گزارش «ایران» از شرایط تئاتر در دوران آتش‌بس

تئاتــــر نفــــس می‌کشــــد...

آرزو ایرانی
گروه فرهنگی


آتش‌بس همچنان برقرار است و تئاتر نیز ‌چون دیگر حوزه‌ها فرصتی پیدا کرده تا نفسی تازه کند. نفسی که در جنگ اخیر به‌ شماره افتاد و اکنون برای حیات دوباره نیازمند حمایت از سوی دولت، هنرمندان و مخاطبان است.
پس از جنگ دوازده روزه، کمتر کسی فکر می‌کرد که در همان سال، ایران دچار جنگی بزرگ‌تر شود.
با این همه در هفته‌ای که گذشت، فعالین عرصه تئاتر، تلاش‌هایی را در جهت رونق دوباره هنر صحنه به کار گرفتند. البته این فعالیت‌ها قطعاً بدون حمایت دولت نمی‌تواند به ثمر بنشیند. در همین راستا نیز سیدعباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، در گفت‌وگو با «ایران» خبر از هماهنگی‌هایی برای حمایت از تولید تئاتر توسط گروه‌های میانی و کوچک داد و این مسأله را از اولویت‌های معاونت هنری خود برشمرد.

آغاز سال جدید تئاتر شهر
ویژه‌برنامه «ایران، تئاتر، تئاترشهر» نیز در همین راستا دوشنبه ۳۱ فروردین ماه با حضور تعدادی از فعالان تئاتری در سالن انتظار مجموعه تئاتر شهر برگزار شد. در این برنامه که با اجرای چند قطعه موسیقی و نمایشی و یادبود هنرمندان در گذشته تئاتر و سینما در سال ۱۴۰۴ همراه بود، با اعلام خبر آغاز اجرای سه نمایش «زندانی خیابان دوم»، «کانگوروی ژاپنی»، «بیست و چهار»، سال جدید تئاتری مجموعه تئاترشهر آغاز شد.
همچنین در ویژه‌برنامه «ایران، تئاتر، تئاترشهر»، مهرداد ضیایی، مونولوگی را با محوریت مجموعه تئاتر شهر و اتفاقاتی که از سرگذرانده است اجرا و روی این موضوع تأکید کرد که تئاترشهر چون ایران همچنان زنده و پایدار خواهد ماند.
نکته مهم در این مراسم، حضور مسئولان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در کنار هنرمندان و مخاطبان تئاتر بود؛ اتفاقی که می‌تواند در ادامه سبب شود تا تئاتر هرچه سریع‌تر به شرایط پیش از جنگ بازگردد.
مهدی شفیعی (معاون هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی)، رضا مردانی (مدیر کل هنرهای نمایشی)، کوروش سلیمانی (مدیر مجموعه تئاتر شهر)، علیرضا گیلوری(مدیرعامل خانه تئاتر)، فریده سپاه منصور، سعید اسدی (مدیر انجمن هنرهای نمایشی)، امیر مشهدی‌عباس (مدیر تالار هنر)، امین اشرفی (مدیر تماشاخانه ایرانشهر)، محمد بهرامی (رئیس هیأت مدیره خانه تئاتر)، اتابک نادری، حسین مسافرآستانه، محمدرضا خاکی، سیدجواد روشن، میثم یوسفی، منوچهر اکبرلو، مهدی صفاری‌نژاد و سعید داخ از جمله چهره‌های حاضر در این برنامه بودند.

چراغ تماشاخانه سنگلج روشن شد
مراسم شب‌چراغ نمایش «سیاه‌وش» به کارگردانی حامد شیخی دیگر رویداد مهم این هفته تئاتر بود که چراغ تماشاخانه سنگلج را پس از وقفه‌ای یک ماهه روشن کرد.
این برنامه با یادی از زنده‌یاد سعدی افشار، پیشکسوت مطرح سیاه‌بازی کشور و با حضور داوود فتحعلی‌بیگی و منظر لشکری و جمعی از چهره‌های فرهنگی و هنری و علاقه‌مندان نمایش‌های ایرانی، شامگاه اول اردیبهشت ماه ۱۴۰۵ که مصادف با روز بزرگداشت سعدی شیرازی است، در تماشاخانه «سنگلج» برگزار شد و بارقه‌های امید برای بازگشت تئاتر به روزهای پیش از جنگ را برای علاقه‌مندان زنده کرد.
داوود فتحعلی بیگی، در بخشی از این برنامه، با اشاره به تقارن یادبود از سعدی افشار و بزرگداشت سعدی شیرازی در ابتدای شروع نمایش «سیاه‌وش»، گفت: «همان‌طور که سعدی سروده است: «سعدیا مرد نکونام نمیرد هرگز/ مرده آن است که نامش به نکویی نبرند. او و سعدی افشار نیز همواره زنده هستند. آغاز نمایش «سیاه‌وش» در چنین روزی اتفاقی فرخنده است. سال گذشته دو نمایش را برای اجرا آماده کرده بودم و هر دو به دلیل جنگ متوقف شدند. امیدوارم این اتفاق برای این نمایش و هیچ نمایش دیگری تکرار نشود.»
او همچنین در ادامه روشن شدن چراغ نمایشی شادی‌آور در شرایط کنونی را ارج نهاد و با اشاره به مخاطبان بیان کرد: «حضور شما برای شرکت در این شادی، جای شکرگزاری دارد.»
در ادامه این برنامه نیز منظر لشکری شمعی را برای آغاز اجرای عموم این اثر برافروخت.

ادامه فعالیت‌های صنفی
در سایه جنگ
فعالیت‌های صنفی خانه تئاتر می‌تواند چون پلی بین هنرمندان و مسئولان عمل کرده و به این صورت زمینه را برای هرچه پویاتر شدن تئاتر فراهم کند. در همین راستا از دی ماه سال گذشته تاکنون، شاهد اقدامات ارزشمندی از سوی خانه تئاتر بودیم. از پیگیری برای آزادی هنرمندان تئاتر که در اتفاقات دی ماه به نحوی درگیر شده بودند تا بحث معیشتی که در شرایط جنگ بسیاری از اعضای خانه تئاتر را نیز چون دیگر خانه‌های هنری با مشکل مواجه کرده است.
در تازه‌ترین اتفاقات صنفی رخ داده نیز در اولین جلسه انجمن مدرسان در سال‌جاری که با حضور اعضای جدید هیأت مدیره، در محل خانه تئاتر، برگزار می‌شد، رئیس و نایب رئیس انجمن مدرسان خانه تئاتر در جلسه‌ای با حضور هیأت مدیره انتخاب شدند.
بر این اساس، حمید ابراهیمی به عنوان رئیس و عرفان پهلوانی قمی در سمت نایب رئیس انجمن مدرسان خانه تئاتر، با اکثریت آرای اعضا انتخاب شدند.
همچنین در این جلسه، مقدمات تشکیل میزگردی با حضور مدیران گروه‌های نمایش دانشگاه‌های دولتی، آزاد، علمی-کاربردی و غیرانتفاعی برای رفع چالش‌ها و گسترش همکاری همه دانشگاه‌ها با انجمن مدرسان خانه تئاتر مورد بحث و تبادل نظر قرار گرفت و مقرر شد در جلسات آتی نیز جزئیات اجرایی شدن آن بررسی شود.
جلسه بعدی انجمن مدرسان خانه تئاتر، در اردیبهشت ماه سال‌جاری، برگزار می‌شود.
اتفاقات رخ داده در هفته‌ای که گذشت می‌تواند نوید روزهای خوب برای تئاتر کشور باشد. البته اگر حمایت‌های دولتی به اندازه و در زمان مقرر صورت گیرد و کشورمان ایران مجدداً با حمله از سوی کشورهای بیگانه مواجه نشود.