جاماندگان از کالابرگ چه کنند؟ وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی پاسخ میدهد
آغاز خرید با کالابرگ یک میلیون تومانی از امروز
میدری:قیمت کالاها با کالابرگ به نرخهای سابق عرضه میشود
اجرای طرح اعطای کالابرگ یک میلیون تومانی از امروز آغاز می شود. امروز و فردا البته خانوارهای دهک های 1 تا 3 که تحت پوشش نهادهای حمایتی هستند می توانند خرید با کالابرگ را شروع کنند.
رقم کالابرگ برای هر نفر یک میلیون تومان در نظر گرفته شده که در راستای انتقال ارز ترجیحی به انتهای زنجیره مصرف این طرح اجرا شده است. سیاستگذاران و مجریان این طرح عنوان میکنند که هدف اصلی، حفظ قدرت خرید مردم است. در این باره وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی از دو انتخاب برای مردم در طرح جدید کالابرگ سخن گفته است. خرید با قیمت روز یا سهمیه ثابت در این شیوه، مردم یا میتوانند اعتبار کالابرگ (یعنی یک میلیون تومان) را با قیمتهای روز از مجموعه کالاهای عرضهشده خریداری کنند یا اینکه میتوانند کالاها را با قیمتهای سابق به میزان سهمیه تعیین شده خریداری کنند و مبلغ ۵۰۰ هزار تومان را به سایر کالاها اختصاص دهند. برای مثال، قیمت روغن که پیش از این حدود ۸۰ هزار تومان برای ۸۱۰ گرم بود، با انتقال یارانه از واردکننده به مصرفکننده، قیمت آن به حدود ۲۱۷ هزار تومان افزایش یافته است؛ افرادی که تمایل دارند، میتوانند روغن را با همان قیمت ۸۰ هزار تومان با سهمیه ماهانه ۸۱۰ گرم دریافت کنند. در عین حال همزمان با اجرای سیاست جدید دولت در اجرای طرح کالابرگ الکترونیک، دامنه مشمولان افزایش یافته و حالا افرادی که پیش از این «یارانه نقدی» دریافت نمیکردند نیز در فهرست مشمولان کالابرگ قرار گرفتهاند؛ این گروه از شهروندان برای «ثبت درخواست دریافت کالابرگ» باید از طریق سامانه حمایت به نشانی hemayat.sfara.ir
اقدام کنند. قرار است تمامی افراد کشور از این امکان جدید استفاده کنند و این موضوع در چهارچوب دهکبندی انجام نمیگیرد. از سوی دیگر مجموعاً 4 میلیون تومان به هر نفر تعلق میگیرد که تا فروردین سال آینده را پشتیبانی میکند. بر اساس آنچه اعلام شده امروز 71 میلیون نفر میتوانند برای خرید اقدام و از اعتبارشان استفاده کنند، اما کسانی که تا به امروز یارانه دریافت نمیکردند نیز از روز شنبه میتوانند در سامانه اعلامی ثبتنام کرده و از همین ماه کالابرگ یک میلیون تومانی دریافت کنند.
نحوه خرید با کالابرگ
احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی با اشاره به اینکه بر اساس دستور رئیسجمهوری و تأکید رئیس مجلس، هدف اصلی از اجرای این طرح حفظ قدرت خرید مردم است، گفت: «به همین دلیل، شیوه جدیدی در ارائه کالابرگ طراحی شده است.»
او تأکید کرد: «در مجموع، قیمت سبد مصرفی خانوار حدود ۵۰۰ هزار تومان افزایش یافته است. بنابراین اعتبار یک میلیون تومانی کالابرگ، بیش از قیمت کالاهای اساسی است که به طور متوسط جامعه مصرف میکند.»
وی افزود: «در اثر این سیاست، قیمت کالاهایی مانند روغن، برنج و مرغ افزایش پیدا کرده و بیشترین افزایش نیز مربوط به روغن خوراکی است. اما مجموع این قیمتها براساس میانگین مصرف ۵۰۰ هزار تومان است. مردم میتوانند کالاها را با قیمتهای سابق تهیه کنند تا قدرت خرید مردم حفظ شود.»
میدری ادامه داد: «به همین ترتیب، قیمت مرغ میتواند همچنان در سطح ۱۳۵ هزار تومان، قیمت برنج حدود ۱۵۰ هزار تومان و قیمت پنیر حدود ۹۲ هزار تومان باقی بماند. جزئیات این شیوه جدید در برنامهای مفصلتر توسط بنده یا همکارانم به اطلاع مردم خواهد رسید.» او درباره افراد مشمول طرح نیز توضیح داد: «در مرحله اول، از روز چهارشنبه خانوارهای تحت پوشش نهادهای حمایتی در دهکهای 1 تا 3 میتوانند از اعتبار کالابرگ استفاده کنند و طبق اطلاعرسانی سایر خانوارهای دهکهای ۱ تا ۳ از جمعه ۱۹ دی میتوانند از کالابرگ استفاده کنند. همچنین افرادی که پیشتر یارانه نقدی دریافت نمیکردند، از روز شنبه امکان ثبتنام در سامانه را خواهند داشت و در همین ماه میتوانند کالابرگ دریافت کنند.» میدری تأکید کرد: «ثبتنام از طریق سامانه انجام میشود و تنها چند دقیقه زمان میبرد. از مردم درخواست میکنیم طبق زمانبندی اعلامشده به سامانه مراجعه کنند و از مراجعه حضوری به وزارت تعاون و ادارات کل بهطور جدی خودداری کنند.»
کالابرگ بخشی از هزینهها را
پوشش میدهد
ایسنا در گزارشی به بررسی 11 قلم کالایی که با کالابرگ امکان خرید آنها فراهم است، پرداخت و نوشت: «بر اساس اعلام رسمی، ۱۱ قلم کالای مشمول طرح کالابرگ شامل لبنیات (شیر، ماست، پنیر)، اقلام پروتئینی (گوشت قرمز، مرغ، تخممرغ)، روغن، برنج، ماکارونی، قند، شکر و حبوبات است؛ کالاهایی که هسته اصلی سبد غذایی خانوار را تشکیل میدهند. برآوردهای قیمتی نشان میدهد اگر یک خانواده ۴ نفره بخواهد تمامی این ۱۱ قلم کالا را بهصورت کامل و مطابق مصرف یک ماه تهیه کند، هزینه سبد غذایی بهطور متوسط بیش از اعتبار ۴ میلیون تومانی خواهد بود؛ بهویژه در بخش اقلام پروتئینی مانند گوشت قرمز، مرغ و لبنیات که سهم بالاتری از هزینه را به خود اختصاص میدهند. در نتیجه، اعتبار کالابرگ تمام سبد ۱۱ قلمی را بهطور کامل پوشش نمیدهد، اما میتواند بخشی از اقلام پایه و ضروری مانند برنج، روغن، ماکارونی، تخممرغ و بخشی از لبنیات را تأمین کند، یا بهصورت انتخابی، هزینه چند قلم پرمصرف را کاهش دهد و فشار معیشتی را تا حدی تعدیل کند. کارشناسان معتقدند کالابرگ ۴ میلیون تومانی برای یک خانواده ۴ نفره، نقش یک کمکهزینه غذایی را ایفا میکند، نه تأمینکننده کامل سبد خوراک ماهانه. به بیان دیگر، این اعتبار میتواند بخشی از هزینههای ضروری را پوشش دهد، اما خانوارها همچنان برای تکمیل سبد غذایی خود باید از منابع نقدی استفاده کنند. بهویژه در شرایط تورمی، استمرار اثربخشی این طرح منوط به، بهروزرسانی اعتبار متناسب با قیمتها و جلوگیری از فاصلهگرفتن ارزش واقعی کالابرگ از هزینههای واقعی زندگی است.»
واکنش سریع بازار به حذف ارز ترجیحی
اگرچه اجرای هر طرح با کم و کاستیهایی همراه است و به مرور تکامل خواهد یافت، اما در اجرای طرح کالابرگ اعداد و ارقام گویای آن است که به میزان یارانه ارزی که به واردکننده که نوک پیکان زنجیره تأمین است، پرداخت میشد، کالابرگها شارژ شده است. دولت نیز از ابتدا اعلام کرده که تورم میتواند رقم کالابرگ را افزایش دهد. در نتیجه به نظر میرسد این طرح پشتوانه منطق اقتصادی دارد، اما نمیتوان این موضوع را هم نادیده گرفت که از روز گذشته قیمت کالاهای مورد نیاز خانوار با افزایش قیمت روبهرو شد. به گونهای که دسترسی به این کالاها حتی در پلتفرمهای آنلاین نیز سخت بود. واکنش بازار به حذف ارز ترجیحی واردکننده، سریعتر از آن بود که انتظار میرفت اما احتمال میرود با گذشت چند روز، این تلاطم کاهش یابد و بازار خوراکیها از شوک اولیه خارج شود.
برش
زمانبندی مراجعه به فروشگاهها
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در اطلاعیهای اعلام کرد: «خانوارهای تحت پوشش نهادهای حمایتی در دهکهای 1 تا 3 از امروز 17 دی ماه، مابقی خانوارهای دهکهای 1 تا سه از جمعه 19 دی ماه و سایر خانوارها از یکشنبه 28 دی میتوانند به فروشگاهها مراجعه کنند.» ویژگیهای کالابرگ نیز اینگونه بیان شده است: «مشمولان میتوانند متناسب با نیاز خود، کالاهای تعیینشده را خریداری کنند. هیچ محدودیتی در مقدار خرید هر کالا یا انتخاب نشان تجاری خاص وجود ندارد. در صورت خرید بیش از سقف اعتبار، مابهالتفاوت را خریدار پرداخت میکند. امکان خرید در چند نوبت وجود دارد و نیازی به استفاده از کل اعتبار در یک مرحله نیست. اعتبار هر ماه در ماههای بعد قابل استفاده است. خریداران میتوانند محصولات تولیدکنندگان مختلف را از گروههای کالایی تعیینشده انتخاب کنند. طرح در بیش از ۲۶۰ هزار فروشگاه (شامل فروشگاههای عمده و خرد) و ۱۱ فروشگاه زنجیرهای (افق کوروش، اتکا، جانبو، دیلیمارکت، رفاه، گندم، مینومارت، هایپر فامیلی، هفت، شیرین عسل و والمارکت) اجرا میشود.»

