حبیب آرین
گروه بورس

بازار سهام روز معاملاتی گذشته را با جهشی خیره‌کننده آغاز و به پایان رساند تا شاهد رشد ۹۳ هزار واحدی و پس‌گیری کانال ۴ میلیون واحدی توسط شاخص کل بورس باشیم. در این روز، شاخص کل بورس و شاخص هموزن با رشدی هماهنگ و پرقدرت همراه شدند. بررسی تابلوهای معاملاتی نشان می‌دهد بازار تحت‌ تأثیر ارزندگی قیمت‌ها و افزایش امیدها در فضای دیپلماسی، روزی کاملاً صعودی و پرقدرت را پشت سر گذاشته است. ورود پول سنگین به سهام و خروج همزمان نقدینگی از صندوق‌های طلا و درآمد ثابت، به وضوح نشان از بهبود انتظارات و افزایش ریسک‌پذیری معامله‌گران دارد. تمام نشانه‌های کلیدی در روز گذشته، از رشد شاخص‌ها گرفته تا ورود پول هوشمند و چربش قدرت خریداران، تصویری مثبت و صعودی را پیش ‌روی سرمایه‌گذاران ترسیم کرد.
 
نبض معاملات؛ برتری قاطع خریداران حقیقی
بررسی آمارهای معاملاتی و چارت‌های وضعیت بازار، تصویر روشنی از تسلط خریداران بر فضای تالار شیشه‌ای ارائه می‌دهد. طبق داده‌های موجود، حدود ۷۹ درصد از نمادهای بازار در محدوده مثبت معامله شدند و تنها ۲۱ درصد نمادها در محدوده منفی قرار داشتند. نکته قابل توجه، تمرکز بیش از ۴۴۵ نماد در محدوده قیمتی مثبت ۲ تا مثبت ۳ درصد است که نشان از قدرت نقدینگی در قیمت‌های فعلی دارد.
در بخش صف‌های خرید و فروش، ارزش صف‌های خرید به عدد ۱۳۳۶.۶ میلیارد تومان رسید که در مقابل آن، صف‌های فروش با افت چشمگیر تنها ۶۰۱.۳ میلیارد تومان را ثبت کردند. این فاصله معنادار، فشار تقاضا را به رخ می‌کشد. همچنین در بررسی رفتار بازیگران، حقیقی‌ها سهمی ۷۶ درصدی در خریدها داشتند، در حالی که در بخش فروش، ۶۴ درصد از عرضه توسط حقیقی‌ها و ۳۶ درصد توسط حقوقی‌ها انجام شد. این آمار نشان می‌دهد که اعتماد به بازار در میان سهامداران خرد بازگشته و خروج پول هوشمند به حداقل رسیده است. در همین حال، صندوق‌های درآمد ثابت که در روزهای پرریسک پناهگاه امن سرمایه‌گذاران بودند، امروز با خروج نقدینگی مواجه شدند؛ چرا که معامله‌گران ترجیح دادند منابع خود را به سمت دارایی‌های پربازده‌تر یعنی سهام سوق دهند. در عین حال حدود ۹۴۲ میلیارد تومان پول از صندوق‌های درآمد ثابت خارج شد. این در حالی است که صندوق‌های درآمد ثابت که معمولاً در روزهای پرریسک پناهگاه امن محسوب می‌شوند، با خروج نقدینگی مواجه شدند؛ چرا که معامله‌گران با اطمینان از ارزندگی سهام، منابع خود را به سمت بازار سرمایه سوق دادند.
 
دیپلماسی؛ اکسیژن تازه برای ریه‌های بورس
یکی از محرک‌های اصلی که باعث شد بازار سرمایه پس از مدت‌ها نفس راحتی بکشد، کاهش ملموس تنش‌های ژئوپلتیک در منطقه و انتشار اخبار امیدوارکننده در حوزه سیاست خارجی بود. پس از انتشار گمانه‌زنی‌ها درباره آغاز دور جدید مذاکرات، منابع خارجی از ایجاد ساختارهای جدی برای گفت‌و‌گو و احتمال مذاکرات مقامات ایرانی و آمریکایی در هفته جاری خبر دادند. خبرگزاری تسنیم نیز به نقل از یک منبع آگاه، این اخبار را تأیید کرد. انعکاس این تحولات دیپلماتیک بلافاصله در تالار شیشه‌ای دیده شد؛ چرا که کاهش ریسک‌های سیستماتیک همواره اولین جرقه برای صعود بازارهای مالی و کاهش انتظارات تورمی است.
 
چشمک اهرمی‌ها
بررسی وضعیت صندوق‌های اهرمی در معاملات روز گذشته، به خوبی آینه تمام‌نمای هیجان مثبت و بازگشت اعتماد به تالار شیشه‌ای بود. این صندوق‌ها که به دلیل خاصیت اهرمی خود، همواره مورد توجه نوسان‌گیران و معامله‌گران جسور بازار هستند، روزی کاملاً سبز را پشت سر گذاشتند. تمامی نمادهای این گروه در محدوده مثبت ۳ تا ۴ درصد معامله شدند که نشان‌دهنده پیش‌بینی معامله‌گران از تداوم روند صعودی شاخص کل است.
ارزش سفارش‌های خرید در پنج خط اول این صندوق‌ها با اختلافی فاحش نسبت به سفارش‌های فروش، عدد ۳۱۸.۴ میلیارد تومان را ثبت کرد که حکایت از صف‌نشینی خریداران برای تصاحب واحدهای اهرمی دارد. اگرچه آمارها خروج جزئی پول حقیقی (حدود ۶۲ میلیارد تومان) را از این صندوق‌ها نشان می‌دهند، اما نگاهی به سرانه فروش ۲۲۱ میلیون تومانی در مقابل سرانه خرید ۱۶۷ میلیون تومانی و همچنین مشارکت ۸۵ درصدی حقیقی‌ها در سمت خرید، ثابت می‌کند که جابه‌جایی‌های بزرگی در مالکیت این واحدها رخ داده و بخش بزرگی از عرضه حقوقی‌ها توسط خریداران مشتاق حقیقی بلعیده شده است. این استقبال بی‌نظیر از ابزارهای اهرمی، پیام روشنی به بازار مخابره کرد: انتظارات برای رشد بورس در کوتاه‌مدت بسیار بالاست.
 
سایه سنگین اونس جهانی 
بر صندوق‌های طلا
 در حالی که بازار سهام روزی درخشان را پشت سر گذاشت، بازار طلا با شوکی جدی مواجه شد. صندوق‌های طلای بورسی که تا هفته‌های پیش با تقاضای انباشته همراه بودند، امروز شاهد خروج سنگین نقدینگی و افت قیمت بودند. این تغییر فاز ناشی از دو عامل کلیدی بود؛ اول افت اندک و مدیریت‌شده قیمت دلار در بازارهای داخلی که تحت تأثیر اخبار مثبت مذاکرات رخ داد، و دوم، سقوط تاریخی و بی‌سابقه اونس جهانی طلا.
قیمت طلا در بازارهای جهانی روز دوشنبه با افتی خیره‌کننده، بیش از ۴ درصد از ارزش خود را از دست داد و با کاهش ۲۰۴ دلاری، به رقم ۴۶۸۳ دلار در هر اونس رسید. این ریزش سنگین که ادامه‌دهنده فشار فروش جلسات قبل بود، عمدتاً تحت‌تأثیر تشدید انتظارات نسبت به سیاست‌های پولی انقباضی فدرال رزرو آمریکا و افزایش نرخ بهره رخ داد. همچنین موج شناسایی سود توسط معامله‌گران بزرگ پس از یک دوره رشد پرشتاب، به این اصلاح دامن زد. تغییر فضای انتظارات پیرامون فدرال رزرو در کنار خروج سرمایه‌های سفته‌بازانه از معاملات مومنتومی، باعث شد فلز زرد یکی از سنگین‌ترین اصلاح‌های کوتاه‌مدت خود را تجربه کند که ترکش‌های آن مستقیماً به بازار داخلی و صندوق‌های طلا اصابت کرد. در مجموع، به نظر می‌رسد جابه‌جایی بزرگی در سبد دارایی سرمایه‌گذاران در حال وقوع است؛ جایی که طلا جای خود را به سهام می‌دهد.
بیشتر نمادهای صندوق‌های طلا در محدوده منفی معامله شدند و اکثر صندوق‌ها افت قیمتی بین ۲ تا ۴ درصد را تجربه کرده‌اند و تقریباً هیچ نمادی در محدوده مثبت نبوده است. بررسی جریان پول اشخاص حقیقی نشان‌دهنده خروج سنگین پول از این صندوق‌هاست. تا زمان تنظیم این گزارش ۱۸ میلیارد تومان پول خرد در خارج کردن نقدینگی از صندوق‌های طلا بوده‌اند.