مدیرعامل شرکت توانیر در این آیین با تشریح اهداف و ابعاد طرح مدیریت هوشمند کاهش تلفات برق «مهتاب» گفت: این طرح با تمرکز ویژه بر کاهش تلفات غیرفنی، از جمله برق‌های غیرمجاز و دستکاری لوازم اندازه‌گیری، به‌صورت ملی اجرا می‌شود.

تلفات غیرفنی؛ چالش جدی شبکه برق 
محمد اله‌داد با اشاره به اینکه حدود ۱۰ درصد از انرژی تولیدی کشور در شبکه برق دچار تلفات می‌شود، افزود: نزدیک به نیمی از این میزان مربوط به تلفات غیرفنی است که بخش قابل‌توجهی از آن ناشی از مصارف غیرمجاز و تخلفات در تجهیزات اندازه‌گیری است.
وی با بیان اینکه صنعت برق کشور با ناترازی انرژی مواجه است، تصریح کرد: در زمستان گذشته با همراهی مشترکان و مدیریت مناسب، از اعمال خاموشی گسترده در بخش خانگی و عمومی جلوگیری شد، اما در تابستان جاری به‌دلیل رشد بار سرمایشی و کشاورزی، شرایط پیچیده‌تری پیش‌بینی می‌شود.

هدف، بهبود شرایط تابستان است
مدیرعامل شرکت توانیر تأکید کرد: هدف وزارت نیرو صفر کردن خاموشی‌ها نیست، بلکه تلاش می‌کنیم شرایط تابستان جاری نسبت به تابستان گذشته بهبود یابد و آثار ناترازی به حداقل برسد.
وی با اشاره به محدود بودن زمان تا آغاز پیک مصرف، خواستار فعالیت مستمر دبیرخانه دائمی طرح مهتاب شد و گفت: فرصت فرآیندهای طولانی اداری وجود ندارد و لازم است اقدام‌ها اجرایی این طرح، به‌صورت بی‌وقفه و هفت روز هفته تا رسیدن به اوج بار دنبال شود.

هوشمندسازی؛ ابزار مؤثر با شرط نظارت
اله‌داد، هوشمندسازی و نصب کنتورهای هوشمند را از ارکان اصلی طرح مهتاب دانست و هشدار داد: صرف نصب تجهیزات کافی نیست و اگر پس از آن نظارت مستمر و برخورد قاطع با دستکاری‌ها و برق‌های غیرمجاز انجام نشود، سرمایه‌گذاری‌ها اثربخش نخواهد بود.
وی نقش نیروهای قرائت، بازرسی، نصب و عوامل عملیاتی شبکه را در ارتباط مستقیم با ۴۲ میلیون مشترک برق کشور بسیار مهم دانست و افزود: هوشمندی نیروی انسانی و مراقبت دائمی از شبکه، مکمل فن‌آوری است و بدون آن، کاهش تلفات محقق نخواهد شد.

ضرورت همراهی دستگاه‌ها در مقابله با برق غیرمجاز
مدیرعامل توانیر با اشاره به وجود صدها مگاوات مصرف غیرمجاز در برخی استان‌ها، خواستار همکاری استانداران، دستگاه قضایی، نهادهای انتظامی و امنیتی برای شناسایی و جمع‌آوری این مصارف شد و گفت: در برخی استان‌های جنوبی، میزان برق غیرمجاز به ۱۰۰ تا ۲۰۰ مگاوات می‌رسد که در شرایط ناترازی، تأثیر مستقیمی بر مدیریت بار شبکه دارد.
وی تصریح کرد: درصورت عدم همراهی برای مقابله با برق‌های غیرمجاز، ناچار به اعمال برنامه‌های مدیریت مصرف خواهیم بود.

پیوند تلفات برق و برداشت غیرمجاز آب
اله‌داد همچنین به ارتباط مستقیم تلفات انرژی با برداشت‌های غیرمجاز آب اشاره کرد و گفت: از حدود ۹۰۰ هزار حلقه چاه آب در کشور، بیش از ۳۵۰ هزار حلقه فاقد مجوز یا دارای پروانه منقضی و خارج از ظرفیت مجاز هستند.
وی با تأکید بر ضرورت همکاری شرکت‌های آب منطقه‌ای و معاونت امور آب وزارت نیرو، افزود: در مورد چاه‌های غیرمجاز، باید هم‌زمان با پیگیری حقوقی موضوع آب، نسبت به قطع یا محدودسازی برق نیز اقدام شود.

مانور طرح مهتاب به‌صورت هم‌زمان در سراسر کشور اجرا شد
همچنین این مقام مسؤول اوایل خرداد ماه سال جاری در آیین آغاز مانور سراسری مدیریت هوشمند تلفات انرژی برق «مهتاب»، ضمن تشریح شرایط حساس صنعت برق و ضرورت اتخاذ رویکرد‌های تحولی در شبکه توزیع، نقشه راه جدید این شرکت برای کاهش ۵ درصدی ناترازی را ترسیم کرد. وی با انتقاد از گزارش‌های عملکردی که تنها بر ابعاد ظاهری و کمّی تمرکز دارند، اظهار داشت: مانور به معنای تمرین عملیاتی تأثیرگذار است. آمارسازی‌های تشریفاتی و گزارش‌هایی که تنها به تعداد ناچیز کابل‌های جمع‌آوری شده محدود می‌شوند، به‌هیچ‌وجه مورد قبول نیست. کارِ ماندگار یعنی اصلاح زیرساخت؛ به‌گونه‌ای که پس از جمع‌آوری انشعاب غیرمجاز، بلافاصله فرآیند قانونی‌سازی از طریق نصب کنتور و تعیین تکلیفِ انشعاب انجام شود تا امکان بازگشت متخلف به مسیر غیرقانونی از بین برود.

بازگشت ۸۰۰ مگاوات به شبکه با تکیه بر مدیریت مصرف
اله‌داد با بیان اینکه در شرایط کنونی و با توجه به محدودیت‌های سوخت نیروگاهی، کاهش ۵ درصدی بار، تکلیفی حیاتی است، خاطرنشان کرد: 

در حالی که احداث نیروگاه‌های جدید فرآیندی زمان‌بر و هزینه‌بر است، شما در بخش توزیع ثابت کردید که با مدیریت دقیق، می‌توان ناترازی را مهار کرد. ۸۰۰ مگاوات باری که تاکنون از طریق شناسایی کنتور‌های معیوب و برق‌های غیرمجاز به شبکه بازگشته، عملاً معادل ظرفیت مورد نیاز صنایع کلیدی کشور از جمله پتروشیمی‌هاست که چرخ تولید کشور را می‌چرخانند.
وی با تأکید بر ضرورت تغییر پارادایم در شناسایی تخلفات افزود: زمانی شناسایی برق غیرمجاز در شبکه‌های سیمی ساده بود، اما با استفاده گسترده از کابل‌های خودنگهدار و حرفه‌ای‌تر شدن دستکاری‌ها، باید به سمت داده‌کاوی هوشمند حرکت کنیم. ترکیب اطلاعات سامانه GIS، داده‌های کنتور‌های مادر (MDM) و گزارش‌های مردمی، ابزار‌های نوین ما برای رصد دقیق متخلفان حرفه‌ای و برج‌سازان یا کارگاه‌هایی است که به‌طور ساختاریافته اقدام به دستکاری شبکه می‌کنند.

هشدار به متخلفان؛ از ابطال پروانه تا وصول خسارت
مدیرعامل توانیر درخصوص برخورد با قانون‌شکنان، به‌ویژه در حوزه استخراج رمزارز، تصریح کرد: در حال حاضر یک‌هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان مطالبات معوق از متخلفانی داریم که با نصب ماینر، به شبکه آسیب زده‌اند. دستور کار ما علاوه بر صدور صورت‌حساب قانونی و اخذ خسارت شبکه، برخورد قضایی است. در موارد خاص که دامداری یا واحد تولیدی دارای پروانه، اقدام به استخراج غیرقانونی رمزارز کرده، پیگیر ابطال پروانه فعالیت آنان هستیم تا بدانند صنعت برق محل کسب سود نامشروع از اموال عمومی نیست.
اله‌داد با صراحت درباره سلامت اداری مجموعه گفت: براساس ابلاغیه وزیر نیرو، کوچک‌ترین مماشات یا همکاری همکاران ما با متخلفان (از جمله در وصل مجدد برق مراکز غیرمجاز)، با برخورد قاطع و درصورت اثبات، با اخراج همراه خواهد بود. ما روی لبه تیغ حرکت می‌کنیم و حق‌الناس، خط قرمز ماست.

آزادسازی ۱۵۳ مگاوات ظرفیت شبکه برق در پی اجرای طرح «مهتاب»
مدیرعامل شرکت توانیر در بخش دیگری از سخنان خود از آزادسازی ۱۵۳ مگاوات دیگر ظرفیت شبکه برق کشور در نتیجه اجرای یک‌هفته‌ای طرح سراسری «مهتاب» خبر داد و گفت: این میزان ظرفیت، بدون احداث حتی یک نیروگاه جدید ایجاد شده است.
 محمد اله‌داد با تشریح نتایج اجرای طرح مقابله با هدررفت تلفات انرژی برق (مهتاب) در فاصله ۵ تا ۱۲ تیرماه اظهار کرد: طی دو مانور سراسری این طرح که با مشارکت تمامی شرکت‌های توزیع نیروی برق کشور برگزار شد، ۱۵۳ مگاوات از بار غیرمجاز شبکه برق کاهش یافت؛ ظرفیتی که پیش از این در اثر سرقت برق، انشعاب‌های غیرمجاز، دستکاری تجهیزات اندازه‌گیری و مصارف خارج از ضابطه از دسترس شبکه خارج شده بود.

ظرفیتی معادل یک نیروگاه؛ اما بدون ساخت نیروگاه
اله‌داد با بیان اینکه تأمین هر مگاوات ظرفیت جدید نیازمند سرمایه‌گذاری سنگین، زمان و اجرای طرحهای متعدد است، افزود: تجربه طرح مهتاب نشان داد بخش قابل توجهی از ظرفیت مورد نیاز شبکه را می‌توان از طریق مدیریت هوشمند، کاهش تلفات و مقابله با مصارف غیرمجاز بازیابی کرد.
وی تصریح کرد: اقدام‌ها انجام شده در این بازه زمانی موجب صرفه‌جویی ۲۵ هزار و ۷۰۴ مگاوات‌ساعت انرژی برق شد؛ رقمی که از نظر میزان تولید انرژی، معادل عملکرد یک نیروگاه خورشیدی با ظرفیت حدود ۷۶۵ مگاوات است.

هزاران عملیات میدانی برای بازگرداندن برق به شبکه
مدیرعامل توانیر با اشاره به گستردگی عملیات اجرایی طرح مهتاب در سراسر کشور گفت: این دستاورد حاصل هزاران عملیات میدانی، پایش هوشمند شبکه و تلاش شبانه‌روزی کارکنان صنعت برق در شرکت‌های توزیع نیروی برق است.
وی افزود: در جریان اجرای این طرح طی یک هفته، ۱۲ هزار و ۲۲۶ انشعاب غیرمجاز جمع‌آوری، ۲ هزار و ۸۲۱ مشترک به مصرف قانونی هدایت، ۴ هزار و ۹۷ شمارشگر جدید نصب، یک‌هزار و ۳۷۴ دستگاه استخراج غیرمجاز رمزارز از مدار خارج و ۱۵ هزار و ۵۵۷ انشعاب جدید برای مشترکان سنواتی برقرار شد.
اله‌داد ادامه داد: همچنین ۱۴ هزار و ۲۲۳ حلقه چاه و تأسیسات پمپاژ کشاورزی مورد پایش قرار گرفت، ۳۲ هزار و ۶۳۲ تجهیز اندازه‌گیری استانداردسازی، ۱۵ هزار و ۶۱۹ کنتور معیوب تعویض، ۲ هزار و ۳۰۱ مورد دستکاری کنتور شناسایی و اصلاح و یک‌هزار و ۲۲۱ کنتور هوشمند برای کنترل دقیق‌تر مصارف نصب شد. علاوه بر این، ۱۳ ترانسفورماتور فشار متوسط غیرمجاز نیز از شبکه جمع‌آوری شد.

«مهتاب»؛ برنامه‌ای برای صیانت از سرمایه ملی
مدیرعامل توانیر با تأکید بر اینکه هدف طرح مهتاب صرفاً برخورد با تخلفات نیست، خاطرنشان کرد: این طرح با رویکرد بازیابی ظرفیت‌های از دست‌رفته شبکه، ارتقای شفافیت، توسعه تجهیزات هوشمند، ساماندهی مشترکان و کاهش هدررفت انرژی اجرا می‌شود و هر اقدام آن به معنای بازگرداندن بخشی از سرمایه ملی به چرخه خدمت‌رسانی است.

ادامه اجرای طرح در سراسر کشور
اله‌داد با قدردانی از تلاش کارکنان صنعت برق در اجرای این طرح ملی اظهار داشت: نتایج به‌دست‌آمده نشان می‌دهد شبکه برق کشور همچنان از ظرفیت‌های قابل توجهی برای افزایش بهره‌وری برخوردار است و با استمرار اجرای طرح مهتاب، استفاده از فن‌آوری‌های هوشمند و مشارکت همه شرکت‌های توزیع، می‌توان بدون ایجاد ظرفیت‌های جدید تولید، برق بیشتری را در اختیار مشترکان قرار داد و پایداری شبکه سراسری را ارتقا بخشید.

مهلت جمع‌آوری انشعابات غیرمجاز برق تا پایان تیرماه اعلام شد
وی با تعیین مهلت تا پایان تیرماه برای جمع‌آوری و تعیین تکلیف انشعابات غیرمجاز، نصب کنتورهای هوشمند، وصول برق‌بهای مصرفی متخلفان و رسیدگی به گزارش‌های مأموران، تصریح کرد: کم‌توجهی‌ها و نارسایی‌های گذشته تنها تا پایان این ماه مورد اغماض قرار می‌گیرد و پس از آن، هرگونه قصور در اجرای تکالیف ابلاغی و مقابله با انشعابات غیرمجاز، وفق مقررات و بدون اغماض پیگیری خواهد شد.
اله‌داد با اشاره به پایان مهلت جبران نارسایی‌ها تا پایان تیرماه، گفت: از ابتدای مردادماه، هم‌زمان با تخصیص و پرداخت پاداش به گزارش‌دهندگان استفاده غیرمجاز از برق، برخورد با عوامل کم‌توجهی و افراد مرتبط با قصور در اجرای تکالیف این حوزه نیز به‌طور جدی در دستور کار صنعت برق قرار خواهد گرفت.
وی همچنین خواستار پرداخت فوری پاداش همکاران مشارکت‌کننده در اجرای مانور «مهتاب» براساس دستورالعمل ابلاغی شد و از مدیران صنعت برق خواست این موضوع را بدون تأخیر در دستور کار قرار دهند.
مدیرعامل توانیر همچنین با تأکید بر رعایت کامل اصول کارفرمایی در قراردادهای منعقده با پیمانکاران این حوزه اظهار داشت: شرکت‌های توزیع باید نظارت، کنترل و اهتمام لازم برای اجرای کامل تعهدات پیمانکاران را به‌صورت ویژه دنبال کنند و پیمانکاران نیز موظفند تمامی تعهدات قراردادی خود را به‌طور کامل اجرا کنند، چرا که تحقق اهداف این مانور مستلزم ایفای دقیق مسؤولیت‌ها از سوی همه عوامل اجرایی است.
مدیرعامل توانیر با اشاره به آغاز اجرای پروژه ملی «مهتاب» در اواخر سال گذشته گفت: اگرچه به دلیل شرایط ویژه کشور وقفه‌ای در اجرای پروژه‌ها ایجاد شد، اما تلاش کارکنان صنعت برق موجب شد این طرح با قدرت ادامه یابد و تاکنون کاهش یک‌هزار و ۸۰۰ مگاواتی بار شبکه محقق شود؛ دستاوردی که از سوی وزارت نیرو و شرکت مدیریت شبکه برق ایران نیز مورد تأیید 
قرار گرفته است. وی افزود: مقرر شده است با دستیابی به کاهش دو هزار مگاواتی بار شبکه، از شرکت‌های برتر این طرح در مراسمی ویژه تقدیر شود؛ چراکه این اقدام یکی از مؤثرترین و کم‌هزینه‌ترین راهکارهای مدیریت ناترازی برق کشور به شمار می‌رود.
اله‌داد با بیان اینکه اجرای طرح مهتاب نقش مهمی در کاهش نیاز به اعمال محدودیت‌های شبکه داشته است، اظهار داشت: آمارها نشان می‌دهد تعداد کلیدزنی‌های مدیریت بار شبکه نسبت به مدت مشابه سال گذشته به حدود یک‌پنجم کاهش یافته که حاصل مجموعه اقدام‌ها انجام‌شده در حوزه افزایش تولید و مدیریت مصرف است.
وی مقابله با انشعابات غیرمجاز، جمع‌آوری ماینرهای غیرمجاز، ساماندهی ترانس‌ها و کابل‌های غیرمجاز، نصب کنتورهای هوشمند و تبدیل انشعابات غیرمجاز به انشعابات قانونی را از مهمترین محورهای پروژه ملی مهتاب برشمرد و گفت: این اقدام‌ها علاوه بر کاهش تلفات، زمینه مقابله با سوءاستفاده از برق و ایجاد بازدارندگی پایدار را فراهم کرده است.
مدیرعامل توانیر تأکید کرد: صرف جمع‌آوری انشعابات غیرمجاز کافی نیست و باید با دقت لازم از بازگشت تخلفات جلوگیری شود. تمامی انشعابات غیرمجاز باید یا به انشعاب دائم و قانونی تبدیل شوند و یا درصورت فراهم نبودن شرایط، به‌صورت کامل و دائمی برچیده شوند.
وی همچنین جمع‌آوری کامل کابل‌ها و تجهیزات غیرمجاز را از اولویت‌های این مانور عنوان کرد و افزود: برق‌بهای مصرفی این انشعابات باید مطابق قانون محاسبه و از متخلفان وصول شود.
اله‌داد با اشاره به توسعه هوشمندسازی شبکه برق، دریافت کامل هزینه نصب کنتورهای هوشمند از افراد متخلف را الزامی دانست و بر تسریع در تعویض کنتورهای معیوب سنواتی و جاری، رسیدگی فوری به گزارش‌های ثبت‌شده توسط مأموران و پرداخت به‌موقع پاداش همکاران مشارکت‌کننده در اجرای این مانور براساس دستورالعمل ابلاغی تأکید کرد.
وی همچنین نقش واحدهای حقوقی، حراست و دستگاه‌های انتظامی را در اجرای موفق این طرح مهم ارزیابی کرد و گفت: این واحدها باید با حضور مؤثر خود، امنیت خاطر و پشتیبانی لازم را برای نیروهای عملیاتی در فرآیند شناسایی و جمع‌آوری انشعابات غیرمجاز فراهم کنند. 
اله‌داد با تأکید بر ضرورت تشدید اقدام‌ها برای مقابله با انشعابات غیرمجاز، صیانت از حقوق مشترکان و کاهش تلفات شبکه، گفت: تمامی شرکت‌های توزیع نیروی برق موظفند با دقت، سرعت و هماهنگی کامل، برنامه‌های ابلاغی این مانور را به‌صورت کامل اجرا کنند. همچنین درخصوص رعایت اصول کارفرمایی در قراردادهای منعقده با پیمانکاران این حوزه، نظارت، کنترل و اهتمام لازم برای اجرای کامل تعهدات پیمان باید به‌صورت ویژه در دستور کار قرار گیرد. 
وی با تأکید بر اینکه پیمانکاران فعال در این حوزه نیز موظف به اجرای کامل تعهدات قراردادی خود هستند، تصریح کرد: تحقق اهداف این مانور مستلزم ایفای دقیق مسؤولیت‌ها از سوی تمامی عوامل اجرایی، اعم از شرکت‌های توزیع و پیمانکاران طرف قرارداد است.
مدیرعامل توانیر با اشاره به ارزش اقتصادی پروژه ملی مهتاب خاطرنشان کرد: کاهش حدود دو هزار مگاوات بار شبکه از طریق مدیریت هوشمند تلفات که بزودی محقق می‌شود؛ معادل احداث چندین نیروگاه بزرگ است؛ اقدامی که درصورت توسعه ظرفیت تولید، به سرمایه‌گذاری چند میلیارد دلاری و چندین سال زمان نیاز داشت.
وی در پایان با تأکید بر رعایت کامل اصول ایمنی در اجرای مانورها و حمایت از نیروهای عملیاتی، اظهار کرد: پروژه ملی مهتاب فرصتی تاریخی برای صنعت توزیع برق کشور است و عملکرد شرکت‌ها در اجرای این طرح، یکی از شاخص‌های اصلی ارزیابی مدیران عامل در پایان دوره اوج بار تابستان خواهد بود.