سفر قالیباف و عراقچی به دوحه در بحبوحه تحرکات دیپلماتیک
محمدباقر قالیباف رئیس هیأت مذاکرهکننده ایران، به همراه سیدعباس عراقچی وزیر امور خارجه، روز گذشته و در روند تداوم تحرکات دیپلماتیک برای مدیریت بحران منطقه راهی قطر شدند. این سفر در امتداد رایزنیهایی ارزیابی میشود که طی هفتههای اخیر با محوریت میانجیگری پاکستان برای پایان دادن به جنگ تحمیلی و جلوگیری از گسترش تنشها در منطقه آغاز شده است. پیش از این نیز برخی منابع از سفر عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی به دوحه خبر داده بودند که این حضور نشان میدهد رایزنیها تنها به ابعاد سیاسی محدود نیست و پروندههای اقتصادی و مالی نیز همزمان در حال پیگیری است.
این تحرکات در شرایطی دنبال میشود که تبادل پیامها میان تهران و واشنگتن همچنان ادامه دارد؛ هرچند به گفته مقامهای دیپلماتیک ایران، روند موجود با الگوهای متعارف مذاکرات تفاوت دارد. اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه روز گذشته در نشست سخنگویی در پاسخ به «ایران» درباره تقویت گمانهها مبنی بر احتمال دستیابی به تفاهم با اشاره به ادامه تلاشها برای رسیدن به تفاهم گفت که «هنوز درباره برخی موضوعات جمعبندی نهایی حاصل نشده است.» او در عین حال تأکید کرد که تغییر مکرر مواضع مقامهای آمریکایی و تناقضگوییهای آشکار در اظهارات و حتی پیامهای منتشرشده از سوی آنان، روند دیپلماتیک را با پیچیدگیها و موانع جدی مواجه کرده است.
با این حال، بقایی تصریح کرد که تبادل پیام میان ایران و آمریکا ادامه دارد و تمرکز اصلی در شرایط کنونی بر «خاتمه جنگ» قرار دارد و در این مرحله، گفتوگوها وارد جزئیات پرونده هستهای نشده است. این موضع در حالی مطرح میشود که تهران همچنان کاهش تنشهای میدانی و توقف درگیریها را مقدمه ورود به سایر پروندههای اختلافی میداند.
سخنگوی وزارت خارجه در ادامه این تحولات درباره تنگه هرمز نیز تأکید کرد که ایران به دنبال اخذ عوارض از کشتیها نیست و همکاری تهران و مسقط برای تدوین سازوکاری مشترک جهت تضمین امنیت تردد دریایی، اقدامی مسئولانه و در چارچوب حقوق بینالملل محسوب میشود. او در عین حال توضیح داد که خدمات ناوبری، حفاظت از محیط زیست دریایی و صیانت از امنیت کشتیرانی در خلیج فارس، دریای عمان و تنگه هرمز، نیازمند تأمین هزینههای اجرایی است.
همزمان با این تحولات، نقش پاکستان در روند میانجیگری نیز پررنگتر شده است. عاصم منیر فرمانده ارتش پاکستان که از چهرههای کلیدی این روند به شمار میرود، روز گذشته در گفتوگو با «وانگ یی»، وزیر امور خارجه چین اعلام کرد که توافق میان ایران و آمریکا درباره تنشهای جاری به حصول نتیجه نزدیک شده است. «وانگ یی» نیز با توصیف پاکستان بهعنوان میانجیای مورد اعتماد و واجد صلاحیت، از تلاشهای اسلام آباد حمایت و قدردانی کرد.

