چرخش تجارت ایران به شرق
سیستان و بلوچستان در مسیر تبدیل به هاب ترانزیتی
زاهدان- در حالی که ایران به دنبال کاهش وابستگی به مسیرهای سنتی تجارت خارجی و افزایش تابآوری اقتصادی است، مرزهای شرقی کشور بویژه در سیستان و بلوچستان در حال تبدیل شدن به یکی از محورهای اصلی بازطراحی نقشه ترانزیت ایران هستند؛ تغییری که میتواند جایگاه این استان را در اقتصاد ملی دگرگون کند. در پی سیاست جدید دولت برای تنوعبخشی به مسیرهای تجاری و افزایش تابآوری اقتصادی کشور، نقش مرزهای زمینی بویژه در شرق ایران در حال تقویت است؛ سیاستی که به گفته مسئولان، با هدف کاهش وابستگی به کریدورهای سنتی و ایجاد شبکهای چندمسیره در تجارت خارجی دنبال میشود.
«منصور بیجار»، استاندار سیستان و بلوچستان با تشریح سیاست جدید دولت در حوزه تجارت خارجی، از بازتعریف مسیرهای واردات و صادرات و افزایش نقش مرزهای زمینی شرق کشور خبر داد و تأکید کرد: « این استان در حال تبدیل شدن به یکی از محورهای اصلی ترانزیت و تجارت منطقهای ایران است.» بیجار با تأکید بر اینکه آنچه امروز در سطح ملی در حال رخ دادن است صرفاً یک جابهجایی فنی در مسیرهای حملونقل نیست، بلکه بازتعریف راهبردی در هندسه تجارت خارجی کشور است، به تسنیم گفت: «با توجه به تحولات منطقهای، نوسانات مسیرهای سنتی حملونقل و ضرورت افزایش تابآوری اقتصادی، دولت به این جمعبندی رسیده که شبکه تأمین و ترانزیت کشور باید متنوعتر و مقاومتر شود.»
استاندار سیستان و بلوچستان افزود: «در همین چهارچوب بخشی از جریان تجارت کشور به سمت مرزهای زمینی و کریدورهای شرقی هدایت خواهد شد. این به معنای کاهش نقش بنادر جنوبی نیست، بلکه هدف، تکمیل و تقویت مسیرهای تجاری کشور است.»
بیجار با اشاره به جایگاه این استان در نقشه جدید تجارت کشور تصریح کرد: «سیستان و بلوچستان یک گره راهبردی در اتصال ایران به شرق و جنوب آسیاست و با برخورداری از مرزهای مشترک با پاکستان و افغانستان و دسترسی به آبهای آزاد، ظرفیت ایفای نقش مؤثرتر در زنجیره تأمین و ترانزیت ملی را دارد.»
وی مرزهای رسمی استان شامل میرجاوه، میلک، پیشین و ریمدان را از مهمترین ظرفیتهای توسعه تجارت دانست و گفت: «این مرزها میتوانند به کانونهای فعال تجارت و ترانزیت منطقهای تبدیل شوند و بخشی از بار واردات و صادرات کشور را بر عهده بگیرند.»
استاندار سیستان و بلوچستان در ادامه با اشاره به آغاز فاز اجرایی این سیاست در سطح ملی اظهار کرد: «کارگروههای مشترکی با حضور وزارت امور اقتصادی و دارایی، وزارت راه و شهرسازی، سازمان برنامه و بودجه و گمرک جمهوری اسلامی تشکیل شده تا موانع موجود در مسیر تجارت شناسایی و برطرف شود.»
وی مهمترین محورهای این برنامه را اصلاح فرآیندهای اداری، توسعه زیرساختهای حملونقل و افزایش هماهنگی میان دستگاههای اجرایی عنوان کرد و افزود: «هدف اصلی این است که مسیر تجارت برای فعالان اقتصادی کوتاهتر، سریعتر و کمهزینهتر شود.»
بیجار با اشاره به برخی تجربههای موفق استانی گفت: «در مقاطع مختلف، از جمله در شرایط بحرانی، با هماهنگی میان دستگاهها توانستیم زمان ترخیص و جابهجایی کالا را به شکل محسوسی کاهش دهیم و نشان دهیم بسیاری از موانع قابل اصلاح هستند.» این مقام مسئول همچنین با تأکید بر ضرورت بازنگری در برخی مقررات اقتصادی اظهار کرد: «برخی قوانین و عوارض موجود باعث افزایش هزینه تمامشده کالا میشود و لازم است برای حفظ مزیت رقابتی، در این چهارچوبها بازنگری صورت گیرد.»
استاندار سیستان و بلوچستان بر اهمیت همکاریهای منطقهای تأکید کرد و گفت: «آینده اقتصادی استان بدون نگاه منطقهای قابل تصور نیست و باید از ظرفیت کشورهای همسایه از جمله پاکستان، افغانستان و عمان در توسعه تجارت استفاده کنیم.»

