چه کسانی از اسرائیل رفتند؟
محمدمحسن فایضی
کارشناس مسائل فلسطین
در یکی از یادداشتهای ستون بدون روتوش، به اهمیت مسأله جمعیت و نقش مهاجرت به داخل اسرائیل پرداختهایم. احتمالاً به یاد دارید که در سال گذشته میلادی یعنی 2025، نرخ رشد جمعیتی در اسرائیل برای اولینبار به وضعیت بحرانی و زیر یک درصد رسید؛ یکی از دلایل اصلی آن هم افزایش قابل توجه مهاجرت به خارج از سرزمینهای اشغالی نسبت به مهاجرت به داخل بود. در سال ۲۰۲۵، حدود ۲۵ هزار نفر وارد شدهاند؛ این در حالی است که حدود ۷۰ هزار نفر برای همیشه سرزمینهای اشغالی را ترک کردند.
این اعداد در اسرائیل بازتاب فراوانی داشت، حتی اخیراً واکنش نتانیاهو را هم برانگیخت و برای کماهمیت نشان دادن موضوع گفت:«تا جایی که میدانم، دهها هزار نفر از کسانی که در حال ترک هستند، در واقع اوکراینیهایی هستند که اکنون به کشور خود بازگشتهاند، موضوع هنوز نیاز به بررسی دارد.»
چنین توجیهی از سوی نتانیاهو خیلی سریع با واکنش لاپید روبهرو شد و در کنست گفت:«مهاجرت امسال به اوکراین نیست، فقط شهروندان بومی (متولدین فلسطین اشغالی) هستند... حداقل زحمت بررسی حقایق را بکشید.»
این چالش موجب شد یوری روزن، خبرنگار اسرائیلی به بررسی و واکاوی مسأله بپردازد. نتایج او نشان میدهد در اسرائیل به کسی مهاجرتکننده میگویند که با داشتن پاسپورت رژیم صهیونیستی، در مجموع حداقل 9 ماه در سال، از زمان خروج خود در خارج بوده است. این بخش، یعنی ادعای نتانیاهو که آنها اوکراینیاند گمراهکننده است؛ اما بر خلاف گفتههای لاپید، این فقط مربوط به بومیان (متولدین درون فلسطین اشغالی) نیست. در واقع، تقریباً نیمی از آنهایی که اکنون در لیست خارجشدگان از اسرائیل در سال 2025 هستند، در خارج از فلسطین متولد شدهاند و نیمی دیگر از مهاجرین متولدین سرزمینهای اشغالیاند.
خبرنگار اسرائیلی در گزارشی که در سایت گلوبز منتشر کرده، تأکید میکند که لاپید اشتباه نمیکند و تأکید او بر اسرائیلی بودن مهاجرین مهم است؛ زیرا تعداد اسرائیلیهای بومی که در سال ۲۰۲۵ آنجا را ترک کردند، بالاترین میزان از سال 1948 تاکنون است. این دومین سال متوالی است که این رقم پس از جهش قابلتوجه در سال ۲۰۲۴ به رکورد رسیده است. در سالهای 2019-2010، قبل از سالهای کرونا و جنگ در اوکراین، به طور متوسط حدود ۲۳ هزار اسرائیلی بومی هر ساله مهاجرت میکردند.
چنین آماری نشان میدهد بحران مهاجرت به خارج، از 7 اکتبر 2023 آغاز شده و اگر متوقف نشود، رژیم صهیونیستی میتواند در دو، سه دهه دیگر با چالش جدیتری
روبهرو شود.

