در حافظه موقت ذخیره شد...
بازگشت اروند به ریل اصلی؛ از زندگی مردم تا بازارهای جهانی
توسعه شهری، رونق تجارت، تولید، ترانزیت و جذب سرمایهگذار؛ چهار محور بههمپیوسته در مسیر تازه منطقه آزاد اروند
منطقه آزاد اروند با مساحتی بالغ بر ۳۴ هزار و ۷۰۰ هکتار و محدودهای شامل آبادان، خرمشهر و مینوشهر، در یکی از راهبردیترین نقاط جنوب غرب ایران قرار گرفته است؛ جایی که اروندرود و کارون به هم پیوند میخورند، مرز شلمچه به عراق متصل میشود و دسترسی به آبهای آزاد خلیجفارس، ظرفیتهای بندری، فرودگاهی، ریلی و جادهای را در کنار یکدیگر قرار میدهد.
فلسفه شکلگیری این منطقه بر بهرهگیری از همین مزیتها برای رونق تجارت، تولید، ترانزیت، سرمایهگذاری و اشتغال استوار بوده و امروز سازمان منطقه آزاد اروند تلاش دارد این ظرفیتها را در قالب مجموعهای هماهنگ از طرحهای شهری، عمرانی، صنعتی و لجستیکی به فرصتهای ملموس اقتصادی و اجتماعی تبدیل کند.
توسعهای که از زندگی مردم
آغاز میشود
یکی از محورهای این مسیر، توجه به آبادان، خرمشهر و مینوشهر بهعنوان بستر اصلی فعالیتهای اقتصادی و محل زندگی شهروندان است. در همین چارچوب، ۱۸۲ معبر به طول مجموع ۵۲ کیلومتر در قالب طرح احداث، بهسازی و ساماندهی معابر منطقه قرار گرفتهاند؛ پروژهای با اعتبار ۷ هزار میلیارد ریال که ارتقای دسترسی، بازآفرینی بافتهای کمبرخوردار، افزایش زیستپذیری و تسهیل تردد شهروندان را دنبال میکند.
اصلاح و ساماندهی معابر در فاز دوم نیز با اعتبار ۷ هزار میلیارد ریال و مدت اجرای ۱۲ ماه، بخش دیگری از این برنامه است. در کنار آن، ساماندهی نهر فیصلیه خرمشهر با اعتبار ۲ هزار میلیارد ریال، لایروبی، پاکسازی و بهسازی حدود ۲۹۰۰ متر از این نهر، ایجاد مسیرهای پیادهروی، اصلاح روشنایی و ساماندهی دسترسیهای پیرامونی را شامل میشود؛ اقدامی که میتواند در بهبود منظر شهری و شرایط زیستپذیری خرمشهر اثرگذار باشد.
پل شهدای اروند؛
پیوندی میان شهر و زیرساخت
پل شهدای اروند با طول ۷۵۰ متر، عرض ۳۰ متر و شش باند تردد، یکی از شاخصترین طرحهای عمرانی این مجموعه است. این پل با اعتبار ۳/۵ همت و ارزش روز ۱۰ همت، با هدف روانسازی رفتوآمد، کاهش گرههای ترافیکی و تقویت دسترسیها احداث شده و در زمانهایی مانند اربعین حسینی و راهیان نور نیز اهمیت بیشتری پیدا میکند.
در کنار آثار ترافیکی، این پروژه میتواند به شکلگیری یک نماد شهری جدید، تقویت هویت بصری و افزایش رضایتمندی شهروندان کمک کند؛ نمونهای از اینکه یک طرح حملونقلی چگونه میتواند همزمان کارکرد اقتصادی، اجتماعی و شهری داشته باشد.
از ساحل تا شبکه خدمات شهری
ساحلسازی و احداث جاده ساحلی اروند در قطعه نخست، حدفاصل پالایشگاه آبادان تا اروند صغیر، با اعتبار یک هزار و ۳۵۰ هزار میلیارد ریال دنبال میشود. این مسیر علاوه بر بهبود دسترسی، ظرفیتهایی تازه برای گردشگری، اقتصاد ساحلی، فعالیتهای شهری و بهینهسازی لجستیک ایجاد میکند.
در حوزه خدمات عمومی نیز مشارکت در بهسازی ۳۰ مدرسه با اعتبار ۳۰۰ میلیارد ریال و مشارکت در توسعه بخشی از شبکه فاضلاب آبادان با اعتبار ۶ هزار میلیارد ریال، بخشی از اقدامهایی است که مستقیماً با سلامت، آموزش و رفاه عمومی ارتباط دارد. همچنین طرح نخالهبرداری و ساماندهی سیما و منظر شهری آبادان و خرمشهر با اعتبار ۱۱۰۰ میلیارد ریال، پاکسازی اراضی، جمعآوری نخالهها و بهبود ورودیها و منظر شهری را دنبال میکند.
زیرساخت؛
پیشنیاز ورود سرمایه و تولید
در سوی دیگر این زنجیره، آمادهسازی بسترهای صنعتی و اقتصادی قرار دارد. سایت دیریفارم در فاز نخست، با اختصاص ۷۰ هکتار برای عملیات اجرایی و اعتبار ۳۲ هزار میلیارد ریال، در حال آمادهسازی شبکههای آب، برق، روشنایی، جمعآوری آبهای سطحی و معابر است. هدف از این اقدام، فعالسازی ظرفیتهای اقتصادی سایت و فراهم کردن زمینه حضور سرمایهگذاران جدید است.
همچنین تکمیل و بهسازی زیرساختهای سایتهای صنعتی آبادان و خرمشهر با اعتبار پنج هزار و ۲۰۰ میلیارد ریال، شبکه معابر، آب و فاضلاب، روشنایی، مخابرات و سایر خدمات مورد نیاز صنایع را هدف گرفته است؛ اقدامی که میتواند ظرفیت پذیرش واحدهای تولیدی تازه را افزایش دهد.
شلمچه؛ دروازه تجارت با عراق
اگر آبادان و خرمشهر قلب شهری و صنعتی اروند باشند، شلمچه یکی از مهمترین مسیرهای اتصال این مجموعه به اقتصاد منطقهای است. آمادهسازی بخشی از اراضی لجستیک و گمرکی سایت شلمچه با اعتبار ۱۳ هزار میلیارد ریال و مدت اجرای ۱۸ ماه، احداث باراندازها، پایانههای تخلیه و بارگیری، توسعه مسیر ترانزیت، تأسیسات کنترلی و روشنایی پیرامونی را دربرمیگیرد.
این اقدامها با هدف افزایش ظرفیت صادرات و ترانزیت، کاهش زمان توقف کامیونها، ساماندهی فرآیندهای گمرکی و ارتقای کیفیت خدمات تجاری انجام میشود.
به این ترتیب، موقعیت جغرافیایی شلمچه میتواند از یک مزیت مرزی به یک ظرفیت فعال در زنجیره تجارت تبدیل شود.
از سرمایهگذاری تا اشتغال
همزمان با ایجاد بسترهای مناسب، چهار پروژه صنعتی آماده افتتاح در سایتهای آبادان و خرمشهر، مجموعاً ۱۶ هزار و ۸۸۹ میلیارد ریال سرمایهگذاری را به خود اختصاص دادهاند و زمینه ایجاد ۲۵۳ شغل مستقیم و ۶۰۰ فرصت غیرمستقیم را فراهم میکنند.
مجتمع فرآوردههای فسفات کارون با سرمایهگذاری ۵۰۰ میلیون دلار، واحد نورسا صنعت ورزش اروند با ظرفیت تولید سالانه ۳۲۰ هزار عدد پوشاک ورزشی، دهکده فنآوری نکو اروند با ظرفیت ۵ هزار تن تولید آنتیاکسیدان و شرکت بهبود سلامت کامیار اروند در حوزه محصولات پانسمان و زخمبندی، نمونههایی از تنوع فعالیتهای اقتصادی در حال شکلگیری در این محدوده هستند.
مجموع بسته عمرانی و زیرساختی نیز شامل ۱۱ پروژه، شامل دو طرح قابل افتتاح و ۹ پروژه آماده کلنگزنی است که ارزش روز دو پروژه قابل افتتاح به ۱۱۲ هزار میلیارد ریال میرسد و ۹ پروژه جدید نیز ۹۸ هزار و ۱۰۰ میلیارد ریال اعتبار دارند.
در نهایت، مسیر ترسیمشده برای اروند را میتوان زنجیرهای دانست که از معبر و مدرسه و فاضلاب آغاز میشود، به صنعت و تولید میرسد، در شلمچه به تجارت و ترانزیت متصل میشود و از طریق سرمایهگذاری و اشتغال، بار دیگر آثار خود را در زندگی مردم آبادان و خرمشهر نشان میدهد.
اروند در این مسیر صرفاً یک محدوده جغرافیایی در جنوب غرب ایران نیست؛ بلکه ظرفیتی است که میتواند با تکیه بر پیشینه صنعتی و تجاری آبادان و خرمشهر، موقعیت مرزی شلمچه، دسترسی به آبهای آزاد و شبکه متنوع حملونقل، از «انتهای جغرافیا» به یکی از نقاط آغازین تجارت منطقهای و بینالمللی تبدیل شود.
