بیتا میرعظیمی
گروه ایران زمین

با نزدیک شدن به اربعین حسینی، مرز مهران بار دیگر در کانون توجه میلیون‌ها زائر امام حسین(ع) قرار گرفته است؛ گذرگاهی که سال‌هاست سهم اصلی تردد زائران ایرانی را به دوش کشیده و به مهم‌ترین محور ارتباطی ایران با عتبات عالیات در ایام اربعین تبدیل شده است. عبور بیش از ۶۰ درصدی زائران از این مرز بین‌المللی و ثبت نزدیک به هشت میلیون تردد در سال گذشته، بیانگر جایگاه راهبردی مهران در مدیریت بزرگ‌ترین اجتماع مذهبی جهان است؛ جایگاهی که ضرورت برنامه‌ریزی دقیق، توسعه مستمر زیرساخت‌ها و هماهنگی گسترده میان نهادهای مسئول را بیش از پیش آشکار می‌کند. درهمین راستا، استان ایلام با بهره‌گیری از امنیت پایدار، همجواری با عراق و توسعه شبکه راه‌های ارتباطی، پارکینگ‌ها، سامانه‌های هوشمند مرزی، امکانات رفاهی و خدماتی و آماده‌سازی مواکب، از ماه‌ها پیش اجرای برنامه‌های ویژه اربعین را آغاز کرده تا زائران بتوانند سفری ایمن، روان و همراه با آرامش را در مسیر زیارت سیدالشهدا(ع) تجربه کنند.
«حیدر نعمتی» فرماندار مهران در گفت‌وگو با «ایران» و با تشریح آخرین اقدامات انجام‌شده برای میزبانی از زائران اربعین حسینی، از آمادگی کامل این شهرستان در تمامی بخش‌های مرتبط با تردد، اسکان، حمل‌ونقل، خدمات رفاهی و نظارت خبر داد و گفت: «برنامه‌ریزی برای اربعین امسال از ماه‌ها قبل آغاز شده و ستاد اربعین در سطح استان و شهرستان با برگزاری جلسات مستمر، همه کمیته‌های تخصصی را فعال کرده است تا خدمات‌رسانی بدون وقفه به زائران انجام شود.» وی با اشاره به تجربه موفق مدیریت اربعین در سال گذشته افزود: «اگرچه عملکرد دستگاه‌های اجرایی در سال گذشته از سوی مسئولان ملی و استانی مورد ارزیابی مثبت قرار گرفت، اما به آن دستاوردها اکتفا نکرده‌ایم.» طبق گفته این مقام مسئول، پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهد که شمار زائران امسال افزایش خواهد یافت و همزمانی مراسم با فصل گرما نیز ضرورت برنامه‌ریزی دقیق‌تر را دوچندان کرده است. برهمین اساس، همه کمیته‌های تخصصی موظف شدند نقاط نیازمند تقویت را شناسایی و برای رفع کاستی‌های احتمالی اقدام کنند.

از دیپلماسی مرزی
تا خدمت‌رسانی شبانه‌روزی
«حیدر نعمتی» فرماندار مهران، دیپلماسی مرزی را یکی از ارکان اصلی مدیریت اربعین دانست و اظهار کرد: «در ماه‌های گذشته نشست‌های متعددی با مسئولان استان واسط عراق، فرمانداران، مدیران پایانه زرباطیه، فرماندهان مرزبانی و مسئولان مرزی دو کشور برگزار شد. دراین نشست‌ها، مسائل و مطالبات طرفین بررسی و درباره رفع موانع احتمالی و تسهیل هرچه بیشتر عبور زائران تصمیم‌های مشترکی اتخاذ شد که بخش عمده آنها اکنون اجرایی شده است.» نعمتی تأکید کرد: «هماهنگی نزدیک میان مسئولان ایران و عراق موجب شده با وجود افزایش حجم تردد، روند عبور زائران بدون مشکل خاص و با سرعت مطلوب انجام شود و زمینه برای مدیریت روان‌تر جمعیت در روزهای اوج سفر نیز فراهم باشد.» وی با اشاره به افزایش آمار تردد از مرز مهران گفت: «از آغاز ماه صفر تاکنون ۷۸۰ هزار نفر از این گذرگاه بین‌المللی تردد کرده‌اند. علاوه براین، تا 4 مرداد سال‌جاری، نزدیک به ۱۲۴ هزار زائر ایرانی از مرز مهران راهی عتبات عالیات شده‌اند. همچنین در این بازه زمانی حدود ۲۱ هزار زائر ایرانی از مسیر مرز مهران به کشور بازگشته اند.» طبق گفته این مقام مسئول، در شبانه‌روز گذشته یک هزار و ۸۰۰ زائر غیرایرانی از مرز خارج و نزدیک به ۵۰۰ نفر هم وارد کشور شده‌اند. فرماندار مهران تأمین آب آشامیدنی، یخ و امکانات سرمایشی را از مهم‌ترین اولویت‌های ستاد اربعین برشمرد و افزود: «با توجه به گرمای هوا، محل استقرار ایستگاه‌های توزیع آب و یخ از پیش شناسایی شده و مسئولیت تأمین و توزیع آنها به دستگاه‌های متولی واگذار شده است. همچنین ذخایر کافی آب بسته‌بندی، یخ بهداشتی و تجهیزات سرمایشی پیش‌بینی شده تا در صورت افزایش ناگهانی جمعیت، خدمات‌رسانی بدون وقفه ادامه پیدا کند.» وی درباره وضعیت مواکب نیز اظهار کرد: «بخشی از مواکب فعالیت خود را همزمان با آغاز ورود زائران شروع کرده‌اند و هرچه به ایام اربعین نزدیک‌تر شویم، تعداد آنها افزایش خواهد یافت. زیرساخت‌های مورد نیاز این مواکب از جمله آب، برق و سایر خدمات تأمین شده و طی روزهای آینده نیز ارائه خدمات فرهنگی، اسکان، توزیع غذا، خدمات درمانی و سایر مأموریت‌های پیش‌بینی‌شده به طور کامل آغاز خواهد شد.»

 گام‌های تازه برای روان‌سازی تردد
فرماندار مهران یکی دیگر از اقدامات مهم امسال را توسعه سامانه‌های هوشمند کنترل مرزی عنوان کرد و گفت: «سامانه ثبت و کنترل گذرنامه به صورت برخط به طرف عراقی متصل است و این موضوع موجب شده فرآیند ثبت اطلاعات و مهر خروج در کوتاه‌ترین زمان ممکن انجام شود. به همین دلیل، زائران بدون تشکیل صف‌های طولانی می‌توانند از مرز عبور کنند و زمان انتظار به میزان قابل توجهی کاهش یافته است.» وی در ادامه به تکمیل پروژه‌های عمرانی مرتبط با اربعین اشاره کرد و افزود: «بخش مهمی از طرح‌های حوزه راه که نقش تعیین‌کننده‌ای در روان‌سازی تردد دارند، پیش از آغاز موج اصلی سفرها به بهره‌برداری رسیده‌اند. همچنین اصلاح هندسی میدان اربعین که یکی از نقاط پرترافیک مسیر محسوب می‌شد، تکمیل شده و انتظار می‌رود نقش مؤثری در کاهش گره‌های ترافیکی و تسهیل تردد خودروها داشته باشد.»
فرماندار مهران با اشاره به ساماندهی پارکینگ‌های ویژه اربعین گفت: «همه پارکینگ‌های پیش‌بینی‌شده برای پذیرش خودروهای زائران ساماندهی و مجوزهای لازم برای فعالیت آنها صادر شده است. بزرگ‌ترین پارکینگ اربعین با ظرفیت حدود ۵۰ هزار خودرو از روز گذشته وارد مدار بهره‌برداری شده و هم‌اکنون آماده پذیرش خودروهای زائران است.» وی ادامه داد: «این مجموعه شامل پارکینگ‌های شماره یک و دو است که زیر نظر شهرداری مهران اداره می‌شود و تمامی زیرساخت‌های نرم‌افزاری، سامانه‌های ثبت خودرو و امکانات مورد نیاز برای مدیریت ورود و خروج خودروها در آن مستقر شده است تا خدمات با نظم و سرعت بیشتری ارائه شود.»

نظارت کامل بر خدمات و پارکینگ‌ها
«حیدر نعمتی» فرماندار مهران با تأکید بر ضرورت صیانت از حقوق زائران اظهار کرد: «نرخ پارکینگ‌ها برای هر ۲۴ ساعت، ۶۰ هزار تومان و کاملاً مصوب است و هیچ مجموعه‌ای حق دریافت مبلغی بیش از تعرفه تعیین‌شده را ندارد. گروه‌های نظارتی شامل بازرسی، تعزیرات و سایر دستگاه‌های مسئول به صورت مستمر بر عملکرد پارکینگ‌ها نظارت می‌کنند و زائران نیز در صورت مشاهده هرگونه تخلف می‌توانند از طریق سامانه‌های ۱۲۴ و ۱۳۵ موضوع را گزارش دهند تا در سریع‌ترین زمان ممکن با متخلفان برخورد قانونی انجام شود.» وی همچنین از اجرای برنامه‌های فرهنگی گسترده در مسیر تردد زائران خبر داد و گفت: «امسال برای اولین بار فضاهای ویژه اقامه نماز در مسیرهای منتهی به مرز پیش‌بینی شده و فضاسازی فرهنگی گسترده‌ای نیز در پایانه شهید سلیمانی و محور ایلام ـ مهران انجام گرفته است. علاوه براین، حفاظ‌های میانی بزرگراه با پرچم جمهوری اسلامی ایران، تصاویر و نمادهای مرتبط با فرهنگ عاشورا آذین‌بندی شده‌اند تا فضای معنوی مسیر بیش از گذشته تقویت شود.» فرماندار مهران با بیان اینکه همه دستگاه‌های اجرایی شهرستان در آماده‌باش کامل قرار دارند، خاطرنشان کرد: «هماهنگی و همدلی مطلوبی میان دستگاه‌های خدمات‌رسان، نیروهای امدادی، انتظامی، شهرداری، مرزبانی و سایر نهادهای مسئول برقرار است و تاکنون هیچ مشکل خاصی در روند خدمت‌رسانی به زائران مشاهده نشده است.»
«حیدر نعمتی» در پایان از زائران خواست با مدیریت زمان سفر، تنها از مراکز و پارکینگ‌های دارای مجوز استفاده کنند و در صورت مشاهده هرگونه تخلف، موضوع را از طریق سامانه‌های نظارتی اطلاع دهند تا خدمات اربعین با نظم، امنیت و کیفیت مطلوب به همه زائران ارائه شود؛ خدماتی که به گفته مسئولان، با نزدیک شدن به روزهای اوج سفر، به صورت شبانه‌روزی و با تمام ظرفیت ادامه خواهد داشت تا مهران همچنان نقش محوری خود را به‌عنوان مهم‌ترین دروازه زمینی ایران به عتبات عالیات حفظ کند.
 

بــــرش

مرزهای شش‌گانه در آماده‌باش اربعین

هفت روز مانده به اربعین حسینی، مرزهای شش گانه کشور(مهران، شلمچه، چذابه، خسروی، تمرچین و باشماق) روزهای پررفت‌وآمدی را پشت سر می‌گذارند و دستگاه‌های اجرایی با مشارکت مردم در تلاش‌اند تا زمینه سفری ایمن و روان برای زائران فراهم شود. طبق گفته «اسکندر مؤمنی» وزیر کشور، تا 4 مرداد 1405، بیش از ۲ میلیون نفر در سامانه سماح ثبت‌نام کرده و بیش از ۷۵۰ هزار زائر نیز از مرزهای زمینی کشور خارج شده‌اند. طبق اعلام مسئولین سازمان راهداری، بخش مهمی از زیرساخت‌های خدماتی در مرزهای شش گانه تکمیل شده است. همچنین سیستم‌های سرمایشی پایانه‌ها نوسازی شده، ژنراتورهای برق اضطراری برای جلوگیری از اختلال در خدمات نصب شده و مسیرهای تردد با سایبان، مه‌پاش و فضاهای مسقف تجهیز شده‌اند.

بــــرش

تردد زائران اربعین در شلمچه پس از حمله آمریکا

با وجود حمله اخیر آمریکا به منطقه مرزی شلمچه، تردد زائران اربعین از این گذرگاه بدون وقفه ادامه دارد و روند اعزام عاشقان حضرت اباعبدالله‌الحسین(ع) به عتبات عالیات با حجم قابل توجهی در جریان است. طبق گفته «سید احمد موالی‌زاده» دبیر ستاد اربعین حسینی سازمان منطقه آزاد اروند تا دوم مردادماه سال‌جاری، بیش از ۳۵۹ هزار زائر ایرانی و خارجی از مرز بین‌المللی شلمچه تردد کرده‌اند. در این مدت ۲۴۱ هزار و ۷۴۸ زائر ایرانی از این مرز خارج و ۷۲ هزار و ۷۳۱ نفر وارد کشور شده‌اند. همچنین ۲۶ هزار و ۹۹۳ تبعه خارجی برای زیارت کربلای معلی از این مرز خارج و ۱۷ هزار و ۷۶۰ نفر نیز وارد ایران شده‌اند. این آمار نشان‌دهنده نقش محوری شلمچه خوزستان در میزبانی و تسهیل تردد زائران اربعین است.