بارش‌های شدید و کم‌سابقه چند  هفته گذشته در سراسر کشور، چهره‌ای تازه و دوگانه از بهار ایران ترسیم کرده است؛ بهاری که در بسیاری از استان‌ها با بارندگی‌های پی‌درپی و گاه سیل‌آسا همراه بوده و اگرچه خسارت‌هایی به زیرساخت‌ها، راه‌ها، اراضی کشاورزی و سکونتگاه‌های حاشیه‌ای وارد کرده، اما از سوی دیگر نقش مهمی در احیای منابع آبی ایفا کرده است. شدت بارش‌ها در استان‌های فارس،لرستان،چهارمحال‌وبختیاری، کهگیلویه‌ و بویراحمد، کرمانشاه، بخش‌هایی از آذربایجان‌شرقی و غربی و ...  به حدی بوده که علاوه بر ایجاد سیلاب‌های مقطعی، موجب شکل‌گیری رودها و آبشارهای موقت و سرازیر شدن آب در دشت‌ها و دامنه‌های کوهستانی شده است. این بارش‌ها در حالی رخ داده که کشور طی سال‌های اخیر با دوره‌های طولانی خشکسالی و کاهش ذخایر آبی روبه‌رو بوده و مخازن سدها به کمترین سطح خود رسیده بود. 
اما اکنون، با تداوم موج بارش های بهاری و اعلام «فیروز قاسم‌زاده» مدیرکل دفتر اطلاعات و داده‌های آب کشور، میزان پرشدگی مخازن سدهای کشور با افرایش ۵ درصدی نسبت به مدت مشابه در سال گذشته،  به حدود ۵۰ درصد رسیده است. رخدادی که علاوه بر بهبود چشمگیر وضعیت منابع آب سطحی و زیرزمینی، امیدها برای مدیریت بحران کم‌آبی و تقویت ذخیره‌سازی بلندمدت را دوچندان کرده است.
بارش های بهاری اخیر در استان کرمانشاه به پرشدگی ۱۰۰ درصدی ۳ سدفعال از مجموع ۱۲ سد فعال استان شامل (سد داریان در پاوه، تنگ حمام قصرشیرین و آزادی شهرستان دالاهو) منجر شده است. 
پرشدگی ۶۵ درصدی مخازن سدهای کرمانشاه
«بهرام درویشی» مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای کرمانشاه با اعلام این خبر به «ایران» گفت: هم اکنون حجم آب مخازن استان به بیش از 059/۸۷۳ میلیون متر مکعب رسیده است . این میزان معادل 88/۶۴ درصد ظرفیت کل سدهای استان کرمانشاه است. وی ظرفیت حجم کل سدهای استان کرمانشاه را یک هزار و ۳۴۵ میلیون مترمکعب عنوان و تأکید کرد: اکنون بیش از 059/۸۷۳ میلیون مترمکعب معادل 88/64 پر شده و ۴۶۲/۶۸ میلیون مترمکعب معادل 12/35 درصد خالی است. سد تنگ حمام(شهدای‌گمنام) واقع در شهرستان قصرشیرین نیز اواسط هفته گذشته، به دنبال بارش نزولات آسمانی سرریز کرد. طبق گفته «محمد شفیعی» فرماندار قصرشیرین، هم اکنون حجم مخزن ۶۹ میلیون متر مکعبی سد شهدای گمنام (تنگ حمام) و سد شرفشاه بخش مرکزی سومار این شهرستان پر از آب و خروجی آن ۱۲ هزار متر بر ثانیه است.
 
 سدهای کهگیلویه و بویراحمد سیراب شدند
«آرش مصلح» مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای کهگیلویه و بویراحمد از ذخیره ۹۸۰میلیون متر مکعبی آب در سدهای چم‌شیر و کوثر خبر داده و گفت: میزان ذخیره آب سد چم‌شیر در نزدیکی شهر دوگنبدان۶۰۱ میلیون متر مکعب برآورد شده است. وی بیان کرد: ۲۶ درصد از ظرفیت سد چم‌شیر پر شده است. این سد برای تأمین آب کشاورزی و تولید برق احداث‌شده بیش از ۲ میلیارد متر مکعب ظرفیت دارد. سد ملی کوثر واقع در شهرستان گچساران نیز به برکت بارش های اخیر تا حد زیادی سیراب شده و هم اکنون بیش از ۶۶.۸ درصد حجم مفید مخزن آن آبگیری شده است. سدی با ظرفیت مخزن ۵۴۷ میلیون مترمکعبی که آب آشامیدنی ۲۰ شهر و بیش از ۲ هزار روستا با جمعیتی افزون بر ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار نفر در استان‌های کهگیلویه و بویراحمد، بوشهر، خوزستان، هرمزگان و فارس از این سد تأمین می‌شود. طبق گفته « اکبر خدری»  مدیر اداره بهره‌برداری و نگهداری سد کوثر گچساران، هم‌اکنون حدود ۳۶۵ میلیون و ۳۳۲ هزار مترمکعب آب در مخزن این سد ذخیره شده است و این سد با آبگیری ۶۶.۸ درصدی همچنان نقش مهمی در تأمین آب آشامیدنی، کشاورزی، صنعت و نیازهای زیست‌محیطی استان‌های جنوبی کشور ایفا می‌کند. وی بیان کرد: سد کوثر علاوه بر تأمین آب شرب، نقش مهمی در پایداری منابع آب منطقه و مدیریت نیازهای آبی استان‌های جنوبی کشور دارد و یکی از زیرساخت‌های مهم در حوزه مدیریت منابع آب به شمار می‌رود. 

آبگیری ۴۰ درصدی مخازن سدهای استان فارس
حجم بارندگی های اخیر استان فارس در روزهای اخیر از میانگین بلندمدت ۵۷ ساله عبور کرده است. طبق گفته «سیاوش بدری» مدیرعامل و رئیس هیأت مدیره شرکت آب منطقه‌ای فارس به «ایران»، میانگین بارندگی در سال آبی جاری به ۳۳۴ میلیمتر رسیده که در مقایسه با مدت مشابه سال قبل، رشدی حدود ۱۰۹ درصد داشته است. وی اظهار داشت: تاکنون بیش از ۴۰ درصد حجم کل مخازن سدهای استان آبگیری شده که شامل ۲۸ درصد از حجم مفید این مخازن می‌شود. علاوه بر آن بارش های اخیر منجر به آبگیری حدود ۵۲ میلیون مترمکعبی سامانه‌های تغذیه مصنوعی در استان شده است. مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای فارس ابراز امیدواری کرد که با تداوم مناسب حجم و پراکندگی بارندگی‌ها طی ماه‌های باقی‌مانده از سال آبی جاری، شاهد بهبود وضعیت ذخیره منابع آبی استان باشیم.

سد «مهاباد» سرریز شد
بارش های اخیر در سال آبی جاری مخزن سد مهاباد را باوجود رهاسازی به مرحله سرریز رسانده است. «محمدصادق امیرعشایری» فرماندار ویژه مهاباد با بیان اینکه میزان آب ورودی به سد حدود ۲ برابر خروجی آن است، اظهار داشت: باتوجه به احتمال سرریز شدن سد مهاباد و افزایش میزان دبی رهاسازی شده، از مردم درخواست دارد از اتراق در حاشیه رودخانه خودداری کرده و دهیاران و شوراها نیز این مهم را به اطلاع روستاییان برسانند. امیرعشایری اضافه کرد: هم اکنون میزان حجم ذخیره پشت سد مهاباد بیش از ۲ برابر سال گذشته بوده و امسال سطح منابع آبی شهرستان در وضعیت مطلوبی قرار دارد. سد مهاباد دارای ۱۹۷ میلیون متر مکعب ظرفیت اسمی و ۱۷۲ میلیون متر مکعب ظرفیت مفید است که علاوه بر تأمین آب شرب مهاباد، بیش از ۱۲ هزار هکتار از اراضی کشاورزی این شهرستان را نیز زیر پوشش قرار می‌دهد.

«تنگ ارم» دشتستان سیراب شد
با بارش‌های خوب اخیر، سد تنگ ارم در شهرستان دشتستان با حجم مخزن ۴.۲ میلیون مترمکعب سرریز شد. طبق گفته «عبداللطیف عباسی‌نژاد» معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای بوشهر، با سرریز شدن سد تنگ ارم، تأمین آب شرب مناطق تحت پوشش آن در بخش ارم در سال جاری با اطمینان خاطر انجام خواهد شد. وی افزود: امیدواریم تا در روزهای آینده، دیگر سازه‌های آبی استان به ویژه سد رئیسعلی دلواری که دارای ذخیره بسیار محدودی است نیز آبگیری شده و تابستان پیش رو تأمین آب نخیلات دشتستان به خوبی انجام شود.

«سقزچی» نمین پرآب شد
به دنبال بارش‌ها و همزمان با آغاز فصل آبیاری در شهرستان نمین، سد مخزنی سقزچی سرریز شد. «علی اکبری سولا» رئیس اداره منابع آب شهرستان نمین با اعلام این خبر گفت: میزان سرریز سد مخزنی سقزچی حدود ۲.۰۵ مترمکعب در ثانیه است و منبع خوبی برای تأمین آب محسوب می‌شود. «سقزچی» بزرگترین سد شهرستان نمین یکی از سدهای دارای ظرفیت توسعه گردشگری در استان شناخته می‌شود و شرکت آب منطقه‌ای اردبیل قرار است با مشارکت بخش خصوصی زیرساخت‌هایی را برای توسعه گردشگری در پیرامون منابع آب و تاسیسات آبی فراهم کند.

حال خوش تالاب های آذربایجان غربی 
تالاب‌های استان آذربایجان غربی با بارش‌های سال آبی جاری جانی دوباره گرفته و طبق گفته «حجت جباری» مدیرکل حفاظت محیط‌ زیست آذربایجان‌غربی به «ایران» میزان پرشدگی تالاب ها در وضعیت مطلوب قرار گرفته است. مدیرکل حفاظت محیط‌ زیست آذربایجان‌غربی اظهار داشت: آبگیری تالاب بین المللی کانی برازان به ۹۰ درصد و قوپی باباعلی مهاباد هم به میزان ۵۰ درصد رسیده و با رهاسازی آب سد مهاباد طی روزهای آینده حجم آب به حد نهایی خواهد رسید. طبق گفته جباری، مازاد آب رهاسازی شده به سمت دریاچه ارومیه رفته و به احیای دوباره این دریاچه حیاتی کمک خواهد کرد. وی بیان کرد: میزان ذخیره آب دریاچه ارومیه نیز نسبت به ماه های گذشته بهبود یافته و این روند باتوجه به تداوم رهاسازی ها دوباره افزایشی خواهد بود. مدیرکل حفاظت محیط‌ زیست آذربایجان‌غربی ابراز امیدواری کرد: با تداوم این روند حمایتی و مدیریت یکپارچه منابع آبی، شاهد افزایش روزافزون ذخیره آب در دریاچه ارومیه و بازگشت به دوران شکوفایی آن باشیم. امری که آرزوی دیرینه مردم منطقه و دوستداران محیط زیست است.

بــــرش

آبگیری ۶۰ درصدی سازه‌های آبخیزداری استان مرکزی

هم‌زمان با بارش‌های ابتدایی سال، ۶۰ درصد از سازه‌های آبخیزداری استان آبگیری شده است. «امید آخوندی» معاون آبخیزداری اداره‌کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان مرکزی با اعلام این خبر به «ایران» گفت: از ابتدای سال جاری تاکنون حدود ۵۶ میلیون مترمکعب از روان‌آب‌های سطحی و سیلاب‌های استان توسط پروژه‌های آبخیزداری کنترل و مدیریت شده است.