این موضوع تا چه حد جدی است؟
پیاتزا آنچه از ابتدا بر آن تأکید داشته، اهمیت سه رویداد اصلی پیشروست؛ لیگ ملتها، مسابقات قهرمانی آسیا و بازیهای آسیایی. هر یک از این رقابتها برای تیم ملی اهمیت ویژهای دارد؛ لیگ ملتها به دلیل تأثیر مستقیم بر رنکینگ جهانی، قهرمانی آسیا به خاطر سهمیه المپیک، و بازیهای آسیایی به دلیل جایگاه مهم آن در ورزش ایران. بر همین اساس، هدفگذاری صرف روی یک تورنمنت منطقی نیست و باید در تمامی رقابتها عملکرد مطلوبی داشت تا جایگاه تیم ارتقا پیدا کند.
با توجه به نتیجه تیم ما در دوره قبل لیگ ملت ها، آیا تیم ملی ایران می تواند در این دوره از بازی ها نتیجه بهتری به دست آورد؟
رسیدن به چنین هدفی کار سادهای نیست و نیازمند زمان و برنامهریزی دقیق است. لیگ ملتهای پیش رو و دوره بعدی، نقش بسیار مهمی در مسیر کسب سهمیه المپیک ۲۰۲۸ دارند. تیمهایی که از طریق انتخابی قارهای موفق به کسب سهمیه نشوند، تنها از طریق امتیازهای همین دو دوره لیگ ملتها شانس حضور خواهند داشت. به همین دلیل بسیاری از تیمها تمرکز ویژهای بر این رقابتها دارند تا با کسب امتیاز و جلوگیری از امتیازگیری رقبا، مسیر المپیک را هموار کنند. بنابراین رسیدن به جایگاهی بهتر از دوره قبل، نیازمند کار بلندمدت و بسیار سختی است و احتمالاً در بازه دو ساله میتوان به نتایج پایدارتر و بهتری دست یافت.
از نگاه کادر فنی، کسب چه جایگاهی در رقابتهای امسال برای تیم ملی نتیجهای مطلوب و قابل قبول محسوب میشود؟
اگر تیم ملی بتواند در مقایسه با فصل گذشته سه تا چهار پله در جدول ارتقا پیدا کند، این یک دستاورد بسیار خوب خواهد بود. بهویژه اینکه بازیکنان دومین سال همکاری خود را با پیاتزا پشت سر میگذارند و او نیز شناخت کاملتری از شرایط و ظرفیتهای تیم دارد؛ موضوعی که میتواند نقش مهمی در بهبود عملکرد و نتیجهگیری داشته باشد.
با توجه به اینکه تیم ملی سال گذشته علیرغم قرار گرفتن در رتبه هشتم به دلیل میزبانی چین از صعود به مرحله نهایی بازماند، شرایط و هدفگذاری امسال چگونه تعریف شده است؟
در فصل جاری نیز شرایط مشابهی وجود دارد، زیرا چین همچنان میزبان مرحله نهایی است و برای صعود، تیمها باید حداقل در جایگاه هفتم قرار بگیرند. در چنین شرایطی، نیاز به تأکید نیست؛ همه آگاه هستند که زمان ثبت یک اتفاق مهم و کسب مدالی ارزشمند فرا رسیده است؛ مدالی که میتواند برای تیم ملی افتخارآفرین باشد. در تاریخ والیبال ایران، بهترین نتایج تیم شامل مقام چهارمی لیگ ملتهای ۲۰۱۴ و رتبه ششمی قهرمانی جهان بوده است، اما آنچه اهمیت دارد، تثبیت جایگاه و دستیابی به موفقیتهای پایدار است.
آیا در حال حاضر رسیدن به چنین اهدافی قابل دستیابی است؟
آنچه مشاهده میشود این است که پیاتزا تمرکز ویژهای بر روحیه و انگیزه بازیکنان دارد و در گفتوگوهای خود، تیم را به سمت کسب مدال و خلق یک دستاورد ارزشمند سوق میدهد. در چنین رویکردی، صرفاً رتبهبندی ملاک نیست، بلکه نگاه باید فراتر از جدول باشد و به کسب مدال و موفقیتهای بزرگتر معطوف شود. نکته مهم این است که او این هدفگذاری را بهصورت مستمر با بازیکنان در میان میگذارد و تلاش دارد شرایطی فراهم کند تا تیم به یک موفقیت قابل توجه برسد.
برنامه بازی ها در هفته نخست نشان میدهد که بازی ها به ویژه در دیدارهایمان مقابل برزیل و بلغارستان، فشرده برگزار می شود، آیا برای ریکاوری بازیکنان تدابیری اندیشیده اید؟
در نگاه نخست، به دلیل اختلاف زمانی میان کشورها، این تصور ایجاد میشود که تیم باید در یک روز دو مسابقه انجام دهد، اما در واقع بازیها طبق ساعت محلی برگزار میشود و چنین فشردگی مستقیمی وجود ندارد. فاصله زمانی استراحت تیم به کمتر از ۲۴ ساعت میرسد که همین موضوع ممکن است این ذهنیت را ایجاد کند. البته این شرایط برای سایر تیمها نیز وجود دارد و مسألهای غیرمعمول نیست. تیم ملی نیز در دورههای گذشته تجربه مواجهه با چنین برنامه فشردهای را داشته و از این نظر با شرایط آشناست . با توجه به اینکه تیم ملی نخستین دیدار خود را مقابل برزیلِ میزبان برگزار میکند و سپس با بلغارستان روبهرو میشود، طبیعی است که هر کادر فنی برای این شرایط برنامهریزی ویژهای داشته باشد. پیاتزا نیز با تجربهای که در این سطح دارد، قطعاً با بهرهگیری از تنوع بازیکنان، از ترکیبهای متفاوت استفاده خواهد کرد. در چنین شرایطی، نتیجه دیدار با برزیل میتواند از نظر ذهنی تأثیرگذار باشد، اما در مجموع اهمیت ریکاوری ذهنی بازیکنان حتی از ریکاوری فیزیکی نیز بیشتر است و نقش تعیینکنندهای در عملکرد تیم دارد.
برای رسیدن به موفقیت و امتیازگیری از تیم های قدرتمند چه برنامه ای دارید؟
در حال حاضر خوشحالیم که یکی از ده مربی برتر جهان در کنار تیم ملی حضور دارد کار کردن با پیاتزا لذتبخش است. فدراسیون تلاش زیادی انجام داده تا با جذب چنین مربیانی، مسیر رشد و پیشرفت تیم هموار شود. حضور پیاتزا باعث شده تا حدی خیال کادر فنی از مدیریت شرایط راحتتر باشد، چراکه او با تجربه و شناخت بالایی که از رقبا دارد، میتواند تشخیص دهد کدام مسابقات اهمیت و حساسیت بیشتری دارند.
با وجود اینکه همه بازیها مهم هستند، اما او قادر است با تحلیل دقیق، اولویتبندی مناسبی انجام دهد تا تیم از ۱۲ مسابقه بیشترین امتیاز ممکن را کسب کند. تیم ملی در این رقابتها با چند تیم همسطح مانند اوکراین و همچنین تیمهایی بالاتر از خود روبهرو خواهد شد.
برش
ارزیابی شما از تعامل و میزان اثرگذاری مشورتها میان کادر ایرانی و سرمربی جدید چیست؟
در یک ماه گذشته، همکاری فشرده و منظمی در جریان بوده است. البته باید از همکاران خودم که زحمات زیادی کشیدند قدردانی کنم، همچنین از بازیکنانی که با وجود خستگی و درد، با تعصب بالا در تمرینات حاضر شدند.
پیاتزا در ابتدای کار نام ۳۰ بازیکن را برای اردو اعلام کرد و تیم به دو گروه تقسیم شد. تمرینات بهصورت صبح و بعدازظهر و در مجموع حدود پنج ساعت در روز برگزار میشد تا ضعفهای تکنیکی ناشی از دوری از تمرین برطرف شود و بازیکنان دوباره به سطح مطلوب برسند. همچنین با کمک آنالیزور و ارسال فیلمها، پیاتزا اشراف کاملی بر وضعیت بازیکنان داشت. در نهایت همه بازیکنان در اردو باقی ماندند و تنها چهار بازیکن با تصمیم نهایی از تیم کنار گذاشته شدند. واقعیت این است که در بسیاری از موارد، او بیش از آنکه به کمک ما نیاز داشته باشد، خود تسلط کامل بر شرایط داشت و تنها در مواردی که ابهام یا تردید وجود داشت، با کادر فنی مشورت میکرد؛ ما نیز صادقانه درباره تواناییها و شرایط بازیکنان توضیح میدادیم.
