بورس تهران در معاملات روز گذشته، روزی پرنوسان و در عین حال تاریخی را پشت سر گذاشت. روزی که شاخص کل با عبور از مرز ۵.۹ میلیون واحد، به فاصله‌ای بسیار کوتاه از کانال ۶ میلیون واحد رسید؛ سطحی که فتح آن می‌تواند به عنوان یک رکورد تاریخی تازه در بازار سهام ثبت شود. با این حال، مسیر صعودی 27 مرداد 1405 هموار نبود و بازار پس از رشد اولیه، با موج عرضه و شناسایی سود مواجه شد؛ فشاری که اگرچه در مقاطعی شاخص را تا نزدیکی محدوده‌های منفی پایین کشید، اما در نهایت نتوانست برآیند معاملات را منفی کند.
شاخص کل بورس در پایان دادوستدهای دیروز با رشد حدود ۴۹ هزار و ۵۶۶ واحدی، معادل ۰.۸۴ درصد، در سطح ۵ میلیون و ۹۴۷ هزار و ۵۳۷ واحد ایستاد. به این ترتیب، شاخص کل برای اولین بار وارد کانال ۵.۹ میلیون واحد شد و اکنون تنها حدود ۵۲ هزار واحد تا فتح کانال ۶ میلیونی فاصله دارد. شاخص کل هم‌وزن نیز که تصویری دقیق‌تر از وضعیت عمومی نمادهای کوچک و متوسط بازار ارائه می‌دهد، با افزایش ۹ هزار و ۱۲۳ واحدی، معادل ۰.۵۵ درصد، به یک میلیون و ۶۷۳ هزار و ۷۱۱ واحد رسید.
رشد همزمان دو شاخص نشان می‌دهد تقاضا در بخش‌های مختلف بازار همچنان فعال بوده است، اما تفاوت نرخ رشد شاخص کل و هم‌وزن، در کنار نقش پررنگ چند نماد بزرگ، حاکی از آن است که صعود 27 مرداد 1405 بیش از هر چیز تحت تأثیر بازگشایی و رشد شرکت‌های شاخص‌ساز قرار داشته است.
 
آغاز مثبت، فشار فروش 
در میانه بازار
بازار سهام معاملات را با برتری تقاضا آغاز کرد و در دقایق اول، شاخص کل تا محدوده ۵ میلیون و ۹۲۰ هزار واحد بالا رفت. با این حال، ورود شاخص به محدوده‌های تاریخی و نزدیک‌شدن به سطح ۶ میلیون واحد، بخشی از معامله‌گران را به شناسایی سود ترغیب کرد. در نتیجه، بسیاری از نمادهایی که در معاملات روزهای گذشته با صف خرید روبه‌رو بودند، دیروز عرضه شدند و از صف خرید فاصله گرفتند.
در ساعت‌های ابتدایی، فشار فروش به اندازه‌ای افزایش یافت که بخش عمده رشد اولیه شاخص کل از بین رفت. در ساعت ۱۰:۱۰، رشد شاخص کل به حدود ۶۶۰ واحد محدود شده بود، در حالی که شاخص هم‌وزن همچنان بیش از ۰.۴ درصد رشد داشت. این اتفاق نشان می‌داد فشار عرضه عمدتاً بر نمادهای بزرگ و شاخص‌ساز متمرکز بوده و سهام کوچک‌تر، شرایط متعادل‌تری را تجربه می‌کردند. با بازگشایی برخی نمادهای اثرگذار، بویژه «تاپیکو» و هلدینگ خلیج فارس با نماد «فارس»، تقاضا در بازار تقویت شد و شاخص کل بار دیگر مسیر افزایشی گرفت. با وجود این، در نیمه دوم بازار دوباره عرضه‌ها شدت گرفت و بخشی از نمادهای مثبت به محدوده منفی عقب‌نشینی کردند. نتیجه این رفت‌وبرگشت‌ها، بازاری بود که در آن شاخص‌ها مثبت ماندند، اما فضای کلی معاملات نسبت به روزهای اخیر محتاط‌تر و متعادل‌تر شد.
نقش تعیین‌کننده 
بازگشایی «فارس»
یکی از مهم‌ترین رخدادهای بازار، بازگشایی سهام شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس بود. «فارس» پس از چند هفته توقف، با رشد حدود ۱۴ درصدی بازگشایی شد و به تنهایی بیش از ۵۳ هزار واحد بر شاخص کل اثر مثبت گذاشت. این میزان اثرگذاری حتی از رشد نهایی حدود ۴۹ هزار واحدی شاخص کل نیز بیشتر بود؛ موضوعی که نشان می‌دهد اگر اثر بازگشایی فارس از محاسبات کنار گذاشته شود، تصویر شاخص کل در معاملات دیروز بسیار متفاوت و حتی متمایل به افت جزئی می‌شد.
از این رو، هرچند ورود شاخص به کانال ۵.۹ میلیون واحد رخدادی مهم و تاریخی است، اما ارزیابی دقیق وضعیت بازار نیازمند توجه به ترکیب رشد شاخص نیز هست. رشد دیروز لزوماً به معنای صعود فراگیر و قدرتمند همه صنایع نبود، بلکه بخش مهمی از آن به اثر یک نماد بزرگ بازگشایی‌شده و چند سهم شاخص‌ساز بازمی‌گشت.
پس از «فارس»، نمادهای «فملی»، «تاپیکو»، «شپنا»، «شبندر»، «فولاد» و «شستا» نیز در میان اثرگذارترین نمادها بر شاخص کل قرار داشتند. در جریان ورود و خروج نقدینگی حقیقی نیز «فارس»، «فولاد» و «وتجارت» بیشترین جذب پول حقیقی را ثبت کردند؛ در مقابل، «وبملت»، «فملی» و «شپنا» در فهرست نمادهای دارای بیشترین خروج پول حقیقی قرار گرفتند.
 
خروج ۱.۳ همت پول حقیقی
اگرچه شاخص‌های اصلی در محدوده مثبت ایستادند، جریان پول حقیقی روایت محتاطانه‌تری از معاملات دیروز دارد. در پایان بازار، حدود یک‌هزار و ۳۵۶ میلیارد تومان پول حقیقی از سهام، حق‌تقدم و صندوق‌های سهامی خارج شد. همچنین صندوق‌های درآمد ثابت نیز با خروج حدود ۳ هزار و ۵۴۸ میلیارد تومان منابع مواجه شدند.
سرانه خرید حقیقی‌ها حدود ۹۹ تا ۱۰۰ میلیون تومان و سرانه فروش آنها نزدیک به ۱۲۰ میلیون تومان بود. بر این اساس، قدرت خرید حقیقی‌ها در محدوده منفی ۱.۲ قرار گرفت؛ رقمی که نشان می‌دهد میانگین ارزش سفارش‌های فروش حقیقی‌ها از خرید آنها بیشتر بوده است.
خروج پول حقیقی در روزی که شاخص کل رشد قابل‌توجهی را ثبت کرده، عمدتاً می‌تواند نشانه شناسایی سود پس از رشدهای اخیر باشد. بویژه آنکه بازار اکنون در ارتفاعی قرار دارد که بسیاری از معامله‌گران، نزدیک‌شدن شاخص به کانال ۶ میلیون واحد را فرصتی برای کاهش ریسک پرتفوی یا نقدکردن بخشی از سودهای قبلی تلقی می‌کنند.
 
 بازار همچنان نقدشونده است
با وجود فشار عرضه و خروج نقدینگی حقیقی، ارزش معاملات همچنان در سطح بالایی قرار داشت. ارزش دادوستد سهام، حق‌تقدم و صندوق‌های سهامی در معاملات دیروز به حدود ۴۸ هزار میلیارد تومان رسید و حجم معاملات نیز حدود ۱۳۰.۵ میلیارد سهم بود. تعداد معاملات بازار نیز از یک میلیون نوبت فراتر رفت.
بالا بودن ارزش معاملات در شرایطی که صف‌های خرید روزهای گذشته عرضه شده‌اند، نشان می‌دهد معامله‌گران همچنان در بازار فعال هستند و نقدشوندگی مناسبی وجود دارد. به بیان دیگر، بازار دیروز با وجود افزایش فروشندگان، با کمبود خریدار مواجه نبود؛ بلکه شاهد جابه‌جایی سهام میان معامله‌گران و تغییر ترکیب مالکیت در محدوده‌های قیمتی بالاتر بود.
 در پایان معاملات، ۴۳۰ نماد در محدوده مثبت و ۳۹۶ نماد در محدوده منفی قرار داشتند؛ بنابراین حدود ۵۲ درصد نمادها سبزپوش بودند. تعداد صف‌های خرید ۲۴۸ نماد و تعداد صف‌های فروش ۱۷۰ نماد گزارش شد. ارزش سفارش‌های خرید نیز حدود ۸ هزار و ۵۹۰ میلیارد تومان بود که همچنان از ارزش حدود یک‌هزار و ۵۸۵ میلیارد تومانی سفارش‌های فروش فاصله قابل‌توجهی داشت؛ هرچند این فاصله نسبت به روزهای قبل کاهش یافته بود.

برش

بورس در آستانه یک رکورد تاریخی
شاخص کل در آستانه ورود به کانال ۶ میلیون واحد قرار گرفته است؛ سطحی که می‌تواند یک رکورد تاریخی تازه برای بورس تهران محسوب شود. ارزش دلاری بازار نیز در معاملات دیروز در محدوده ۱۰۸ میلیارد دلار قرار داشت. با این حال، بازار برای عبور پایدار از این سطح، به تقاضایی فراگیرتر و ورود دوباره پول حقیقی نیاز دارد.
معاملات دیروز نشان داد، بورس همچنان توان عبور از عرضه‌ها را دارد، اما مسیر دستیابی به کانال ۶ میلیون واحد احتمالاً با نوسان، عرضه‌های مقطعی و شناسایی سود همراه خواهد بود. بازگشایی نمادهای بزرگ و اثرگذاری آنها می‌تواند شاخص را به سمت رکوردهای جدید هدایت کند، اما پایداری این صعود به وضعیت عمومی صنایع، افزایش تعداد نمادهای مثبت و بازگشت قدرت خرید حقیقی‌ها وابسته است.
 بورس تهران یک روز مثبت اما نه کاملاً یکدست را تجربه کرد؛ شاخص کل به قله ۵.۹ میلیون واحد رسید، ارزش معاملات بالا باقی ماند و تقاضا در پایان بازار توانست فشار فروش را مهار کند. در عین حال، خروج بیش از یک همت پول حقیقی و نقش برجسته «فارس» در رشد شاخص، به سرمایه‌گذاران یادآوری می‌کند که بازار در آستانه رکورد ۶ میلیونی، بیش از هر زمان دیگری به رصد دقیق جریان نقدینگی و عمق تقاضا نیاز دارد.