پیمان جدید کاهش تسلیحات استراتژیک (استارت جدید) - آخرین توافق کنترل تسلیحات بین ایالات متحده و روسیه که تسلیحات هسته‌ای استراتژیک را محدود می‌کند - روز پنجشنبه منقضی شد. پس از آن، هیچ سند الزام‌آور قانونی یا حتی بحث‌های فعالی بین دو کشور در مورد محدود کردن زرادخانه‌های هسته‌ای‌شان وجود نداشته است. با منقضی شدن این پیمان، بیش از نیم قرن محدودیت بر سلاح‌های هسته‌ای استراتژیک ایالات متحده و روسیه پایان یافت. پیمان استارت جدید که اولین بار در سال ۲۰۱۰ در پراگ توسط باراک اوباما و دیمیتری مدودف، رؤسای‌جمهوری وقت آمریکا و روسیه امضا شد، زرادخانه هسته‌ای هر طرف را به ۱۵۵۰ کلاهک استراتژیک محدود کرد؛ کاهشی تقریباً ۳۰ درصدی نسبت به محدودیت قبلی که در سال ۲۰۰۲ تعیین شده بود.

استارت پایان
استیو ویتکاف و جارد کوشنر، فرستادگان ترامپ در حاشیه مذاکرات اوکراین در ابوظبی با مقامات روسیه در مورد پیمان استارت جدید مذاکره کردند. یک مقام آمریکایی گفت که این پیمان رسماً روز پنجشنبه منقضی شده است و تمدید آن از نظر قانونی رسمیت نخواهد یافت. یک مقام آمریکایی گفت: «ما با روسیه توافق کردیم که با حسن‌نیت عمل کنیم و بحثی را در مورد راه‌های به‌روزرسانی آن آغاز کنیم.»
یک منبع دیگر به آکسیوس گفت پیامدهای عملی این است که هر دو طرف موافقت خواهند کرد حداقل به مدت شش ماه مفاد توافق را رعایت کنند که در این مدت مذاکراتی در مورد یک توافق جدید احتمالی انجام خواهد شد. این در حالی است که پکن و مسکو تأسف خود را از فسخ آخرین پیمان کنترل تسلیحات هسته‌ای روسیه و آمریکا ابراز کردند.لین جیان، سخنگوی وزارت امور خارجه چین روز پنجشنبه گفت: «چین از انقضای پیمان استارت جدید متأسف است، زیرا این پیمان برای حفظ ثبات استراتژیک جهانی از اهمیت بالایی برخوردار است.جامعه بین‌المللی عموماً نگران است که انقضای این پیمان تأثیر منفی بر سیستم کنترل تسلیحات هسته‌ای بین‌المللی و نظم هسته‌ای جهانی داشته باشد.»
ترامپ گفته است که خواهان توافق بهتری است که چین را نیز در بر بگیرد. اما پکن از مذاکره با دو کشور دیگر خودداری می‌کند زیرا تنها کسری از تعداد کلاهک‌های آنها (حدود ۶۰۰ کلاهک، در مقایسه با حدود 5000کلاهک روسیه و ایالات متحده) را دارد.
سخنگوی وزارت خارجه چین افزود که چین به مذاکرات دوجانبه کاهش تسلیحات نخواهد پیوست. لین گفت: «نیروهای هسته‌ای چین در سطح ایالات متحده و روسیه نیستند و چین در این مرحله در مذاکرات خلع سلاح شرکت نخواهد کرد.»
در ماه ژانویه، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا در مورد پیمان استارت جدید گفت: «اگر منقضی شود، دیگر منقضی می‌شود. ما توافق بهتری خواهیم داشت.»
فراتر از اظهارنظرهای کلی در حمایت از حفظ محدودیت‌ها، به نظر می‌رسد هیچ تلاش مشخصی برای ورود به مذاکره با روسیه در مورد توافق بعدی صورت نگرفته است. دولت آمریکا رسماً به پیشنهاد ولادیمیر پوتین در ماه سپتامبر برای تمدید محدودیت‌های اصلی این پیمان به مدت یک سال پاسخی نداد، با وجود اینکه ترامپ گفته بود «ایده خوبی به نظر می‌رسد.»
روسیه پیشنهاد داده بود که هر دو طرف داوطلبانه شرایط توافق را به مدت یک سال تمدید کنند تا زمان لازم برای بحث در مورد پیمان جایگزین فراهم شود؛ پیشنهادی که به گفته مسکو، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا هرگز به طور رسمی به آن پاسخ نداده است.

تسریع آخرالزمان هسته‌ای
دیمیتری پسکوف سخنگوی کرملین با بیان اینکه این موضوع در تماس تلفنی ولادیمیر پوتین و شی جین پینگ، رئیس‌جمهوری چین، یک روز قبل (چهارشنبه) مطرح شده بود، گفت: «این توافق رو به پایان است. ما این موضوع را منتفی می‌دانیم و ابراز تأسف می‌کنیم.آنچه در آینده اتفاق می‌افتد بستگی به چگونگی روند وقایع دارد. در هر صورت، فدراسیون روسیه رویکرد مسئولانه و دقیق خود را در قبال مسأله ثبات استراتژیک در حوزه تسلیحات هسته‌ای حفظ خواهد کرد و البته مانند همیشه در درجه اول منافع ملی خود را در نظر خواهد گرفت.»
باراک اوباما، رئیس‌جمهوری سابق آمریکا که در سال ۲۰۱۰ پیمان استارت جدید را امضا کرد در توئیتر نوشت که اجازه دادن به انقضای پیمان استارت جدید «دهه‌ها دیپلماسی را از بین می‌برد و می‌تواند مسابقه تسلیحاتی دیگری را آغاز کند که جهان را ناامن‌تر می‌کند.» دیمیتری مدودف، رئیس‌جمهوری سابق روسیه که با اوباما این پیمان را امضا کرده بود هم می‌گوید که از بین رفتن این پیمان باید همه را نگران کند. او همچنین اظهار کرد که این امر ساعت آخرالزمان را تسریع می‌کند.

ترامپ در کشاکش با خود
روز چهارشنبه، سناتور اد مارکی (یک دموکرات از ماساچوست و رئیس مشترک گروه کاری سلاح‌های هسته‌ای و کنترل تسلیحات سنا)، در یک کنفرانس مطبوعاتی از دولت ترامپ خواست تا ایالات متحده را برای جلوگیری از یک مسابقه تسلیحات هسته‌ای جدید، به توافق‌های کنترل تسلیحات متعهد کند.
کارشناسان هسته‌ای جمهوری‌خواه و دموکرات به‌طور فزاینده‌ای بر این باورند که آمریکا به سلاح‌های هسته‌ای بیشتری نیاز دارد. برخی می‌گویند زمان کنار گذاشتن «نیو استارت» فرا رسیده است یا دست‌کم، یک توافق جدید کنترل تسلیحات باید حدود ۱۵۰۰ سلاح تاکتیکی روسیه و سامانه‌های آن، مانند موشک‌های کروز هسته‌ای و اژدرهای هسته‌ای در دست توسعه را نیز در بر گیرد و مهم‌تر از آن، باید چین را هم مهار کند. ترامپ در کشاکش خواهد بود: یک غریزه‌اش این است که ترسناک‌ترین قدرت نظامی جهان باشد. اگر حرف‌های سهل‌انگارانه‌اش درباره ازسرگیری آزمایش‌های هسته‌ای به انفجارهای واقعی زیرزمینی بینجامد، باید انتظار واکنشی زنجیره‌ای از انفجارها در جاهای دیگر را داشت. انگیزه دیگرش ترس او از سلاح‌های هسته‌ای است؛ ترسی که از دهه ۱۹۸۰ همراهش بوده است. او بارها از ضرورت کنترل و حتی کاهش شمار آنها سخن گفته است. جاه‌طلبی سومش این است که معامله‌گر نهایی باشد. اگر ترامپ وارد مذاکرات جدی کنترل تسلیحات نشود، جهان ممکن است به سوی یک مسابقه تسلیحاتی پیش برود که بالقوه از دوران جنگ سرد هم هراس‌انگیزتر است.

برش

در استارت جدید چه آمده بود؟
پیمان استارت جدید، آمریکا و روسیه را هر یک به ۱۵۵۰ کلاهک «راهبردی» مستقر (یعنی دوربرد) و ۷۰۰ پرتابگر (بمب‌افکن‌ها، موشک‌های بالستیک قاره‌پیما و موشک‌های بالستیک پرتاب‌شونده از زیردریایی) محدود می‌کند. ذخایر روسیه و آمریکا بزرگ‌تر از این‌هاست و هر یک بیش از ۵۰۰۰ کلاهک اتمی دارند که شامل سلاح‌های کوتاه‌برد «تاکتیکی» و ذخایر نیز می‌شود. چین بیش از ۶۰۰ کلاهک دارد و به برآورد پنتاگون تا سال ۲۰۳۰ بیش از ۱۰۰۰ کلاهک خواهد داشت.
علاوه بر این، طبق پیمان استارت جدید، به هر طرف اجازه داده شد ۸۰۰ پرتابگر مستقر و غیرمستقر برای این وسایل پرتاب، مانند پرتابگرهای موشک، پرتابگرهای زیردریایی و بمب‌افکن‌های سنگین، داشته باشد. برای اجرای این پیمان، هر طرف باید طرف دیگر را از هرگونه فعالیت مربوط به سلاح‌های استراتژیک خود، از جمله پرتاب‌های آزمایشی موشک و تحرکات بمب‌افکن‌های سنگین، مطلع می‌کرد، داده‌های مربوط به تعداد موشک‌ها و سیستم‌های پرتاب مستقر را به اشتراک می‌گذاشت و اجازه بازرسی در محل را می‌داد. به گزارش بولتن دانشمندان هسته‌ای، پیمان استارت جدید البته کاستی‌هایی هم داشت؛ این پیمان سلاح‌های هسته‌ای غیراستراتژیک را محدود نمی‌کرد و همچنین سیستم‌های جدید سلاح‌های استراتژیک را محدود نمی‌کرد. علاوه بر این، بازرسی‌های میدانی از زمان همه‌گیری کووید-۱۹ به حالت تعلیق درآمده است. روسیه مشارکت خود در این پیمان را در فوریه ۲۰۲۳ به طور کامل به حالت تعلیق درآورد و ایالات متحده از ماه مه ۲۰۲۳ هیچ آمار کلی منتشر نکرده است.