سمیه افشین فر
گروه اجتماعی

رئیس‌ کل سازمان نظام پرستاری در نشست خبری هفته سلامت که روز دوشنبه 28 اردیبهشت در محل این سازمان برگزار شد، با اشاره به جانفشانی پرستاران در جنگ رمضان و با تأکید بر لزوم پاسداشت خدمات آنها، گفت: «در دوران جنگ تحمیلی در سازمان نظام پرستاری فراخوانی صادر کردیم و 5000 نفر برای ارائه خدمات داوطلبانه اعلام آمادگی کردند.»
دکتر احمد نجاتیان با بیان اینکه سال گذشته حوادث تلخ متعددی مانند جنگ 12 روزه، حوادث دی ماه و جنگ رمضان را تجربه کردیم، گفت: «در تمام این مدت شاهد جانفشانی پرستاران بوده‌ایم.» رئیس‌کل سازمان نظام پرستاری با اشاره به شهادت 16 نفر از پرستاران در جنگ 12روزه و جنگ تحمیلی سوم، درباره ترک خدمت پرستاران در دوران جنگ توضیح داد: «در جنگ رمضان جامعه پرستاری 11 شهید تقدیم کشور کرد و در جنگ 12 روزه 5 شهید از جامعه پرستاری کشور داشته‌ایم. همچنین میزان ترک خدمت در دوران جنگ نسبت به گذشته کمتر بود. پیش از دوران جنگ، میزان ترک خدمت حدود یک درصد بود که در دوران جنگ به نیم درصد رسید.»
رئیس‌ کل سازمان نظام پرستاری با بیان اینکه حمله به بیمارستان‌ها و مدارس به امری طبیعی و نامیمون از سوی دشمن در جنگ تبدیل شده است، گفت: «از ظرفیت بین‌المللی سازمان بهره گرفته‌ایم و چندین نامه به مراجع بین‌المللی نوشته‌ایم. آخرین نامه خطاب به شورای حقوق بشر سازمان ملل است.» نجاتیان با بیان اینکه پرستاران کمترین گلایه‌ها را در دوران جنگ داشته‌اند؛ گفت: «جنگ دوره همدلی است، اما جانفشانی‌ها نباید به عاملی تبدیل شود که معیشت پرستاران را به فراموشی بسپاریم.»
 
بعد از پایان بحران 
پرستاران را فراموش نکنیم
به گفته رئیس‌ کل سازمان نظام پرستاری، کارگروه ویژه‌ای به دستور رئیس‌جمهوری در ارتباط با معیشت پرستاران تشکیل شده بود، او توضیح داد: «هفت پیشنهاد در این کارگروه مطرح شد، اما هیچ کدام از این موارد اجرایی نشده‌اند.» نجاتیان با بیان اینکه پرستاران و نظام سلامت نباید فقط در بحران‌ها در کانون توجه قرار ‌گیرند، گفت: «نباید پس از پایان هر دوره خاص، تمام مسائل را به دست فراموشی بسپاریم؛ به طور مثال شرایطی مانند دوران کرونا و جنگ 12 روزه را تجربه کرده‌ایم و پس از آن پرستاران فراموش شدند. جنگ رمضان هم با اقتدار کشور به پایان می‌رسد و امیدواریم پرستاران فراموش نشوند. البته ما همچنان پیگیر مسائل پرستاران هستیم.»

نظام هماهنگ پرداخت ناهماهنگ 
شده است
رئیس‌ کل سازمان نظام پرستاری درباره افزایش حقوق و دستمزد پرستاران گفت: «افزایش حقوق اعضای هیأت‌علمی را تجربه کرده‌ایم و بر این باور هستم که افزایش حقوق اعضای هیأت‌ علمی بر اساس قانون و با توجه به نرخ تورم افزایش یافته است. این انتظار وجود دارد که سایر حوزه‌ها نیز بر همین اساس انجام شود.» او توضیح داد: «نظام هماهنگ پرداخت به یک نظام ناهماهنگ تبدیل شده، به نحوی که شاهد حضور گروه‌های مختلف در نظام سلامت با نظام‌های حقوقی متفاوت هستیم. این احتمال وجود دارد که چنین موضوعی در حوزه دیگر اتفاق نیفتد و این موضوع ریشه در تفکر جزیره‌ای دارد که گروه‌های مختلف برای گروه‌های دیگر تصمیم می‌گیرند. شرایط حقوقی به نحوی است که دریافتی یک پرستار با 10 سال سابقه و مسئولیت یک بخش نسبت به یک نیروی خدماتی با مدرک سیکل کمتر است.» نجاتیان گفت: «از طرفی ساعت کاری کارمندان کاهش یافته و عنوان دورکاری بر آن گذاشته شده است؛ در حالی که در نظام اداری چیزی به نام دورکاری نداریم و در عمل این موضوع، کاهش ساعت کاری کارمندان است، اما یک پرستار در طول ماه حدود 50 ساعت افزایش ساعت کار دارد و کار بیمارستان قابل تعطیلی نیست. در همین رابطه از رئیس‌جمهوری درخواست کرده‌ایم که برای فوق‌العاده خاص پرستاران در زمان جنگ و کاهش ساعت کاری تصمیم گرفته شود.» نجاتیان درباره تغییر نرخ تعرفه‌ها گفت: «پیشنهاد ما برای افزایش میزان تعرفه‌ها 85 درصد بود اما حدود 60 تا 70 درصد مورد پذیرش قرار گرفت.»

جولان پرستارنماها 
در برخی بیمارستان‌های خصوصی
نجاتیان گفت: «این‌قدر که درگیر مسائل معیشت پرستاران هستیم، گاهی حقوق مردم را فراموش می‌کنیم؛ از جمله این حقوق، صلاحیت پرستاران است. امروزه با پدیده پرستارنما در برخی بیمارستان‌های خصوصی مواجه هستیم. در همین زمینه، برای اولین‌بار سامانه استعلام پرستار در سایت سازمان نظام پرستاری فعال شده که با ثبت‌نام و نام خانوادگی، هویت پرستار قابل شناسایی است.»
او گفت: «همکاری مناسبی با نهادهای مختلف و به خصوص مجلس شورای اسلامی داشته‌ایم و اخیراً نشست کمیسیون بهداشت و درمان مجلس در سازمان نظام پرستاری برگزار و مسائل پرستاری مطرح شد؛ اصلاح قانون سازمان نظام پرستاری، ورود همکاران فوریت‌های پزشکی به اعضای هیأت مدیره و نقش سازمان در زمینه نظارت، از جمله موارد مطرح شده در این نشست بوده است.»
رئیس کل سازمان نظام پرستاری درباره کمبود پرستاران گفت: «در کل کشور، کمبود پرستار داریم، اما در استان‌هایی مثل تهران، هرمزگان و سیستان و بلوچستان ابعاد وسیع‌تری دارد. در استان‌هایی مثل اردبیل، بیش از 20 نفر به ازای هر مجوز استخدام، متقاضی وجود داشت. در تهران نیز شاهد این هستیم که برخی بیمارستان‌های خصوصی، تعدیل نیروی انسانی انجام داده‌اند که در حال ایجاد شرایطی برای جذب این افراد هستیم؛ احتمالاً این افراد در تهران بین 500 تا هزار نفر هستند. مراجعه به بخش دولتی به دلیل افزایش هزینه‌ها بیشتر شده و در نتیجه برخی مراکز خصوصی، نیروها را تعدیل کرده‌اند.»

ایران پیشتاز اهدای عضو در جهان
پیوند اعضا از افراد مرگ مغزی یک دستاورد پس از پیروزی انقلاب اسلامی است و در سال 1370 اولین پیوند کلیه از مرگ مغزی انجام شد. ایران طی سالیان گذشته رتبه اول اهدای عضو را در منطقه داشته و فقط در یک بیمارستان در شیراز 700 پیوند انجام می‌شود و ایران پیشتازترین کشور جهان در این زمینه است. امید قبادی، نایب‌ رئیس انجمن اهدای عضو ایرانیان با بیان این مطالب گفت: «تا امروز 15 هزار خانواده اهداکننده رضایت به اهدای عضو داده‌اند و 85 هزار نفر پیوند عضو شده‌اند.»
نایب‌ رئیس انجمن اهدای عضو ایرانیان توضیح داد: «تا جنگ تحمیلی اخیر روزانه 10 تا 12 نفر در لیست اهدای عضو به دلیل نرسیدن عضو پیوندی فوت می‌کردند، اما اکنون این آمار در پی جنگ افزایش یافته است و پیوند عضو افت کرده است چون امکان انتقال ارگان‌ به شکل هوایی نداشته‌ایم و در بحث نیروی انسانی نیز بیشتر نیروها در بخش‌های دیگر به کار گرفته شده‌اند؛ همچنین در زمینه واردات داروها دچار مشکلاتی بوده‌ایم.» قبادی با بیان اینکه افرادی که در لیست پیوند فوت می‌کنند تنها راه نجاتشان دریافت عضو از مرگ مغزی است، توضیح داد: «3 هزار مورد از افراد مرگ مغزی در ایران امکان اهدا دارند. افراد مرگ مغزی به کمک دستگاه اکسیژن و حرکات مصنوعی تنفس دارند و همین موضوع باعث می‌شود میانگین زمان رضایت‌دهی در ایران 6 تا 90 ساعت باشد در حالی که در اسپانیا میانگین زمانی 3 تا 5 دقیقه است.» قبادی درباره جزئیات این تفاهمنامه گفت: «4 رأس اصلی تفاهمنامه شامل درج نشان در کارت نظام پرستاری، فرهنگسازی برای اهدای عضو، پیگیری درج در کوریکولوم پرستاری و برگزاری دوره‌های بازآموزی با موضوع اهدای عضو است.»

برش

ثبت نشان اهدای عضو در کارت پرستاران
تفاهمنامه سازمان نظام پرستاری و انجمن اهدای عضو ایرانیان برای ترویج فرهنگ اهدای عضو و درج نشان «رضایت به اهدای عضو» در کارت نظام پرستاری پرستاران منعقد شد. احمد نجاتیان، رئیس سازمان نظام پرستاران در این مراسم با بیان اینکه پرستاران در تمام مراحل اهدای عضو نقش دارند، گفت: «در سه سال گذشته 12 اهدای عضو از سوی جامعه پرستاری انجام شده است.» نجاتیان گفت: «این تفاهمنامه حرکت مشترکی با انجمن اهدای عضو است. پرستاران می‌توانند با پر کردن فرم رضایت، تمایل خود به درج نشان اهدای عضو در کارت‌های نظام پرستاری را اعلام کنند.»