آرزو کیهان
گروه علم و فناوری

این روزها با وقوع جنگ و افزایش تنش در منطقه غرب آسیا، تنگه هرمز در کانون توجه جهانی قرار گرفته و اهمیت آن بیش از پیش نمایان شده است. همزمانی این اتفاقات با مأموریت ناسا موسوم به آرتمیس 2 و تلاش برای سفر دوباره به ماه، توجه فعالان حوزه فضا را به «سیس‌لونار» (منطقه بین ماه و سیاره زمین) جلب کرده است؛ مسیری که می‌‌تواند در سفرهای فضایی، قرار گرفتن فضاپیماها در مدار ماه و... در آینده، نقش ویژه‌ای ایفا کند.
به اعتقاد آنان، تنگه هرمز می‌تواند به خوبی منعکس کننده وضعیت آینده در خارج از جو زمین باشد. این موضوع تاجایی اهمیت دارد که آمریکا در حال ایجاد یک دفتر اختصاصی برای ارزیابی اهمیت منطقه سیس لونار است چراکه آن را همانند تنگه هرمز و خلیج فارس در زمین، یک گذرگاه حیاتی در آسمان و فراسوی جو زمین می‌‌دانند. «مارک فلدمن» و «هیو تیلور»، بنیان‌گذاران مرکز مطالعات جرایم فضایی  و حکمرانی بر این باورند همان‌طور که تنگه هرمز یک آبراه باریک و مهم است، فضای «سیس‌لونار» هم اگرچه به ظاهر بزرگ است، اما درواقع شامل چند نقطه ترانزیت منحصربه فرد و انحصاری است که تمام سفرهای قمری باید از آنها عبور کنند.
 فضای «سیس‌لونار»، یک مسیر ترانزیتی خاص با نقاطی ویژه و پراهمیت است که هر فضاپیما در سفر به ماه باید از میان آن‌ عبور کند؛ نقاطی که می‌توانند در آینده، ارزش و حساسیتی مشابه مسیرهای باریک دریایی روی زمین همچون تنگه هرمز داشته باشند. به اعتقاد آنان، این فضا در آینده سفرهای فضایی اهمیت بالایی دارد و هرگونه اختلال در آن، می‌‌تواند پروژه‌های پژوهشی مرتبط با ماه، از برنامه‌های دولتی گرفته تا فعالیت شرکت‌های خصوصی پیشرو را با چالش‌هایی جدی مواجه کند. این دو کارشناس معتقدند در آینده‌ای نه چندان دور شکل‌گیری یک اقتصاد چند تریلیون‌ دلاری در فضا، تا حد زیادی به امنیت این مسیر خاص و استراتژیک در میان ماه و زمین وابسته خواهد بود.
«پیتر گرتسون»، یکی دیگر از پژوهشگران حوزه فضا می‌گوید: ارزش واقعی «سیس‌لونار» در آینده مشخص می‌‌شود چراکه هنوز اطلاعات امروز ما از منابع و امکانات ماه، اندک است هرچند انتظار می‌رود نقش آن در اقتصاد آینده بسیار گسترده باشد؛ به گفته «گرتسون»، بسیاری از بخش‌های اقتصاد آینده به سازه‌ها، انرژی و مواد اولیه‌ای وابسته خواهند بود که تهیه آنها از ماه بسیار ارزان‌تر از زمین است. به اعتقاد او، اگر ساخت نیروگاه‌های مداری، مراکز داده فضایی، ساخت‌وساز ایستگاه‌های فضایی و حتی کارخانه‌های مداری به منابع موجود در ماه وابسته شوند، هرگونه اختلال در مسیر«سیس‌لونار» می‌تواند زنجیره تأمین جهانی آینده را تحت تأثیر قرار دهد. این محقق فضا می‌گوید همان‌طور که امروز برخی مناطق دریایی نقش کلیدی در جریان انرژی و تجارت جهانی دارند، می‌توان آینده‌ای را متصور شد که در آن ماه و مدارهای اطرافش به همان اندازه حساس و اثرگذار باشند و هر اختلالی در این منطقه حساس می‌‌تواند پیامدهای جهانی داشته باشد.

منبع: the space.com