تونل البرز غربی و مسیر اتصال به جاده چالوس تا پایان شهریور ۱۴۰۶ به بهرهبرداری میرسد
گره بازگشت از شمال باز میشود
گروه اقتصادی
آزادراه تهران - شمال در بخشهای باقیمانده خود، بیش از آنکه یک مسیر صرفاً جادهای باشد، به مجموعهای از تونلها، پلها و مسیرهای ارتباطی در دل کوهستان تبدیل شده است؛ پروژهای که تکمیل هر قطعه آن، به حل یک گره ترافیکی در مسیر رفت یا بازگشت از شمال کشور منجر میشود. اکنون در منطقه۲، عملیات ساخت تونل البرز غربی و مسیر اتصال آن به جاده چالوس دنبال میشود و همزمان، منطقه ۳ نیز پس از دریافت مجوز اولیه زیستمحیطی وارد مرحله اجرا شده است. حسین دهقان، رئیس بنیاد مستضعفان، در بازدید از منطقه ۳ آزادراه تهرانـشمال، از آخرین وضعیت این پروژه، میزان پیشرفت تونل البرز غربی، طراحی مسیر اتصال به جاده چالوس و آغاز حفاری در بخش اولویتدار منطقه ۳ خبر داد. عملیات اجرایی در آزادراه تهران - شمال، همزمان در دو بخش دنبال میشود؛ از یک سو تونل البرز غربی بهعنوان مسیر برگشت در منطقه ۲ در حال ساخت است و از سوی دیگر، اجرای ۱۶ کیلومتر ابتدایی منطقه ۳ پس از دریافت مجوز اولیه زیستمحیطی آغاز شده است. تونل البرز غربی قرار است از طریق یک مسیر و پل ارتباطی به جاده چالوس متصل شود؛ اتصالی که امکان ورود مستقیم خودروهای بازگشتی از شمال به آزادراه را در محدوده پل زنگوله فراهم میکند.
حلقه ناتمام منطقه ۲
آزادراه تهران - شمال با مشارکت دولت و بنیاد مستضعفان اجرا میشود و تکمیل بخشهای باقیمانده آن، بویژه در مناطق کوهستانی، نیازمند اجرای تونلها، پلها و مسیرهای دسترسی متعدد است. منطقه ۲ این آزادراه در محدوده تونل البرز به پایان میرسد و تونل البرز غربی، بخش باقیمانده این منطقه در مسیر شمال به تهران محسوب میشود.
دهقان در توضیح وضعیت این بخش گفت:«تونل البرز در قسمت انتهایی منطقه ۲ آزادراه تهرانـشمال قرار دارد و بخش باقیمانده منطقه ۲، تونل البرز غربی یا مسیر برگشت از البرز به تهران است که در حال احداث قرار دارد.»
به گفته وی، طول تونل البرز غربی حدود ۶۴۰۰ متر است و پیشرفت فیزیکی آن تاکنون به حدود ۶۲ درصد رسیده است. بهرهبرداری از این تونل بهتنهایی مستلزم ایجاد یک مسیر اتصال به جاده چالوس است؛ زیرا دهانه شمالی تونل باید به مسیر موجود متصل شود تا امکان استفاده از آن برای تردد بازگشتی فراهم شود.
اتصال ۲۲۰۰ متری به جاده چالوس
رئیس بنیاد مستضعفان با اشاره به طراحی و آغاز عملیات اجرایی این اتصال گفت:«با تکمیل تونل البرز غربی، مسیر وارد منطقه ۳ میشود؛ منطقهای که آغاز آن روی پلی است که در حال احداث قرار دارد. برای بهرهبرداری از این بخش، باید در این نقطه اتصال به جاده چالوس برقرار شود. طراحی اتصال انجام شده و عملیات عمرانی آن نیز حدود دو ماه پیش آغاز شده است. این مسیر اتصال، از جاده چالوس در مسیر شمال به جنوب جدا میشود و در مجموع حدود ۲۲۰۰ متر طول دارد.» بر اساس توضیحات ارائه شده، پل و مسیر ارتباطی جدید، دهانه شمالی تونل البرز غربی را به جاده چالوس متصل خواهد کرد. اکنون خودروهایی که از شمال به سمت تهران بازمیگردند، در محدوده پل زنگوله وارد جاده چالوس میشوند و بخشی از مسیر را در جاده کندوان طی میکنند تا در محدوده پیچ سرهنگ وارد منطقه ۲ آزادراه شوند. با تکمیل تونل البرز غربی و مسیر اتصال آن، امکان ورود مستقیم خودروهای بازگشتی از شمال به آزادراه در محدوده پل زنگوله فراهم خواهد شد.
کاهش زمان سفر در منطقه ۲
تکمیل تونل البرز غربی و مسیر اتصال آن به جاده چالوس، به منابع مالی قابلتوجهی نیاز دارد. رئیس بنیاد مستضعفان برآورد هزینه باقیمانده این تونل به علاوه مسیر اتصال را با قیمتهای فعلی، حدود ۱۵ هزار میلیارد تومان اعلام کرد.
دهقان در اینباره گفت که تأمین اعتبار پروژه در سالهای مختلف انجام شده است، اما محاسبه هزینهها به قیمت روز، برآورد متفاوتی را نشان میدهد. به گفته او، بخش باقیمانده تونل البرز غربی و عملیات اتصال آن به جاده چالوس در مجموع به حدود ۱۵ همت منابع مالی نیاز دارد. در کنار عملیات منطقه ۲، منطقه۳ آزادراه تهرانـشمال نیز وارد مرحله اجرایی شده است. این منطقه از کیلومتر ۵۴ آزادراه آغاز میشود و حدفاصل پل زنگوله، سهراهی دشتنظیر و مرزنآباد را دربرمیگیرد. طول این منطقه حدود ۴۷ کیلومتر است و بخش قابلتوجهی از آن شامل تونلها و سازههای فنی خواهد بود.
دهقان درباره روند اجرای منطقه ۳ گفت:«پیش از این، امکان بهرهبرداری از مسیر محدوده شهرستانک فراهم شد. خودروهایی که از جاده چالوس و از سمت کرج به شمال تردد میکنند، در محدوده شهرستانک میتوانند از طریق یک رمپ از مسیر جدا شوند و با عبور از یک پل و یک تونل، وارد مسیر جنوب به شمال آزادراه تهرانـشمال شوند.»
به گفته وی، پس از صدور مجوز اولیه زیستمحیطی و پیگیریهای انجام شده، اجرای ۱۶ کیلومتر ابتدایی منطقه ۳ بهعنوان بخش اولویتدار پروژه تعیین شد. تاکنون نیز حدود ۸۰۰ متر از تونلهای این منطقه حفاری شده است.
منطقه ۳ به دلیل شرایط مسیر و سهم بالای تونلها، در زمره بخشهای فنی آزادراه تهرانـشمال قرار دارد. اجرای آن علاوه بر تأمین منابع مالی، به تجهیزات تخصصی و برنامهریزی برای عملیات حفاری و احداث سازههای مرتبط وابسته است. رئیس بنیاد مستضعفان درباره هزینه اجرای این منطقه گفت:«برآوردهای اولیهای که چند سال قبل انجام شده بود، هزینه منطقه ۳ را حدود ۲ میلیارد دلار نشان میداد. این برآورد مربوط به سالهای گذشته است و هزینه نهایی پروژه به زمان اجرا، نوع تجهیزات مورد استفاده و شرایط تأمین مالی وابسته خواهد بود.» تکمیل منطقه۲ با بهرهبرداری از تونل البرز غربی و مسیر اتصال آن به جاده چالوس و پیشبرد عملیات اجرایی در ۱۶ کیلومتر اولویتدار منطقه ۳، دو محور اصلی برنامه فعلی در آزادراه تهران - شمال است. زمانبندی بهرهبرداری از تونل غربی البرز برای پایان شهریور ۱۴۰۶ اعلام شده، اما پیشرفت سایر بخشها به تأمین منابع، تجهیزات و ادامه عملیات اجرایی در مناطق کوهستانی مسیر وابسته است.
برش
بازگشت از شمال؛ مسیر فعلی و مسیر آینده
اکنون خودروهایی که از شمال به سمت تهران بازمیگردند، در محدوده پل زنگوله وارد جاده چالوس میشوند. این خودروها سپس بخشی از مسیر را در جاده کندوان طی میکنند تا در محدوده پیچ سرهنگ وارد منطقه ۲ آزادراه شوند. برنامه جدید این است که با تکمیل تونل البرز غربی و مسیر اتصال آن، خودروهای بازگشتی از شمال در محدوده پل زنگوله بتوانند به صورت مستقیم وارد آزادراه تهرانـشمال شوند و مسیر خود را به سمت تهران ادامه دهند. دهقان زمان پیشبینی شده برای بهرهبرداری از این بخش را پایان شهریور ۱۴۰۶ اعلام کرد و گفت:«با بهرهبرداری از تونل البرز غربی، مسافرانی که به محدوده پل زنگوله میرسند، میتوانند در مسیر برگشت به صورت مستقیم وارد آزادراه شده و به سمت تهران تردد کنند.» وی همچنین درباره تأثیر بهرهبرداری از منطقه۲ در زمان سفر اظهار کرد:«منطقه ۲ آزادراه تهرانـشمال حدود ۱۵ تا ۲۰ دقیقه از زمان سفر را کاهش میدهد.» به گفته او، بیشترین کاهش طول مسیر در منطقه یک آزادراه رخ داده؛ بخشی که حدود ۶۵ کیلومتر از مسیر را کوتاه کرده است.
