سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه روز گذشته همزمان با اوج‌گیری تنش‌های منطقه‌ای و تشدید تهدیدات نظامی ایالات متحده در چهارچوب سفری دوجانبه راهی ترکیه شد و با مقام‌های بلندپایه این کشور از جمله «رجب طیب اردوغان» رئیس‌جمهوری و «هاکان فیدان»، وزیر امور خارجه ترکیه دیدار و گفت‌و‌گو کرد. این سفر در شرایطی انجام شد که مداخلات نامشروع قدرت‌های فرامنطقه‌ای و نقش‌آفرینی رژیم صهیونیستی با پشتوانه آمریکا، غرب آسیا را به سمت مسیری پرمخاطره و مستعد گسترش درگیری سوق داده و در چنین شرایطی ایران تأکید می‌کند در حالی که برای دفاع و حتی جنگ آمادگی کامل دارد، همچنان مسیر مذاکره منصفانه را مسدود نکرده است.

خطوط قرمز تهران
نشست خبری مشترک وزرای امورخارجه ایران و ترکیه در استانبول در فضایی انجام شد که دیپلماسی منطقه‌ای، هشدارهای امنیتی و پیام‌های صریح تهران به غرب بویژه ایالات متحده در آن به‌هم گره خورده است. عراقچی در کنار همتای ترکیه‌ای خود از آمادگی ایران برای مشارکت در هر روند دیپلماتیک «معنادار، منطقی و منصفانه» سخن گفت که در عین تأکید بر دیپلماسی، خطوط قرمز تهران را نیز به ‌روشنی ترسیم می‌کرد. عراقچی سخنان خود را با تأکید بر عمق روابط تاریخی تهران و آنکارا آغاز کرد و گفت: «ایران و ترکیه در طول قرن‌ها هم در روزهای آسان و هم در روزهای دشوار در کنار یکدیگر بوده‌اند.» او با اشاره به تحولات اخیر از حمایت ترکیه در جریان تجاوز نظامی رژیم صهیونیستی و نیز حوادث تروریستی ژانویه که به گفته وی از خارج کشور و با هدایت عوامل اسرائیل انجام شد، قدردانی کرد و مواضع مقامات ترکیه را اصولی و ارزشمند دانست. وزیر خارجه ایران در ادامه، تصویری نگران‌ کننده از وضعیت منطقه ترسیم کرد و هشدار داد که تحولات غرب آسیا به‌ دلیل مداخلات نامشروع قدرت‌های فرامنطقه‌ای در مسیر خطرناکی قرار گرفته است. به گفته عراقچی، رژیم صهیونیستی با دسیسه‌های متعدد در پی گسترش جنگ، تضعیف و تجزیه کشورهای منطقه و تداوم سیاست‌های توسعه‌طلبانه خود است؛ سیاست‌هایی که به باور او با حمایت نامحدود آمریکا و برخی دولت‌های غربی دنبال می‌شود. او تأکید کرد که درک مشترکی در میان کشورهای منطقه شکل گرفته مبنی بر اینکه جنگ‌افروزی اسرائیل حد و مرزی نمی‌شناسد و همه ملت‌های منطقه را هدف طمع‌ورزی خود قرار داده است. از همین رو، عراقچی هماهنگی کشورهای اسلامی و منطقه‌ای را برای مقابله با این تهدیدات، ضرورتی اجتناب ‌ناپذیر دانست.

شرط ورود به مذاکره
بخش قابل توجهی از سخنان وزیر خارجه ایران به موضوع مذاکره با آمریکا اختصاص داشت. عراقچی با یادآوری تجربه‌های پیشین تصریح کرد که جمهوری اسلامی ایران هرگز حاضر به پذیرش دیکته و تحمیل نبوده و نیست و تجربه گذشته نشان‌ دهنده نبود صداقت و حسن نیت آمریکا در مذاکرات بوده است. او با این حال، تأکید کرد که این سابقه منفی به ‌معنای بستن درهای دیپلماسی نیست. عراقچی گفت: «ایران آماده مشارکت در هر روند دیپلماتیکی است که معنادار، منطقی و منصفانه باشد و منافع و نگرانی‌های مشروع کشور در آن لحاظ شود.» او در همین رابطه افزود: «ایران آمادگی ورود مجدد به مذاکرات هسته‌ای را دارد» و بار دیگر تأکید کرد که ایران هیچ‌گاه به‌دنبال سلاح هسته‌ای نبوده و این سلاح‌ها جایگاهی در دکترین امنیتی کشور ندارند. وزیر خارجه ایران شرط ورود به مذاکرات را «برابری، احترام متقابل و منافع متقابل» دانست و تصریح کرد مذاکراتی که همراه با تهدید یا تحمیل خواسته‌های از پیش‌تعیین‌شده باشد، اساساً مذاکره محسوب نمی‌شود. او در پاسخ به پرسش خبرنگاران اعلام کرد که تاکنون برنامه‌ای برای دیدار با مقامات آمریکایی تنظیم نشده و پیش از هر گفت‌وگویی باید درباره شکل، محل و موضوع مذاکرات به جمع‌بندی رسید. عراقچی در ادامه خط قرمز مهم ایران را نیز روشن کرد و گفت: «توانمندی‌های دفاعی و موشکی کشور هرگز موضوع مذاکره نخواهد بود.» او افزود:« هیچ کشوری امنیت خود را به مذاکره نمی‌گذارد و امنیت مردم ایران نیز از این قاعده مستثنی نیست.» وزیر خارجه ایران همچنین در واکنش به تهدیدات آمریکا گفت: «ایران همان‌قدر که برای مذاکره آماده است، برای جنگ نیز آمادگی دارد و حتی نسبت به گذشته آماده‌تر است.»  به گفته او، هرگونه حمله جدید می‌تواند از چهارچوب یک جنگ دوجانبه فراتر رود و کل منطقه را درگیر کند که هیچ‌ کسی از پیامدهای آن در امان نخواهد بود. او همچنین اعلام کرد که دولت آمریکا از طریق واسطه‌های مختلف بارها درخواست مذاکره داده اما همزمان به تهدیدات خود ادامه داده است. عراقچی این رفتار متناقض را نشانه بن‌بست راهبرد نظامی آمریکا دانست و گفت:« تجربه شکست ‌خورده گذشته نشان داده که گزینه نظامی کارایی ندارد و تکرار آن نیز نتیجه‌ای متفاوت نخواهد داشت.» او نقش ترکیه در تلاش‌های منطقه‌ای برای صلح را سازنده دانست و با قدردانی از مقامات و ملت ترکیه، این کشور را «دوست و همسایه‌ای در اولویت» برای سیاست خارجی ایران توصیف کرد.
وزیر امور خارجه اعلام کرد که در حال حاضر هیچ برنامه‌ای برای دیدار یا گفت‌و‌گو با مقام‌های آمریکایی وجود ندارد. او با این حال تأکید کرد که ترکیه و برخی کشورهای دیگر در حال رایزنی و کار روی تدوین یک «چهارچوب» برای مذاکرات احتمالی هستند. عراقچی با اشاره به گفت‌و‌گوهای خود با وزیر امور خارجه ترکیه گفت که در این رایزنی‌ها درباره محل احتمالی و دستور کار گفت‌و‌گوها با دولت ترامپ تبادل نظر شده است. او ابراز امیدواری کرد که این مشورت‌ها به‌زودی به یک چهارچوب روشن منجر شود که امکان برگزاری مذاکرات «منصفانه و عادلانه» را فراهم کند.

هشدار آنکارا درباره فقدان دیپلماسی
وزیر امور خارجه ترکیه نیز در نشست خبری مشترک با وزیر امور خارجه ایران تأکید کرد که عدم احیای دیپلماسی و مهار تنش میان تهران و واشنگتن می‌تواند به بی‌ثباتی گسترده‌تری در غرب آسیا منجر شود. «هاکان فیدان» با تأکید بر اهمیت ازسرگیری مذاکرات هسته‌ای میان ایران و ایالات متحده، این روند را عاملی «حیاتی» برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای دانست و تصریح کرد: «از سرگیری مذاکرات هسته‌ای میان ایران و ایالات متحده در فضای سازنده از منظر کاهش تنش‌های منطقه اهمیت حیاتی دارد. این مذاکرات همزمان زمینه ‌ساز رفع تحریم‌های اعمال شده علیه ایران و ادغام این کشور در نظام اقتصادی بین‌المللی خواهد بود.» وزیر خارجه ترکیه در ادامه تأکید کرد که عادی‌سازی روابط در چهارچوب یک توافق جدید، در شرایط کنونی ضرورتی اجتناب‌ناپذیر به نظر می‌رسد.  به گفته او، احیای توافق می‌تواند دستاوردهای مهمی همچون کاهش تنش‌های امنیتی تا باز شدن مسیر همکاری‌های اقتصادی و تجاری در سطح منطقه و فراتر از آن برای همه طرف‌ها داشته باشد. «فیدان» با اشاره به رویکرد کلان سیاست خارجی ترکیه گفت که آنکارا معتقد است مشکلات پیچیده منطقه‌ای باید با مالکیت منطقه‌ای حل‌وفصل شود؛ رویکردی که ترکیه آن را در خاورمیانه، قفقاز جنوبی و بالکان نیز دنبال می‌کند. به گفته او، تجربه سال‌های گذشته نشان داده است که راه‌حل‌های تحمیلی و مداخلات بیرونی نه‌تنها به ثبات منجر نمی‌شود، بلکه بحران‌ها را عمیق‌تر و طولانی‌تر می‌کند.
وزیر امور خارجه ترکیه در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تحولات داخلی ایران، بر اهمیت ثبات و آرامش این کشور برای همسایگانش تأکید کرد و گفت:« رفاه، امنیت و آرامش ایران برای ترکیه ارزشمند است.»
وزیر امور خارجه ترکیه همچنین به نقش اسرائیل و ایالات متحده در معادلات امنیتی منطقه اشاره واعلام کرد که اسرائیل در تلاش است ایالات متحده را به انجام حمله نظامی علیه ایران متقاعد کند؛ اقدامی که به گفته او، پتانسیل آن را دارد که ثبات شکننده منطقه را با آسیب جدی مواجه سازد. او ابراز امیدواری کرد که واشنگتن با تدبیر و عقلانیت عمل کند و اجازه ندهد چنین سناریویی به مرحله اجرا برسد. «فیدان» همچنین تأکید کرد که اسرائیل باید به سیاست‌های بی‌ثبات‌ کننده خود در منطقه پایان دهد چرا که ادامه این روند، امنیت جمعی را با مخاطرات جدی روبه ‌رو می‌کند.

ضرورت پایان دادن به توسعه طلبی اسرائیل
وزیر امور خارجه ترکیه در ادامه بر نقش تعیین‌ کننده ایران و ترکیه در حفظ امنیت و ثبات منطقه تأکید کرد و با موضع‌گیری صریح درباره تنش‌های اخیر اعلام کرد که رئیس‌جمهوری ترکیه و همه ارکان دولت این کشور با هرگونه مداخله نظامی علیه ایران مخالف هستند و بار دیگر تأکید کرد که راه‌حل نظامی نه‌تنها مشکلات را حل نمی‌کند، بلکه زخم‌های تازه‌ای بر پیکره منطقه می‌افزاید. او با اشاره به تجربیات تلخ سوریه، عراق، افغانستان و غزه گفت:« توسل به جنگ هیچ دستاوردی ندارد و تنها مسیر قابل اتکا، مذاکره و دیپلماسی است.» وزیر امور خارجه ترکیه همچنین تأکید کرد که آنکارا مخالف منزوی‌سازی ایران است و خواهان نقش فعال تهران در جامعه بین‌المللی است. او در پایان، با انتقاد از سیاست‌های اسرائیل، خواستار پایان رویکردهای توسعه‌ طلبانه این رژیم و به رسمیت شناختن دولت فلسطین به‌عنوان شرطی اساسی برای امنیت و آرامش پایدار در منطقه شد.

بــــرش

اردوغان در دیدار با عراقچی 
درباره تنش جاری میان ایران و ایالات متحده اعلام کرد آماده هرگونه مساعی جمیله هستیم

وزیر امور خارجه در جریان سفر به ترکیه با «رجب طیب اردوغان»، رئیس‌جمهوری دیدار و گفت‌و‌گو کرد. رئیس‌جمهوری ترکیه در این دیدار با ابلاغ سلام‌های گرم خود به مقام معظم رهبری و رئیس‌جمهوری پزشکیان ابراز اطمینان کرد دولت و مردم ایران با وحدت و انسجام ملی بر چالش‌های موجود فائق خواهند آمد. رئیس‌جمهوری ترکیه با اشاره به رایزنی‌های این کشور برای کاهش تنش و بازگشت به مسیر دیپلماسی، تأکید کرد که منطقه تاب تشدید ناامنی ندارد. وی تنها راه‌حل موضوع هسته‌ای ایران را دیپلماسی دانست و آمادگی ترکیه را برای هرگونه مساعی جمیله در این زمینه اعلام کرد.
عراقچی نیز با تقدیر از ابراز همبستگی و مواضع قاطع دولت و مردم ترکیه به خصوص اظهارات رئیس‌جمهوری اردوغان در حمایت از حاکمیت ملی ایران و رد مداخلات بیگانه و تأکید بر وحدت و انسجام بین کشورهای اسلامی در مقابله با نسل‌کشی، جنگ‌افروزی و توسعه‌طلبی رژیم صهیونیستی، بر ضرورت تقویت همبستگی بین کشورهای اسلامی و منطقه برای مقابله با تهدیدات و مداخلات مخرب در امور کشورهای منطقه تأکید کرد.
وزیر امور خارجه کشور با تشریح حوادث اخیر ایران که با ورود عناصر خشونت‌طلب و تروریست به تجمعات مسالمت‌آمیز مردم به خشونت کشانده شد و طی آن صدها نفر از نیروهای مدافع نظم و قانون و مردم عادی به شهادت رسیدند، بر اهمیت هوشیاری همه کشورهای منطقه در قبال روایت‌های ناراست و یکسویه رسانه‌ای غربی-عبری در ارتباط با موضوعات داخلی ایران تأکید کرد.
عراقچی با یادآوری موضع اصولی ایران در بهره‌گیری از دیپلماسی برای تأمین منافع ملت ایران و جلوگیری از تشدید تنش‌های منطقه‌ای، از رویکرد مسئولانه ترکیه در رابطه با موضوع هسته‌ای ایران تقدیر و تصریح کرد که ایران هیچ‌گاه از مذاکره و گفت‌و‌گویی که بر احساس احترام متقابل و پذیرش منافع قانونی و نگرانی‌های مشروع ملت ایران باشد، رویگردان نبوده است.