با آغاز سال ۱۴۰۵، به خاطر شرایط خاص کشور، سیاست مدیریت مصرف سوخت در کشور با رویکردی هدفمند وارد مرحله جدیدی شد. 
در حالی که طبق روال ماه‌های گذشته، سهمیه بنزین فروردین‌ماه 1405 بدون تغییر در کارت‌های سوخت شارژ شد، همزمان مجموعه‌ای از اصلاحات در نظام سهمیه‌بندی به اجرا درآمد که با هدف ارتقای بهره‌وری و کنترل مصرف طراحی شده است.
در نخستین ساعات سال جدید، ۶۰ لیتر سهمیه بنزین یارانه‌ای برای خودروهای شخصی در کارت‌های سوخت واریز شد و نرخ‌های مصوب نیز بدون تغییر باقی ماند. این اقدام در راستای حفظ ثبات بازار و تأمین نیازهای عمومی در ایام نوروز صورت گرفت.
با این حال، از ابتدای سال جدید، تغییراتی در نحوه تخصیص سهمیه بنزین اعمال شد. بر این اساس، سهمیه بنزین آزاد (۳۰۰۰ تومانی) برای برخی گروه‌های خودرویی با هدف مدیریت مصرف و هدایت به استفاده بهینه از منابع، تعدیل شده است. در همین چهارچوب، سهمیه بنزین آزاد خودروهای شخصی از ۱۰۰ لیتر به ۷۰ لیتر در ماه کاهش یافته و سهمیه برخی خودروهای خدماتی از جمله وانت‌ها نیز بازنگری شده است.
همچنین برای خودروهای دوگانه‌سوز، با توجه به امکان استفاده از سوخت جایگزین، سهمیه بنزین آزاد با کاهش همراه شده تا زمینه استفاده بیشتر از ظرفیت‌های موجود در حوزه سوخت‌های جایگزین فراهم شود.
از دیگر اقدامات مهم در این حوزه، اصلاح مدت زمان ذخیره‌سازی سهمیه بنزین یارانه‌ای است. مطابق این تغییر، دوره نگهداری سهمیه از ۶ ماه به ۳ ماه کاهش یافته که این امر در راستای افزایش گردش مصرف، جلوگیری از انباشت و بهبود مدیریت توزیع سوخت ارزیابی می‌شود.
در این میان، برخی گروه‌ها از جمله ناوگان امدادی، آمبولانس‌ها و خودروهای ویژه، همچنان مشمول حمایت‌های قبلی بوده و تغییراتی در سهمیه آن‌ها اعمال نشده است.
در همین زمینه رضا نواز، سخنگوی صنف جایگاه‌داران بنزین اعلام کرد: «برای حفظ پایداری تأمین سوخت، زنجیره گسترده‌ای از نیرو‌های انسانی در حال فعالیت هستند تا آنجا که هم‌اکنون حدود ۹۰ هزار نفر در بخش‌های دولتی و خصوصی از مرحله تأمین، حمل‌ونقل تا توزیع سوخت در تهران و کرج درگیر هستند تا حتی در شرایط حملات موشکی به زیرساخت‌های نفت و سوخت نیز خللی در روند سوخت‌رسانی ایجاد نشود.»
این اقدامات با در نظر گرفتن شرایط جنگی و مدیریت مصرف و ضرورت استفاده کارآمد از منابع انرژی کشور صورت گرفته و احتمال دارد در ادامه با رصد مستمر وضعیت مصرف، مورد بازبینی قرار گیرد.
در همین راستا، شهروندان در صورت داشتن هرگونه سؤال، ابهام یا اعلام شکایت از جایگاه‌های عرضه سوخت، می‌توانند موضوع را از طریق تماس با مرکز پاسخگویی شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی به شماره 09627  پیگیری و گزارش دهند.
همچنین وزارت نفت نیز امکان جدیدی برای مشارکت مستقیم شهروندان در نظارت بر روند توزیع سوخت فراهم کرده است. در قالب بازوی «توزیع بهینه سوخت» در پیام‌رسان «بله» ، مردم می‌توانند به‌سادگی موارد مختلف مربوط به عملکرد جایگاه‌های عرضه سوخت را گزارش دهند و این اطلاعات به‌طور مستقیم در اختیار بازرسان و ناظران شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران قرار می‌گیرد.
در این بستر، گزارش‌هایی مانند بسته بودن جایگاه، اتمام سوخت، نداشتن کارت اضطراری جایگاه، تشکیل صف‌های طولانی همراه با اعلام زمان انتظار، فروش سوخت در ظروف و همچنین استفاده پی‌درپی از کارت اضطراری برای یک فرد قابل ثبت است.
همچنین اعلام شده است که در روزهای آینده، خدمات این سامانه گسترش خواهد یافت و امکاناتی مانند صدور آنی کارت سوخت، تغییر رمز کارت سوخت و یافتن کارت‌های سوخت مفقودی به آن افزوده می‌شود.
شهروندان برای استفاده از این خدمات می‌توانند در پیام‌رسان «بله» وارد صفحه اصلی بازوی «توزیع بهینه سوخت» شده و گزارش‌ها یا درخواست‌های خود را ثبت کنند.
 
مدیریت عرضه و تقاضای بنزین با تکیه بر ابزارهای اجرایی
یک کارشناس انرژی در گفت‌وگو با «ایران»، با اشاره به اعمال برخی محدودیت‌ها در فرآیند سوخت‌گیری، این اقدامات را در راستای مدیریت تقاضا و ایجاد تعادل در عرضه و مصرف بنزین ارزیابی کرد.
وی توضیح داد: «اعمال محدودیت‌هایی مانند تعیین سقف برای دفعات یا میزان سوخت‌گیری در هر نوبت، می‌تواند به ساماندهی تقاضا و جلوگیری از شکل‌گیری ازدحام در جایگاه‌های عرضه سوخت کمک کند و در عمل، به مدیریت بهتر صف‌ها منجر شود.»
این کارشناس همچنین با اشاره به نقش زیرساخت‌های ذخیره‌سازی در پایداری بازار سوخت افزود: «مخازن ذخیره‌سازی همواره به‌عنوان یکی از ابزارهای مهم تنظیم بازار عمل می‌کنند، به‌طوری که در دوره‌های کاهش تقاضا، مازاد عرضه در این مخازن ذخیره شده و در زمان افزایش مصرف، از ذخایر برای پاسخگویی به نیاز بازار استفاده می‌شود.»
به گفته وی، اهمیت مدیریت دقیق‌تر عرضه و تقاضا بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است. با این حال، در شرایط فعلی و همزمان با کاهش ترددهای درون‌شهری در ایام نوروز، مدیریت بازار سوخت با پیچیدگی کمتری همراه بوده است.
این کارشناس ادامه داد: «بخشی از محدودیت‌های اعمال‌ شده در ایام اخیر، علاوه بر کمک به کنترل مصرف، در راستای مقابله با قاچاق سوخت نیز ارزیابی می‌شود و در مجموع به تنظیم بهتر جریان عرضه و تقاضا کمک می‌کند.»
وی در بخش دیگری از اظهارات خود به موضوع کارت‌های سوخت جایگاه‌ها اشاره کرد و گفت: «مدیریت استفاده از این کارت‌ها نیز به‌گونه‌ای طراحی شده که پس از اتمام سهمیه‌های تخصیصی، روند مصرف با دقت بیشتری کنترل شود که در عمل می‌تواند به هدایت مصرف در چهارچوب سهمیه‌های تعیین‌شده کمک کند.»
وی تأکید کرد: «مجموعه این اقدامات را باید در چهارچوب سیاست‌های کلان مدیریت مصرف انرژی ارزیابی کرد که هدف آن، عبور آرام از دوره‌های اوج مصرف و حفظ تعادل بازار سوخت است.»
این کارشناس در پایان با اشاره به نقش رفتار مصرفی شهروندان گفت: «در کنار سیاست‌های مدیریتی، توجه به الگوی مصرف نیز می‌تواند به بهبود شرایط کمک کند، از جمله مدیریت سفرهای غیرضروری و استفاده از روش‌های جایگزین حمل‌ونقل در مسیرهای کوتاه، که در مجموع به کاهش فشار بر شبکه توزیع سوخت منجر خواهد شد.»