پیشرفت همزمان پروژه‌های کلیدی پتروشیمی تبریز؛

جهش تولیـــــــــــــــــــــــــــــــــد با دانش بومی

شرکت پتروشیمی تبریز، بزرگ‌ترین تولیدکننده پلیمر در شمال‌غرب ایران با ظرفیت اسمی ۸۷۰ هزار تن، در حال اجرای همزمان چندین پروژه توسعه‌ای راهبردی است که پیشرفت چشمگیری در طرح‌های اصلی آن شامل پروژه پلی‌اتیلن سنگین ۳۱۰ هزار تنی و انتقال و استفاده مجدد از پساب تصفیه‌خانه تبریز حاصل شده و نوید جهش تولید، تکمیل زنجیره ارزش و توسعه پایدار را می‌دهد.
 به گزارش ایران، این شرکت با اتکا به دانش فنی داخلی و تجربه کارکنان، سالانه حدود ۴۵۰ هزار تن محصول پلیمری مانند پلی‌اتیلن، پلی‌پروپیلن، پلی‌استایرن و ABS تولید و به بازارهای داخلی و صادراتی عرضه می‌کند.
 پروژه پلی‌اتیلن سنگین ۳۱۰ هزار تنی، پیشتاز با ۷۲ درصد پیشرفت
ناگفته نماند که، مهم‌ترین طرح توسعه‌ای پتروشیمی تبریز، پروژه تولید ۳۱۰هزار تن پلی‌اتیلن سنگین است که برای نخستین بار در کشور با دانش فنی کاملاً ایرانی و طراحی ۱۰۰ درصد بومی اجرا می‌شود؛ همچنین این پروژه تاکنون بیش از ۷۲ درصد پیشرفت فیزیکی داشته، تجهیزات اصلی خریداری شده و بخش مهمی از زیرساخت‌ها نصب شده‌است. از این رو، با بهره‌برداری از این طرح عظیم، ظرفیت تولید محصولات قابل فروش مجتمع بیش از دو برابر افزایش خواهد یافت که گامی مؤثر دراشتغال‌زایی، کاهش هزینه‌های تولید و ارتقای رقابت‌پذیری صنعت پتروشیمی کشور به شمار می‌رود.
پروژه انتقال و استفاده مجدد از پساب تصفیه‌خانه شهر تبریز
یادآور می‌شود، پروژه انتقال و استفاده مجدد از پساب شهری تبریز، به ‌عنوان راهکاری در پاسخ به بحران کم‌آبی، با هدف تأمین پایدار آب برای مجتمع پتروشیمی تبریز اجرایی شده‌است. این طرح در دو مرحله اصلی شامل انتقال پساب از طریق خط لوله اختصاصی و احداث تصفیه‌خانه تکمیلی با فناوری‌های نوین (مانند اولترافیلتراسیون و سیستم‌های پیشرفته تصفیه) پیاده‌سازی شده‌است. پروژه با بهره‌گیری و استفاده از تجهیزات به‌روز، ضمن صرفه‌جویی در زمان و هزینه، الگویی مؤثر در مدیریت منابع آب و تحقق توسعه پایدار در سطح کشور محسوب می‌شود.
تأمین پایدار خوراک با تأمین منابع مالی پروژه
 گفته می‌شود، در راستای تأمین استایرن مونومر مورد نیاز واحدهای پلی‌استایرنی، استمرار تولید در ظرفیت اسمی و کسب ارزش افزوده بالاتر، پروژه اتیل‌بنزن و استایرن مونومر نیز همزمان پیش می‌رود و به تازگی منابع ارزی و ریالی پروژه نیز تأمین مالی شده‌اند.همچنین این طرح استراتژیک با توجه به شکاف تولید و مصرف استایرن در ایران، نقش کلیدی در خودکفایی داخلی ایفا خواهد کرد.
پروژه‌های مکمل برای پایداری و کارایی
علاوه بر سه طرح اصلی، پتروشیمی تبریز پروژه‌های جانبی متعددی را برای حمایت از توسعه متوازن اجرا می‌کند که شامل موارد ذیل است:
پروژه تأمین برق طرح‌های توسعه‌ای مجتمع؛ با شروع عملیات اجرایی طرح‌های توسعه‌ای شرکت و نیاز این طرح‌ها به توان الکتریکی، پروژه تأمین برق طرح‌های توسعه‌ای از شبکه برق سراسری در دستور کار قرار گرفته است. با اجرای این پروژه، برق مورد نیاز پروژه‌های توسعه‌ای پتروشیمی تبریز به طور پایدار تأمین خواهد شد.
پروژه توسعه نیتروژن؛ این پروژه با هدف افزایش تولید ازت مجتمع پتروشیمی تبریز تعریف و در حال پیشرفت است.
پروژه توسعه کولینگ؛ این پروژه به منظور احداث واحد جدید کولینگ هیبریدی باز، تعریف شده‌است.
پروژه آفسایت و تأمین بخار؛ این پروژه به منظوراحداث خطوط لوله خوراک، محصول و یوتیلیتی‌های مورد نیاز واحد‌های توسعه‌ای در دستور کار شرکت قرار گرفته‌است.
ناگفته نماند که مدیران پتروشیمی تبریز تأکید دارند که اجرای همزمان این پروژه‌ها، با تمرکز بر دانش بومی و توسعه پایدار، جایگاه این مجتمع را به عنوان یکی از قطب‌های صنعت پتروشیمی کشور تقویت کرده و به افزایش صادرات و ارزش افزوده ملی کمک خواهد کرد.
شرکت پتروشیمی تبریز واحد صنعتی نمونه 
لازم به ذکراست که چند ماه پیش شرکت پتروشیمی تبریز به عنوان واحد صنعتی نمونه استان معرفی و مورد تقدیر قرار گرفت. دکتر سید نورا... میراشرفی، مدیرعامل و نایب‌رئیس هیئت‌مدیره این شرکت، تندیس واحد نمونه صنعتی را از مقامات کشوری دریافت کرد.
حضور گسترده مسئولان و فعالان اقتصادی نشان‌دهنده اهمیت حمایت از تولیدکنندگان، تقویت زنجیره تولید و توسعه صادرات در استان است.
پتروشیمی تبریز به عنوان بزرگ‌ترین شرکت پلیمری شمال‌غرب کشور با ظرفیت تولید سالانه ۸۷۰ هزار تن پلیمر و محصولات هیدروکربوری، جایگاهی کلیدی در اقتصاد استان و ایران دارد. تنوع محصولات این مجموعه شامل پلی‌اتیلن، پلی‌پروپیلن، پلی‌استایرن،ABS و ... است که همگی تحت لیسانس معتبرترین شرکت‌های بین‌المللی تولید می‌شوند. موقعیت استراتژیک این شرکت در تبریز و نزدیکی به دروازه‌های اروپا، امکان صادرات بخش قابل توجهی از تولیدات را به کشورهای اروپایی، حوزه بالکان، آسیای جنوب شرقی به‌ویژه چین و... فراهم ساخته‌است.
کسب عنوان واحد صنعتی نمونه استان، بیانگر تلاش‌های پیوسته پتروشیمی تبریز در مسیر ارتقای کیفیت محصولات، افزایش بهره‌وری و توسعه صادرات است.
 افزون بر اجرای پروژه‌های یادشده، راهبرد کلان پتروشیمی تبریز بر پایه تحول دیجیتال، نوسازی تجهیزات و افزایش بهره‌وری انرژی بنا نهاده شده است. این شرکت با بهره‌گیری از سامانه‌های هوشمند پایش عملکرد واحدها و به‌کارگیری فناوری‌های نوین در کنترل فرایندها، توانسته میزان توقف‌های غیرضروری و اتلاف انرژی را به شکل قابل توجهی کاهش دهد. از سوی دیگر، توسعه تعاملات با مراکز علمی و شرکت‌های دانش‌بنیان داخلی باعث شده تا بخش مهمی از نیازهای فنی و مهندسی مجتمع از طریق توان داخلی برطرف شود. این رویکرد نه تنها هزینه‌های ارزی واردات تجهیزات را کاهش داده، بلکه بستر اشتغال برای متخصصان بومی منطقه را نیز فراهم کرده‌است.
پتروشیمی تبریز همچنین در چارچوب مسئولیت‌های اجتماعی شرکتی خود (CSR)، برنامه‌های گسترده‌ای را در حوزه‌های زیست‌محیطی، آموزشی و حمایتی از جامعه محلی به اجرا گذاشته که شامل این اقدامات است: احداث فضای سبز گسترده پیرامون مجتمع، سرمایه‌گذاری در پروژه‌های کاهش گازهای گلخانه‌ای، آموزش نیروی انسانی بومی و حمایت مالی از برنامه‌های فرهنگی و ورزشی استان اشاره کرد. همچنین بهره‌گیری از تجهیزات بازیافت گرما و کاهش مصرف سوخت‌های فسیلی از دیگر دستاوردهای مجتمع در مسیر کربن‌زدایی به شمار می‌رود.
در حوزه صادرات نیز  پتروشیمی تبریز با ایجاد زیرساخت‌های جدید برای بارگیری و حمل محصولات پلیمری و نیز توسعه شبکه بازاریابی بین‌المللی، موفق شده سهم خود را در بازارهای منطقه‌ای همچون ترکیه، قفقاز و آسیای میانه افزایش دهد. توسعه پایدار زنجیره ارزش، تمرکز بر تولید محصولات با ارزش افزوده بالا و ورود به عرصه پلیمرهای مهندسی از اهداف میان‌مدت این شرکت است.
از این رو،با تحقق کامل طرح‌های توسعه‌ای و ورود پروژه پلی‌اتیلن سنگین به مدار تولید، پتروشیمی تبریز نه تنها به یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان پلیمر ایران تبدیل خواهد شد، بلکه به الگویی از تلفیق دانش بومی، کارآمدی مدیریتی و مسئولیت‌پذیری زیست‌محیطی بدل می‌شود. گفتنی است، این رویکرد در نهایت می‌تواند جایگاه پتروشیمی تبریز را به عنوان موتور محرک صنعت پتروشیمی شمال‌غرب کشور، تثبیت کرده و سهم ارزش افزوده آن را در اقتصاد ملی و صادرات غیرنفتی کشور به شکل چشمگیری افزایش دهد.
صادرات ۳۱ هزار میلیارد ریالی محصولات پتروشیمی تبریز به ۲۰ کشور جهان
مدیرعامل و نائب‌رئیس هیئت مدیره پتروشیمی تبریز، همچنین دی ماه امسال گفت: امسال بیش از ۳۱ هزار میلیارد ریال محصولات شرکت پتروشیمی تبریز به ۲۰ کشور جهان صادر شد.
میراشرفی تصریح کرد: پتروشیمی تبریز به دلیل موقعیت جغرافیایی خود، همواره در بازار کشورهای روسیه، آسیای میانه، ترکیه و منطقه اوراسیا فعال بوده و تمرکز اصلی فروش نیز بر همین بازارها و متناسب با شرایط عرضه و تقاضا است، بازار آفریقا نیز از ظرفیت بالایی برخوردار است و این شرکت در گذشته سابقه صادرات به این منطقه را داشته است، به‌طور قطع با آغاز تولید واحد جدید پلی‌اتیلن، برنامه توسعه حضور در بازار آفریقا نیز با جدیت دنبال 
خواهد شد.
وی در خصوص نقش این صنعت در اقتصاد آذربایجان شرقی، گفت: بدون تردید، صنعت پتروشیمی یکی از صنایع مادر و از قطب‌های اصلی اقتصادی استان آذربایجان شرقی به شمار می‌رود که علاوه بر ایجاد اشتغال مستقیم، نقش مؤثری در تأمین نیازهای اولیه بخش قابل توجهی از صنایع پایین‌دستی، هم در سطح استان و هم در سطح کشور، ایفا می‌کند.
میراشرفی ادامه داد: برنامه‌های توسعه‌ای ارزشمند و متعددی هم در سطح صنعت پتروشیمی کشور و هم در پتروشیمی تبریز در دست اجراست که نقش مهمی در خودکفایی کشور از واردات مواد اولیه، شکوفایی اقتصاد از طریق افزایش صادرات و ارزآوری و همچنین اشتغال‌زایی ایفا می‌کند.
بهره برداری از پروژه ۳۱۰ هزار تنی پلی‌اتیلن سنگین در اواخر سال آینده 
مدیرعامل پتروشیمی تبریز یادآور شد که پروژه ۳۱۰ هزار تنی پلی‌اتیلن سنگین که با برنامه‌ریزی‌های صورت گرفته در اواخر سال آینده به بهره‌برداری خواهد رسید، نقش قابل توجهی در توسعه اقتصادی استان، کارآفرینی و افزایش ارزآوری خواهد داشت.
وی ادامه داد: تولیدات پتروشیمی تبریز از تنوع مناسبی برخوردار است و به‌صورت مستمر در بورس کالا عرضه می‌شود، خوشبختانه این محصولات نقش مهمی در تأمین نیاز صنایع پایین‌دستی کشور دارند و در حال حاضر کشورمان نیازی به واردات محصولات تولیدی این شرکت ندارد.
گفتنی است که پتروشیمی تبریز در زمینی به مساحت ۳۹۱ هکتار در جنوب غربی شهر تبریز و در جوار غربی پالایشگاه تبریز واقع شده‌ است. اجرای طرح مجتمع پتروشیمی تبریز در قانون بودجه سال 66 کل کشور تصویب و کلیات طرح در بهمن ماه 67 به تأیید هیئت مدیره شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران رسیده‌است. فعالیت‌های طراحی و مهندسی در نیمه دوم سال 68 و عملیات نصب در سال 71 آغاز شده‌است.