مدیرعامل آب و فاضلاب چهارمحال و بختیاری جزئیات پروژه آبرسانی «دهناش» را تشریح کرد
رسیدن آب به ۱۱ روستای تشنه در کوهرنگ
تأمین آب پایدار در روستاهای شهرستان کوهرنگ نه تنها یک ضرورت حیاتی برای ارتقای کیفیت زندگی و بهداشت عمومی است، بلکه نقشی مستقیم در کاهش مهاجرت، افزایش بهرهوری کشاورزی و تثبیت جمعیت روستایی دارد. این منطقه با ساختار پیچیده منابع آبی و وابستگی به چشمهها و منابع محلی، سالها با تنشهای جدی در تأمین آب آشامیدنی مواجه بوده است. در چنین شرایطی، اجرای پروژه آبرسانی دهناش بهعنوان یکی از طرحهای شاخص استان چهارمحال و بختیاری، میتواند نقطهعطفی در حل این بحران باشد. این طرح با بهرهگیری از چاههای حریمی، مخازن ذخیرهسازی با ظرفیت مجموع ۱۲۵۰ مترمکعب و شبکههای انتقال و توزیع به طول بیش از ۵۰ کیلومتر، زیرساختی علمی و مهندسی را برای رفع تنش آبی فراهم کرده است. پیشرفت فیزیکی بالای ۷۰ درصد پروژه نشان میدهد که با تکمیل فاز دوم، ۱۱ روستا بهطور کامل تحت پوشش قرار گرفته و آب پایدار حدود 3هزار نفر تأمین خواهد شد. این اقدام نه تنها به ارتقای کیفیت زندگی و بهداشت عمومی منجر میشود، بلکه با تثبیت جمعیت روستایی، کاهش مهاجرت و افزایش بهرهوری کشاورزی، زمینه آبادانی پایدار را فراهم میسازد. اجرای کامل این طرح، کوهرنگ را از یک منطقه بحرانی به الگویی موفق در مدیریت منابع آب روستایی بدل خواهد کرد؛ الگویی که توسعه اجتماعی و اقتصادی را در پی دارد.
«محمد کریمی»، مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب چهارمحال و بختیاری درباره منابع تأمین کننده آب شهرستانهای کوهرنگ به «ایران» گفت: «شهرستان کوهرنگ به عنوان یکی از مناطق مهم استان چهارمحال و بختیاری، دارای ساختار پیچیدهای در تأمین آب آشامیدنی روستاها و بخشهای مختلف خود است. منابع تأمین آب در این شهرستان متنوع بوده و هر بخش از روستاها به شیوهای متفاوت از چشمهها، مجتمعهای آبرسانی یا منابع محلی بهرهمند میشوند.»
«دهناش»، طرح محوری آبرسانی کوهرنگ
طبق گفته مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب چهارمحال و بختیاری، «در بخش مرکزی، روستاها از مجتمعهایی نظیر دشت زرین، میهه و... استفاده میکنند که آب آنها از چشمه کوهرنگ تأمین میشود. در بخش دیگری از روستاهای شهرستان تا شهر چلگرد، تأمین آب از چشمههای محلی مانند گاوخفت صورت میگیرد. همچنین در بخش موگویی و دهستانهای مختلف از جمله روستاهای سرآقا سید، خویه، صالح کوتا، زرگ و چین، هر روستا به طور مستقل از منابع محلی خود آب آشامیدنی دریافت میکند.» کریمی افزود:« در مسیر جاده خوزستان، برخی روستاها و شهر صمصامی از چشمه دزداران بهرهمند میشوند و در ادامه مسیر به سمت خوزستان، شهر بارفت از طریق چاه حریمی و تعدادی از روستاهای منطقه نیز از چشمه تبرک استفاده میکنند. در روستاهای گزستان علاوه بر چشمه، چاه نیز وجود دارد و در مجموع حدود ده تا بیست روستا در این منطقه هر کدام منابع محلی خاص خود را دارند، بهجز مجتمع دهناش که از تأسیسات ویژهای بهرهمند است.» محمد کریمی گفت: «در سال ۱۴۰۲ قراردادی در سطح استان چهارمحال و بختیاری در قالب قرارگاه جهاد آبرسانی امام حسن مجتبی علیهالسلام منعقد شد که هدف آن تأمین آب پایدار در شش شهرستان و اجرای ۹ پروژه بود. در شهرستان کوهرنگ دو پروژه تعریف شد که یکی از آنها مجتمع آبرسانی دهناش بود. این مجتمع ابتدا برای سه روستا طراحی شد، سپس به شش روستا گسترش یافت و در نهایت ۱۱ روستا را تحت پوشش قرار داد.»
تأمین آب پایدار ۱۱روستا
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب چهارمحال و بختیاری گفت:« اجرای این پروژه توسط قرارگاه سیدالشهدای نیروی زمینی سپاه استان اصفهان انجام میشود و هدف آن تأمین آب پایدار برای 11 روستاست. روستاهای تحت پوشش شامل ترکی علیا، ترکی وسطی، ترکی سفلی، مهدیآباد، محمدآباد ، دهناش ، تیک، هوشوت، کسری، رباطک و دره باغ هستند. برای این منظور یک چاه به عمق ۱۲متر حفر شد که آب آن به مخزن ۵۰۰ متر مکعبی هدایت میشود و از آنجا در مخازن روستاها و سپس در سطح روستاها توزیع میشود.» طبق گفته او« در کنار این مخزن، دو چاهک مکشی نیز برای پمپاژ آب به روستاهای بالادست احداث شده است. تاکنون سه مخزن ساخته شده که ظرفیت آنها به ترتیب ۵۰۰ مترمکعب، ۲۰۰ مترمکعب و یک مخزن 100 مترمکعبی است و مجموعاً به حجم ۸۰۰ متر مکعب رسیده است، در حالی که ظرفیت نهایی ۱۲۵۰ مترمکعب پیشبینی شده بود. با اینکه پروژه هنوز تکمیل نشده، امکان آبرسانی به چهار روستا از جمله دهناش، محمدآباد، ترکی علیا و سفلی فراهم شده است.» مهندس کریمی ادامه داد:« در پروژه آبرسانی دهناش در مجموع قرار بود ۳۵ کیلومتر شبکه توزیع اجرا شود که تاکنون 21 کیلومتر آن اجرا شده و از مجموع ۱۸ کیلومتر خطوط انتقال ۱۱ کیلومتر آن اجرا شده است؛ سه مخزن ۱۰۰ مترمکعبی در حال ساخت است که کف آنها بتنریزی شده و دیوارهها در حال اجراست. همچنین یک مخزن ۱۰۰ مترمکعبی و یک مخرن 50 مترمکعبی دیگر برای روستاها نیاز است.» طبق گفته این مقام مسئول،« این پروژه با پیشرفت بالای ۶۵ تا ۷۰ درصد در حال تکمیل است. از مجموع ظرفیت ۱۲۵۰ مترمکعب مخازن، تاکنون ۸۰۰ مترمکعب ساخته شده و ۳۰۰ مترمکعب دیگر نیز در حال ساخت است. علاوه بر این، یک مخزن 100 و 50 مترمکعبی نیز در برنامه قرار دارد که پس از تکمیل به سراغ دو مخزن دیگر خواهند رفت. بر اساس این حجم پیشبینی شده، مشکل تأمین آب در روستاهای این منطقه از شهرستان وجود ندارد مگر در روستاهای عشایری که خدمات آنها از طریق اداره کل امور عشایر انجام میشود.»
پیشرفت فاز اول و دوم پروژه آبرسانی
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب چهارمحال و بختیاری تصریح کرد:« در حال حاضر سه مخزن آماده بهرهبرداری هستند و آب در آنها ذخیره شده است. چهار روستا نیز از طریق همین مجتمع تحت پوشش قرار گرفته و آبرسانی به آنها انجام میشود. پروژه در دو فاز تعریف شده است؛ فاز اول با پیشرفت فیزیکی بالای ۹۰ درصد تقریباً تکمیل و بخش عمده خطوط انتقال و شبکه آن اجرا شده است. فاز دوم نیز با پیشرفت ۶۷ درصد در حال انجام است و قرار است روستاهای بیشتری را تحت پوشش قرار دهند.» او افزود:« هزینههای پروژه تاکنون حدود 280 میلیارد تومان برآورد شده، هرچند صورت وضعیت رسمی ارائه نشده و تنها پیشپرداخت، پرداخت شده است. برآورد نهایی برای تکمیل پروژه حدود ۵۰ میلیارد تومان است. این طرح در مجموع آب مورد نیاز حدود سه هزار نفر را تأمین خواهد کرد. در بخش تأسیسات و برقرسانی کارها انجام شده، یک حلقه چاه تأمین آب برای روستاها فعال است، تجهیزات برقی نصب شده و ایستگاه پمپاژ نیز تکمیل شده است. همچنین ایستگاه دوم در مخزن ۵۰۰ مترمکعبی نیز به پایان رسیده است.» او وضعیت شبکههای آبرسانی روستایی را تشریح کرده و گفت:« برخی از شبکههای آبرسانی فرسوده شده و نیاز به اصلاح و نوسازی دارند. معیار فرسودگی شبکهها معمولاً عمر ۲۵ساله در نظر گرفته میشود، اما بسیاری از روستاها اساساً فاقد شبکه بودهاند و برای آنها شبکه جدید اجرا شده است. مجتمعهایی که از سال ۹۰ به بعد ساخته شدهاند همچنان عمر مفید دارند و شبکه داخلی برخی پروژهها مانند حسینآباد اخیراً اجرا شدهاند. شکستگیهای موردی در شبکهها به وجود می آیند که توسط اکیپهای رفع حوادث برطرف می شوند. اولویت نخست شرکت آب و فاضلاب آبرسانی به روستاهای فاقد شبکه و سپس بازسازی شبکههای فرسوده خواهد بود.»
افزایش بهرهوری کشاورزی
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب چهارمحال و بختیاری به «ایران» گفت: «در صورت تأمین اعتبارات، برنامهریزی شده تا ۸۵ روستای دارای تنش آبی در سطح استان چهارمحال و بختیاری تا پایان سال مالی از آب سالم و بهداشتی بهرهمند شوند. برآورد هزینه برای پروژههای جاری حدود ۵۰ میلیارد تومان است، اما برای حل مشکل آبرسانی ۸۵ روستا به اعتباری بالغ بر ۳۶۵ میلیارد تومان نیاز خواهد بود.» طبق گفته وی« تاکنون پروژههای متعددی مانند مجتمع آبرسانی 53 روستایی آتشگاه لردگان، 34 روستایی خانمیرزا، ساخت مخازن 5000 مترمکعبی و... در سطح استان اجرا شده و در حال انجام است و بخشی از آنها به پایان رسیدهاند. این پروژهها نه تنها به لحاظ فنی و اجرایی بلکه از منظر اجتماعی و اقتصادی نیز اهمیت دارند، زیرا تأمین آب پایدار برای روستاها به معنای ارتقای کیفیت زندگی، کاهش مهاجرت، افزایش بهرهوری کشاورزی و بهبود شرایط بهداشتی است. اجرای چنین طرحهایی نیازمند مدیریت دقیق منابع، تخصیص بهینه اعتبارات و نظارت مستمر بر روند پیشرفت پروژههاست.» مهندس کریمی در پایان افزود:« در نهایت، پروژه آبرسانی دهناش به عنوان یکی از نمونههای شاخص در شهرستان کوهرنگ نشان میدهد که با وجود محدودیتهای مالی و اجرایی، پیشرفت قابل توجهی حاصل شده و امید میرود با تکمیل آن، بخش عمدهای از مشکلات تأمین آب در این منطقه برطرف شود. این طرح در کنار سایر پروژههای مشابه در استان، بخشی از راهبرد کلان تأمین آب پایدار برای مناطق روستایی و عشایری محسوب میشود و تحقق کامل آن نیازمند حمایتهای مستمر دولتی و مشارکت نهادهای اجرایی و مردمی خواهد بود.»

