یک گام دیگر برای آمادهسازی نفت تولیدی غرب کارون برداشته شد
افزایش ۳۲۰ هزار بشکهای ظرفیت فرآورش نفت آزادگان جنوبی
با راهاندازی دو بخش تازه در واحد فرآورش نفت CTEP، ظرفیت اسمی این مجموعه در میدان مشترک آزادگان جنوبی به روزانه ۳۲۰ هزار بشکه رسید؛ ظرفیتی که میتواند مسیر افزایش تولید از یکی از مهمترین میدانهای نفتی غرب کارون را هموارتر کند.
واحد CTEP در عمل جایی است که نفت خام تولیدشده از چاهها، پیش از ارسال به پالایشگاهها یا پایانههای صادراتی، آمادهسازی میشود. نفت استخراجشده در این تأسیسات از آب، نمک و برخی ناخالصیها جدا میشود تا قابلیت انتقال و تحویل پیدا کند. تکمیل چهار ردیف فرآورشی این واحد، به معنای آن است که زیرساخت دریافت و آمادهسازی حجم بیشتری از نفت آزادگان جنوبی اکنون فراهم شده است.
دو واحد تازه
۱۶۰ هزار بشکه ظرفیت جدید
بخش نفت CTEP از چهار ردیف یا خط فرآورشی با نامهای A، B، C و D تشکیل شده است. هر یک از این خطوط توان فرآورش ۸۰ هزار بشکه نفت در روز را دارند؛ بنابراین با قرار گرفتن هر چهار بخش در مدار، ظرفیت طراحیشده مجموعه به ۳۲۰ هزار بشکه در روز میرسد.
دو ردیف C و D در پایان پاییز ۱۴۰۴ راهاندازی شده و مجموعاً روزانه ۱۶۰ هزار بشکه ظرفیت ایجاد کرده بودند. اکنون با تکمیل ردیفهای A و B، ظرفیت اسمی واحد دو برابر شده است.
البته ظرفیت اسمی لزوماً به معنای فرآورش همین میزان نفت در تمام روزهای سال نیست. حجم واقعی فرآورش به مقدار نفتی بستگی دارد که از میدان به این تأسیسات میرسد. با این حال، راهاندازی کامل این واحد، محدودیت زیرساختی برای رشد تدریجی تولید در آزادگان جنوبی را کاهش میدهد.
۲۸ میلیون بشکه نفت
از آغاز بهرهبرداری
بر اساس اعلام پتروپارس، از زمان آغاز بهرهبرداری مرحلهای از واحد CTEP تاکنون بیش از ۲۸ میلیون بشکه نفت در این مجموعه فرآورش شده است. این رقم نشان میدهد که پیش از تکمیل همه خطوط نیز بخشی از ظرفیت واحد در خدمت تولید میدان بوده است.
اهمیت این مجموعه بیش از هر چیز به موقعیت میدان آزادگان جنوبی بازمیگردد؛ میدانی مشترک در غرب کارون که توسعه آن، هم از منظر افزایش تولید نفت ایران و هم از زاویه حفظ سهم کشور از یک مخزن مشترک اهمیت دارد. در چنین میدانهایی، سرعت توسعه تأسیسات سطحالارضی ــ از جمله واحدهای فرآورش، خطوط لوله و ایستگاههای انتقال ــ به اندازه حفاری چاهها تعیینکننده است؛ چرا که نفت تولیدشده بدون وجود ظرفیت آمادهسازی و انتقال، امکان ورود پایدار به زنجیره عرضه را نخواهد داشت.
پروژهای که هنوز تمام نشده است
با وجود بهرهبرداری از چهار خط فرآورشی نفت، پروژه CTEP هنوز به پایان کامل نرسیده است. پتروپارس پیشرفت بخش اجرایی پروژه را بیش از ۸۰ درصد و میزان تأمین کالا و تجهیزات را بیش از ۷۰ درصد اعلام کرده است. پیشرفت کلی طرح نیز حدود ۸۰ درصد برآورد شده و فعالیتهای تکمیلی، رفع نواقص و تحویل نهایی بخشهای باقیمانده، ادامه دارد.
راهاندازی دو ردیف A و B شامل مجموعهای از آزمایشها و کنترلهای فنی بوده است؛ از بررسی تجهیزات مکانیکی و سامانه برق گرفته تا ابزارهای کنترلی که وظیفه پایش فشار، دما و جریان نفت را برعهده دارند. این مرحله معمولاً برای اطمینان از عملکرد ایمن و پایدار تجهیزات، پیش از بهرهبرداری مداوم انجام میشود.
زیرساختی برای افزایش
تولید غرب کارون
تکمیل واحد فرآورش CTEP را میتوان یکی از قطعات اصلی پازل توسعه آزادگان جنوبی دانست. افزایش ظرفیت تولید نفت، صرفاً با حفاری چاههای جدید محقق نمیشود؛ نفت باید پس از خروج از چاه، فرآورش، نمکزدایی و برای انتقال آماده شود. اکنون ظرفیت طراحیشده برای این مرحله به ۳۲۰ هزار بشکه در روز رسیده است. بهرهبرداری از این ظرفیت با هماهنگی میان بخشهای مهندسی، تأمین تجهیزات، اجرا و راهاندازی ممکن شده است. اما آزمون اصلی این مجموعه از این پس در بهرهبرداری پایدار و میزان نفتی خواهد بود که میدان آزادگان جنوبی میتواند به آن تحویل دهد؛ معیاری که مشخص میکند ظرفیت ایجادشده تا چه اندازه به افزایش واقعی تولید نفت کشور تبدیل خواهد شد.
